(HPĐT)- Nghị quyết số 88 và số 51 của Quốc hội về đổi mới chương trình, sách giáo khoa phổ thông 2018 nhằm thực hiện mục tiêu hình thành và phát triển phẩm chất, năng lực của người học. Tuy nhiên, từ thực tế giám sát của Đoàn đại biểu Quốc hội Hải Phòng tại Sở Giáo dục và Đào tạo, một số trường trên địa bàn thành phố cho thấy, cần có những giải pháp đồng bộ hơn nữa nhằm thực hiện hiệu quả đổi mới chương trình, sách giáo khoa phổ thông.
Đoàn giám sát khảo sát thực tế phòng tin học tại Trường THCS An Đồng (huyện An Dương).
Thầy, trò... đều bị động
Cô Vũ Thị Hải Châu, giáo viên dạy môn Khoa học tự nhiên khối 7, Trường THCS Dư Hàng Kênh (quận Lê Chân) cho biết: Theo chương trình, sách giáo khoa phổ thông năm 2018, môn Khoa học tự nhiên tích hợp 3 môn Vật lý- Hoá- Sinh học, song bản thân cô chỉ được đào tạo đơn môn, do vậy, không tránh khỏi lúng túng trong giảng dạy. Việc tập huấn, bồi dưỡng chương trình, sách giáo khoa môn Sinh học đối với giáo viên dạy qua hình thức trực tuyến cũng chỉ đáp ứng những kiến thức cơ bản, đến lớp 8, 9 kiến thức nâng cao hơn, cô e rằng khó bảo đảm chất lượng giảng dạy.
Vừa bồi dưỡng, tập huấn những kiến thức “sở đoản”, giáo viên phải dạy học sinh những kiến thức của chương trình, sách giáo khoa phổ thông năm 2018 là tình cảnh chung không chỉ của môn Khoa học tự nhiên, mà cả các môn Lịch sử và Địa lý, Âm nhạc và Mỹ thuật, Tin học và Giáo dục thể chất. Chưa hết, thầy Đặng Kiều Thuý, Hiệu trưởng Trường THCS An Đồng (huyện An Dương) bày tỏ: Các hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp, giáo dục địa phương rất bổ ích, giúp các em hiểu hơn về những di tích lịch sử, danh lam thắng cảnh của quê hương mình, nhưng đến nay, học sinh vẫn chưa có tài liệu là bản cứng, giáo viên vẫn đang dạy trên phần mềm điện tử. Nhà trường cũng chưa rõ nguồn kinh phí để tổ chức hoạt động trải nghiệm, trước khi xin chủ trương xã hội hoá thì thầy, trò đành… “du lịch qua màn ảnh nhỏ”.
Công tác trong ngành giáo dục hơn 30 năm, Trưởng Phòng Giáo dục và Đào tạo quận Lê Chân Nguyễn Thị Lệ Thủy cho biết: Khác với chương trình giáo dục năm 2006, Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức triển khai thí điểm, sau đó rút kinh nghiệm và nhân rộng thực hiện trên phạm vi toàn quốc. Chương trình sách giáo khoa 2018 triển khai thực hiện trong khi cơ sở vật chất, trang thiết bị, nhất là công tác đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn đội ngũ giáo viên chưa đồng bộ nên cả thầy và trò… đều bị động.
Quyết tâm song hành với đồng bộ
Trong cuộc làm việc mới đây, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Bùi Văn Kiệm cho biết: Triển khai Chương trình, sách giáo khoa phổ thông 2018, ngành chỉ đạo các địa phương, nhà trường rà soát, đánh giá thực trạng, xác định nhu cầu của từng môn học, lớp học để xây dựng kế hoạch sắp xếp, bổ sung, tiếp đến là tổ chức bồi dưỡng, tập huấn chuyên môn. Từ phản ánh của các quận, huyện, tình trạng thiếu giáo viên xảy ra ở cả 3 cấp học, trong đó cấp tiểu học thiếu gần 590 giáo viên, cấp THCS thiếu hơn 630 giáo viên và cấp THPT thiếu 135 giáo viên, nhất là thiếu giáo viên ở một số môn học theo chương trình giáo dục phổ thông 2018 là Âm nhạc, Mỹ thuật, Tin học, Ngoại ngữ... Tuy nhiên, Phòng Giáo dục và Đào tạo các quận, huyện gặp khó khi tuyển dụng giáo viên dạy các bộ môn trên vì hệ lương viên chức thấp, chỉ 3-3,5 triệu đồng/tháng.
Ở cấp THPT, Hiệu trưởng Trường THPT Ngô Quyền Cao Tố Nga cho biết thêm: Giáo viên Tin học, nhân viên thư viện, văn thư không có trong cơ cấu vị trí việc làm nên nhà trường ký hợp đồng hằng năm. Do đó, thầy, cô không thể toàn tâm, toàn ý gắn bó với nghề. Đối với sách giáo khoa phổ thông 2018, theo phản ánh của các nhà trường, thầy, cô, thời điểm các Nhà xuất bản phát hành sách khá muộn khi cận kề năm học mới, trong khi khối lượng sách lớn. Đơn cử, lớp 1 có tới 5 bộ sách song song và 7 bản sách tiếng Anh; lớp 2 có 3 bộ sách và và 7 bản sách tiếng Anh; lớp 3 có 3 bộ sách và 1 bản sách tiếng Anh, 6 bản sách Tin học, do đó thầy cô phải dành nhiều thời gian để nghiên cứu, chọn lựa. Chưa kể đến, các bộ sách của các nhà xuất bản khác nhau có một số nội dung chưa đồng nhất hoặc chênh lệch về kiến thức trong từng kỳ học, gây khó khăn cho học sinh trường hợp phải chuyển trường.
Qua giám sát thực tế tại một số trường học, đồng chí Lã Thanh Tân, Phó trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội Hải Phòng đánh giá: Nghị quyết số 88 và số 51 của Quốc hội về đổi mới chương trình, sách giáo khoa phổ thông 2018 nhằm thực hiện mục tiêu hình thành và phát triển phẩm chất, năng lực của người học. Tuy nhiên, từ thực tế triển khai phát sinh một số vướng mắc, khó khăn. Đối với nguyên nhân chủ quan như thói quen, các nhà trường, thầy cô cần chủ động khắc phục, tạo tâm thế sẵn sàng, hào hứng tiếp cận phương pháp dạy, học mới. Đoàn đại biểu Quốc hội ghi nhận những đề xuất, kiến nghị là cơ chế, chính sách để báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội cùng với ý kiến của các Đoàn đại biểu Quốc hội cả nước, từ đó kịp thời điều chỉnh, bổ sung để việc đổi mới chương trình, sách giáo khoa phổ thông 2018 đạt hiệu quả như mong đợi./.
bài: LÊ OANH - ảnh: đỗ hiền
