Giảm thiểu vi phạm xây dựng từ cơ sở

Khu đô thị mới được xây dựng trên phố Thế Lữ, phường Hạ Lý (quận Hồng Bàng) được quản lý chặt chẽ về quy hoạch, đẹp về thẩm mỹ kiến trúc. Ảnh: HOÀNG PHƯỚC

- Cùng với sự phát triển thành phố, các công trình, dự án được xây dựng trên địa bàn ngày càng tăng, đồng nghĩa công tác quản lý nhà nước về trật tự xây dựng càng đòi hỏi sâu sát, chặt chẽ hơn. Đồng chí có thể cho biết tình hình công tác quản lý trật tự xây dựng trên địa bàn thành phố từ đầu năm 2023 đến nay?

- Thực hiện chỉ đạo của UBND thành phố về tăng cường công tác quản lý trật tự xây dựng đô thị, từ đầu năm 2023 đến nay, Sở Xây dựng chỉ đạo phòng chuyên môn, Thanh tra Sở tập trung rà soát, giám sát chặt chẽ các công trình xây dựng trên địa bàn thành phố, nhất là các công trình thuộc thẩm quyền quản lý, cấp phép xây dựng của Sở. Bên cạnh đó, thực hiện Quyết định số 09, ngày 16-2-2023 của UBND thành phố về “Quy chế phối hợp quản lý trật tự xây dựng, quản lý công trình hạ tầng kỹ thuật đô thị trên địa bàn thành phố Hải Phòng”, Sở Xây dựng phối hợp chặt chẽ các ngành, đơn vị, địa phương liên quan trong công tác kiểm tra các công trình xây dựng, khẩn trương xử lý dứt điểm các công trình vi phạm. Nhờ vậy, công tác quản lý trật tự xây dựng trên địa bàn thành phố từ đầu năm đến nay có nhiều chuyển biến tích cực. Các vi phạm về trật tự xây dựng giảm đáng kể so với cùng kỳ năm 2022.

Cụ thể, 9 tháng năm 2023, Thanh tra Sở phối hợp chính quyền địa phương tổ chức các đoàn kiểm tra và thanh tra độc lập 2.676 công trình xây dựng. Trong đó, có 1.807 công trình có giấy phép xây dựng được cấp mới, 483 công trình có giấy phép xây dựng được cấp có thời hạn, 318 công trình được miễn giấy phép xây dựng, 41 công trình được được cấp giấy phép sửa chữa, cải tạo… Cũng qua kiểm tra, rà soát, lực lượng chức năng của Sở và chính quyền các địa phương phát hiện 54 trường hợp vi phạm trật tự xây dựng (22 công trình không có giấy phép xây dựng, 5 công trình xây dựng trên đất không được phép xây dựng…). So với cùng kỳ năm 2022, tăng 9 công trình xây dựng không phép.

- Số công trình vi phạm trật tự xây dựng giảm, nhưng số công trình vi phạm lỗi xây dựng không phép vẫn chiếm tỷ lệ khá cao. Vậy, nguyên nhân cụ thể là gì?

- Trong tổng số 54 trường hợp vi phạm, có 22 công trình vi phạm lỗi không có giấy phép xây dựng, chiếm 40,7%. Với các trường hợp này, Sở Xây dựng chỉ đạo Thanh tra Sở đôn đốc, giám sát chính quyền địa phương ban hành các quyết định xử lý vi phạm theo thẩm quyền, buộc các trường hợp vi phạm dừng thi công công trình, khắc phục hậu quả hành vi vi phạm, thực hiện xin cấp phép xây dựng theo quy định.

Qua kiểm tra, số công trình vi phạm trật tự xây dựng lỗi không có giấy phép chiếm tỷ lệ cao vì có trường hợp tổ chức, cá nhân muốn được cấp giấy phép xây dựng, nhưng do thửa đất chưa có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nên không được cấp giấy phép xây dựng. Trường hợp này chủ yếu là cá nhân, hộ gia đình. Nhiều người dân ngại xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất vì thủ tục phức tạp, mất nhiều thời gian và phải nộp thuế. Số hồ sơ xin cấp giấy phép xây dựng các công trình lớn, có vị trí mặt đường các tuyến phố chính liên quan đến nhiều ngành, nên có trường hợp chưa thực hiện xong thủ tục cấp phép đã tiến hành xây dựng công trình. Cũng có trường hợp nắm rõ quy định về cấp phép xây dựng nhưng cố tình không thực hiện… Thậm chí một số địa phương chưa thực sự sâu sát, có dấu hiệu cả nể trong công tác quản lý các công trình xây dựng trên địa bàn.

- Để thực hiện tốt công tác quản lý trật tự xây dựng, Sở Xây dựng và các ngành, địa phương triển khai những giải pháp nào trong thời gian tới?

- Từ nay đến cuối năm, thực hiện Kế hoạch thanh tra, kiểm tra năm 2023, Sở Xây dựng chỉ đạo Thanh tra Sở tiếp tục tổ chức các đoàn kiểm tra hoạt động xây dựng đối với các tổ chức, cá nhân theo quy định, bảo đảm ổn định tình hình trật tự xây dựng trên địa bàn thành phố. Sở cũng chỉ đạo Thanh tra Sở tiếp tục tổ chức thực hiện cưỡng chế tháo dỡ công trình vi phạm tại 1 điểm liên doanh, liên kết của doanh nghiệp còn lại tại Vườn Quốc gia Cát Bà, bảo đảm hoàn thành tháo dỡ 9/9 điểm vi phạm trong năm 2023.

Cùng với các ngành, địa phương, Sở tập trung thực hiện tốt quy chế phối hợp trong quản lý trật tự xây dựng. Đây là cơ sở quan trọng để các ngành, đơn vị cũng như chính quyền địa phương liên quan xác định rõ trách nhiệm, thẩm quyền quản lý trật tự xây dựng; nâng cao, bảo đảm sự phối hợp chặt chẽ của các ngành, đơn vị, địa phương liên quan trong tiếp nhận, xử lý thông tin, kiểm tra, phát hiện và xử lý dứt điểm các công trình vi phạm trật tự xây dựng trên địa bàn thành phố. Qua đó, giúp tháo gỡ vướng mắc, khó khăn; bảo đảm công tác quản lý trật tự xây dựng trên địa bàn thành phố được thực hiện chặt chẽ, hiệu quả cao, xử lý dứt điểm các vụ việc vi phạm cũ, hạn chế phát sinh các vụ việc vi phạm mới.

Cùng với tăng cường, kiểm tra, xử lý, Sở phối hợp các địa phương đẩy mạnh công tác tuyên truyền thực hiện các thủ tục, quy định khi xây dựng các công trình đến tổ chức, cá nhân, người dân; đồng thời thông tin rộng rãi tình hình xử lý các vụ vi phạm nhằm tạo sức răn đe. Các cấp ủy Đảng, chính quyền nhất là cấp xã, phường, quận, huyện cần xác định công tác quản lý trật tự xây dựng là nhiệm vụ quan trọng, rõ trách nhiệm cá nhân, tập thể. Nêu cao trách nhiệm của người đứng đầu chính quyền và cán bộ phụ trách cấp cơ sở nhằm giảm thiểu vi phạm trật tự xây dựng từ cơ sở. Làm rõ trách nhiệm của chủ tịch, phó chủ tịch UBND xã, phường phụ trách lĩnh vực xây dựng và cán bộ được giao quản lý địa bàn nếu phát hiện dấu hiệu buông lỏng quản lý, để xảy ra vi phạm trật tự xây dựng nhưng không xử lý kiên quyết; hạn chế mức thấp nhất tình trạng cho công trình tiếp tục xây dựng sau khi nộp phạt vi phạm hành chính./.

- Trân trọng cảm ơn đồng chí!