Thể hiện tính chuyên nghiệp, hiệu quả cao
Theo Cục trưởng Cục Hải quan Hải Phòng Nguyễn Tiến Lộc, hệ thống cảng Hải Phòng dài gần 30 km, với 67 doanh nghiệp kinh doanh cảng, kho, bãi nhưng chưa có quy trình quản lý chuẩn và còn độc lập với cơ quan Hải quan. Việc theo dõi, quản lý hàng tại cảng của cơ quan Hải quan gặp nhiều khó khăn do sự kết nối trao đổi thông tin giữa cơ quan Hải quan với các doanh nghiệp kinh doanh cảng còn rất hạn chế, dẫn đến thời gian lưu giữ hàng hóa của doanh nghiệp kéo dài, chi phí lưu kho bãi lớn. Từ đó nảy ra yêu cầu khá bức thiết về quy trình nghiệp vụ xuyên suốt, thống nhất áp dụng cho cả cơ quan Hải quan và doanh nghiệp kinh doanh cảng, kho bãi theo quy định của Luật Hải quan.
 |
Bãi chứa hàng công-ten-nơ Cảng Đình Vũ. Ảnh: Duy Thính |
Được Tổng cục Hải quan tin tưởng giao nhiệm vụ, từ tháng 9- 2016, Cục Hải quan Hải Phòng chính thức xây dựng và triển khai đề án “ Kiểm tra, giám sát hàng hóa qua khu vực kho, bãi, cảng Hải Phòng trên hệ thống điện tử”. Từ ngày 15- 8 đến 13- 11- 2017, Cục triển khai và hoàn thành kế hoạch chạy thử nghiệm thành công hệ thống tại 50 doanh nghiệp kinh doanh cảng, kho, bãi thường xuyên có hoạt động XNK hàng hóa tại Hải Phòng. Từ đó, lãnh đạo Tổng cục Hải quan thống nhất đổi tên gọi đề án thành hệ thống “Quản lý Hải quan tự động tại cảng biển” (VASSCM). Ngày 30- 11, chốt số liệu trên toàn hệ thống và từ ngày 1- 12 chính thức triển khai áp dụng rộng rãi.
Cục trưởng Cục Hải quan Hải Phòng Nguyễn Tiến Lộc cho biết, Cục Hải quan thực hiện 3 giải pháp chủ đạo nhằm giải quyết căn bản những khó khăn về phía cơ quan Hải quan và doanh nghiệp kinh doanh cảng, kho, bãi trong công tác giám sát hải quan theo Luật Hải quan. Cụ thể, tiến hành chuẩn hóa quy trình nghiệp vụ theo mô hình 2 trong 1, thực hiện thủ tục “một cửa” thông suốt, thống nhất trên cơ sở ứng dụng tối đa công nghệ thông tin; bố trí vị trí việc làm của bộ phận giám sát hải quan ngay tại khu vực kho, bãi, cảng để phối hợp thực hiện nghiệp vụ; ban hành chuẩn thông tin, dữ liệu, xây dựng phần mềm trao đổi cơ sở dữ liệu quản lý giữa doanh nghiệp và cơ quan Hải quan. Trong suốt quá trình nghiên cứu, xây dựng, triển khai, chạy thử nghiệm, Cục Hải quan Hải Phòng nhận được sự chỉ đạo thường xuyên, hiệu quả của lãnh đạo Tổng cục; sự phối hợp của các đơn vị liên quan trong ngành, các doanh nghiệp và các doanh nghiệp đối tác như Thái Sơn, Viettel, FPT… Nhờ vậy, rút ngắn thời gian chạy thử nghiệm trước 47 ngày với chất lượng cao.
Doanh nghiệp được hưởng lợi
Thực hiện hệ thống, cả cơ quan hải quan và doanh nghiệp kinh doanh cảng, kho, bãi; doanh nghiệp xuất nhập khẩu có thêm nhiều thuận lợi. Nhất là việc bố trí vị trí giải quyết thủ tục lấy hàng cho doanh nghiệp tại cùng địa điểm giúp việc theo dõi, kiểm tra hàng hóa ra vào, lưu giữ tại cảng, kho, bãi thuận tiện hơn. Người khai hải quan không phải di chuyển qua lại giữa cơ quan hải quan và doanh nghiệp cảng để làm thủ tục lấy hàng, giảm nhiều thời gian và chi phí. Doanh nghiệp XNK không phải xuất trình chứng từ giấy để hải quan kiểm tra, xác nhận hàng đủ điều kiện qua khu vực giám sát hải quan. Thời gian làm thủ tục giao nhận hàng được rút ngắn từ 5- 7 lần. Hơn nữa, nhờ hệ thống trao đổi và xử lý dữ liệu 24/24 giờ, doanh nghiệp XNK chủ động kế hoạch giao nhận hàng hóa tại cảng mà không phụ thuộc vào thời gian làm việc của cơ quan hải quan.
Các hãng tàu cũng rất hào hứng với hệ thống do thời gian giải quyết thủ tục giữa các bên liên quan nhanh hơn, thời gian quay vòng, sử dụng vỏ công- ten- nơ rút ngắn, tăng khả năng khai thác, nâng cao hiệu quả kinh doanh vận tải quốc tế.
Đối với doanh nghiệp kinh doanh cảng, kho, bãi, lợi ích nhìn thấy rõ khi hệ thống ứng dụng CNTT mới giúp doanh nghiệp thực hiện chế độ quản lý, thống kê, lưu giữ chứng từ bảo đảm nhanh chóng, chính xác, khoa học và minh bạch. Doanh nghiệp được cung cấp đầy đủ, kịp thời thông tin trên hệ thống về tình trạng cấp phép thông quan từ cơ quan hải quan đối với từng lô hàng, từng công- ten- nơ để thực hiện thủ tục giao, nhận hàng, giảm thiểu rủi ro, tránh việc giải quyết tùy tiện, trái quy định, quy trình quản lý nội bộ của doanh nghiệp. Đặc biệt là hỗ trợ tích cực cho hoạt động khai thác, kinh doanh, tăng khả năng cạnh tranh.
Đây là cách quản lý tiên tiến, hiện đại của hải quan khu vực và quốc tế. Hiệu quả lớn nhất là giúp quản lý được toàn bộ diễn biến của hàng hóa tại khu vực cảng, kho, bãi, nâng cao hiệu quả quản lý rủi ro để tập trung giám sát, kiểm soát đối với những lô hàng, doanh nghiệp trọng điểm có khả năng rủi ro, vi phạm pháp luật cao, tránh việc kiểm tra, kiểm soát tràn lan đối với hàng hóa trong khu vực giám sát hải quan.
Hệ thống này có tác động tích cực đối với việc thu phí hạ tầng cảng biển của thành phố Hải Phòng. Các số liệu chính xác về hàng vào, hàng ra được cập nhật thường xuyên, liên tục giúp các cơ quan quản lý và thu phí nắm chính xác số liệu, không bỏ sót, lọt, nguồn thu. Từ đó, tích cực góp phần vào kết quả thu phí hạ tầng cảng biển của Hải Phòng trong năm 2017 và những năm tiếp theo, thiết thực hưởng ứng chủ đề “ Tăng cường kỷ cương thu chi ngân sách- Cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh” của thành phố.
Hồng Thanh
