Giành lại vỉa hè

Chợ cóc tự phát trên phố Lê Lai, quận Ngô Quyền lấn chiếm lòng đường, đe dọa tính mạng người tham gia giao thông

Là thành phố lớn thứ ba cả nước, Hải Phòng chắc chắn không thể đứng ngoài cuộc bởi tình trạng lấn chiếm vỉa hè đang ở mức báo động. Vỉa hè các đường phố tại các quận trung tâm như Hồng Bàng, Ngô Quyền, Lê Chân phần lớn đều bị lấn chiếm một phần làm nơi bán hàng, để xe. Ngay cả lòng đường nhiều lúc cũng bị kẹt cứng bởi mật độ đỗ xe ô tô hai bên ngày càng nhiều. Bởi thế người đi bộ đi trên vỉa hè không được, đi xuống dưới lòng đường cũng không xong, nguy cơ mất an toàn luôn rình rập. Không những thế, mỹ quan đô thị đang bị ảnh hưởng nghiêm trọng, nhất là các đường phố có nhiều quán ăn sáng, tối, nhiều quán bia, quán lẩu, quán nướng…

Người đi bộ "nhường" vỉa hè cho ô tô

Không phải tới tận bây giờ các thành phố mới nghĩ tới chuyện dẹp vỉa hè. Giữ gìn trật tự an toàn giao thông, trật tự đô thị là việc làm thường xuyên, là nhiệm vụ quan trọng của các quận, được đầu tư về con người, phương tiện, kinh phí để thực hiện. Cũng có rất nhiều đề án, kế hoạch với quy mô lớn, thực hiện dài hơi, nhưng kết quả lại chưa tương xứng. Chỉ có một số vỉa hè được dẹp gọn gàng hơn một chút chứ giữ sạch vỉa hè, không để bị chiếm dụng thì rất hiếm.

Nguyên do gốc rễ khiến công cuộc giành lại vỉa hè không hề dễ dàng là bởi mưu sinh của người dân. Cuộc sống của rất nhiều gia đình đều trông vào một vài m2 vỉa hè. Thế nên dù có thực hiện hết chiến dịch này tới chiến dịch khác, một số người dân cũng cố bám vỉa hè. Nhiều người vừa bán vừa trông chừng, lực lượng chức năng đến thì chạy, đi thì trở lại bán hàng bình thường. Thành ra mới xảy ra nhiều cảnh co kéo, thu giữ phản cảm giữa phố phường.

Ô dù bạt, xe máy ngang nhiên chiếm vỉa hè

Nguyên nhân nữa là do vỉa hè đang là một nguồn thu không nhỏ của một số đơn vị, tổ chức. Cùng với đó là cách làm thiếu kiên quyết, còn nể nang, tránh né hoặc hình thức lấy lệ. Do vậy, nhiều ý kiến cho rằng, dẹp vỉa hè chả khác gì “bắt cóc bỏ đĩa”, “ ném đá ao bèo”…

Nhưng cứ nhìn vào cách làm của quận 1 thành phố Hồ Chí Minh hay của Hà Nội thì thấy, dẹp tận gốc nạn lấn chiếm vỉa hè không phải không làm được. Vấn đề là có quyết tâm, quyết liệt tới cùng, có dẹp bỏ được lợi ích nhóm hoặc cả nể người nhà, người thân, bạn bè hay không. Cũng cần rà soát lại cả các quyết định cho thuê vỉa hè của các cơ quan quản lý và kiên quyết hủy bỏ những trường hợp thiếu tính thuyết phục.

Các hộ kinh doanh bày hàng sát vỉa hè, chiếm lối đi bộ

Điểm mấu chốt cuối cùng vẫn là công tác quy hoạch và sắp xếp. Công việc này đỏi hỏi tính đồng bộ và thống nhất. Vỉa hè nào được phép sử dụng một phần thì phải có ranh giới rõ ràng. Khu vực nào không được kinh doanh thì phải giữ nghiêm. Đồng thời sắp xếp lại các khu vực hợp lý để có thể bố trí cho các hộ dân mưu sinh hàng ngày. Cần nữa là thái độ kiên quyết đối với các vi phạm, dù đó là công ty nào, người nào.

Giành lại vỉa hè không dễ. Nhưng cũng tới lúc không thể để cảnh hàng quán bè phè, kê bếp nấu nướng hay thậm chí quây cả nhà vệ sinh chình ình trên vỉa hè giữa một đô thị văn minh. Khi có những quy định rõ ràng, cụ thể, có chế tài nghiêm minh cùng tinh thần quyết liệt hành động của các cấp chính quyền, chắc chắn vỉa hè Hải Phòng sẽ được trả lại cho người đi bộ, sạch đẹp, phong quang.