Giáo dục mũi nhọn thành phố: Nối mạch thành công

Các học sinh, sinh viên được vinh danh tại Lễ biểu dương học sinh, sinh viên xuất sắc tiêu biểu năm 2023. Ảnh: HOÀNG PHƯỚC

Nỗ lực để có “trái ngọt”

 Những ngày đầu năm mới 2024 cũng là thời điểm 128 học sinh các đội tuyển Toán, Văn, Vật lý... của thành phố tích cực ôn luyện, chuẩn bị cho Kỳ thi chọn học sinh giỏi (HSG) quốc gia năm học 2023- 2024. Để tạo ra “những viên ngọc lấp lánh”, thời điểm này, thầy Vũ Thành Trung, giáo viên Trường THPT chuyên Trần Phú và các thầy, cô giáo cùng 10 học sinh thành viên đội tuyển Địa lý đang miệt mài ôn luyện, tranh thủ từng phút, từng giờ. Mỗi bộ môn có những “bí quyết” riêng, với đội tuyển Địa lý, kỷ luật, nền nếp được đặt lên hàng đầu. Giai đoạn này, các em học, ăn ở tập trung tại trường dưới sự quán xuyến sát sao của lãnh đạo đội Vũ Thành Trung.

Theo thầy Trung, việc ôn luyện, bồi dưỡng học sinh giỏi được chia theo các mảng kiến thức nhằm phát huy hết năng lực, sở trường của từng giáo viên. Nét mới trong công tác ôn luyện HSG năm nay, Trường THPT chuyên Trần Phú có sự chọn lọc, giao lưu cùng các trường THPT chuyên mạnh của khu vực để chia sẻ kinh nghiệm, phương pháp giáo dục hiệu quả.

Đội tuyển Vật lý và Toán học khí thế bước vào ôn luyện với niềm vui năm học vừa qua có 3 học sinh xuất sắc giành huy chương vàng, bạc Olympic. Để chuẩn bị tốt nhất cho Kỳ thi chọn HSG quốc gia 2023-2024, nhà trường thường xuyên tổ chức thi đánh giá năng lực học sinh để điều chỉnh, bổ sung phương pháp ôn luyện kịp thời. Ngoài ra, các em còn được tập huấn bởi các giáo sư hàng đầu; rèn bản lĩnh phòng thi, tâm thế vững vàng để “gặt hái mùa vàng”. Niềm tin này càng có cơ sở khi tại Kỳ thi chọn HSG quốc gia năm trước, học sinh Hải Phòng đoạt 76 giải, trong đó có 5 giải nhất, 28 giải nhì, 23 giải ba, 20 giải khuyến khích. Cuộc thi Khoa học kỹ thuật cấp quốc gia có 2 dự án đoạt giải nhất và gửi tham dự thi quốc tế tại Hoa Kỳ, 3 học sinh đoạt huy chương Olympic.

Chiến lược bền vững cho giáo dục mũi nhọn

Kết quả của kỳ thi học sinh giỏi cấp quốc gia và quốc tế năm học vừa qua là trái ngọt của quá trình đầu tư chiến lược, bài bản, “đi trước” của thành phố đối với giáo dục mũi nhọn. Nhiều năm qua, Hải Phòng đi đầu cả nước trong việc ban hành nhiều chính sách khuyến học, khuyến tài; đầu tư cơ sở vật chất; củng cố, kiện toàn, nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên, khen thưởng học sinh, giáo viên đạt thành tích. Điển hình là việc ưu tiên đầu tư xây dựng Trường THPT chuyên Trần Phú trở thành trường trọng điểm đào tạo, bồi dưỡng HSG thành phố, đất nước. Thành phố cũng ban hành Nghị quyết 06/2018/NQ-HĐND quy định cơ chế chính sách trong phát hiện, đào tạo, bồi dưỡng HSG; thu hút, tuyển chọn, sử dụng, đãi ngộ giáo viên giỏi trong đào tạo, bồi dưỡng HSG quốc gia, quốc tế. Từ sự quan tâm của thành phố, giáo dục mũi nhọn đất Cảng ngày càng khẳng định vị thế về chất lượng. Tính riêng từ năm 2010 đến nay, học sinh Hải Phòng đoạt hơn 1.000 giải HSG quốc gia các môn văn hóa; hơn 30 giải Olympic quốc tế.

Để duy trì và nâng cao chất lượng giáo dục mũi nhọn, mỗi nhà trường có cách làm riêng. Tại Trường THPT An Lão, một trong hai trường khối đại trà năm học này có học sinh tham dự Kỳ thi chọn HSG quốc gia, theo Hiệu trưởng nhà trường Trần Đức Ngọc, trước hết phải làm tốt công tác phát hiện học sinh có tố chất ngay từ đầu để có chiến lược bồi dưỡng hiệu quả. Nhà trường phân công giáo viên phụ trách trực tiếp, bố trí tổ bộ môn hỗ trợ cũng như có chế độ động viên, khen thưởng kịp thời đối với thầy và trò. Với Trường THPT chuyên Trần Phú, đơn vị chịu trách nhiệm chính trong công tác tuyển chọn, bồi dưỡng đội tuyển của thành phố tham gia các kỳ thi chọn HSG quốc gia, quốc tế, theo Hiệu trưởng Đoàn Thái Sơn, hiện Hải Phòng chưa có trường chuyên từ cấp THCS nên để chủ động tìm kiếm, phát hiện, nuôi dưỡng đam mê với trường chuyên của học sinh các quận, huyện, hè 2023, Ban giám hiệu nhà trường tổ chức lớp bồi dưỡng cho học sinh khối THCS có tố chất, tạo điều kiện để các em nuôi dưỡng đam mê với học tập... Ngoài ra, nhà trường thường xuyên quan tâm bồi dưỡng, nâng cao năng lực đội ngũ giáo viên; đổi mới phương pháp giáo dục, kiểm tra, đánh giá; tăng cường giao lưu, hợp tác trong bồi dưỡng HSG với hệ thống trường chuyên và cơ sở giáo dục tiên tiến trong và ngoài nước để chia sẻ, học tập kinh nghiệm...

Chia sẻ về định hướng phát triển giáo dục mũi nhọn, Phó giám đốc Sở GD-ĐT Đỗ Văn Lợi cho biết: Cùng với việc bồi dưỡng, nâng cao trình độ đội ngũ giáo viên, ngành khuyến khích các nhà giáo tự nghiên cứu nâng cao trình độ ngoại ngữ để tận dụng nguồn tài liệu nước ngoài bổ sung kiến thức cho học sinh. Ngành cũng xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng học sinh giỏi ngay từ các trường THCS, chỉ đạo các trường tiếp tục đổi mới phương pháp giảng dạy, giúp học sinh chủ động, sáng tạo chiếm lĩnh tri thức. Cùng với đó, ngành mong muốn thành phố xây dựng khu ký túc xá cho Trường THPT chuyên Trần Phú để thu hút học sinh ưu tú từ các quận, huyện ngoại thành; sự đồng hành của gia đình, xã hội nhằm tạo môi trường học tập tốt, giúp giáo dục mũi nhọn thành phố tiếp tục gặt “mùa quả ngọt”..