(HPĐT)- Dù pháp luật quy định rõ hành vi giao xe cho người không đủ điều kiện điều khiển là vi phạm và bị xử phạt hành chính, thậm chí xử lý hình sự khi phát sinh gây hậu quả nghiêm trọng. Tuy nhiên, trên thực tế, rất nhiều người dân không ý thức được điều này nên dẫn tới những hậu quả đau lòng.
Cho mượn xe, vướng vòng lao lý
Sáng 12-8, tại phiên tòa hình sự sơ thẩm, TAND huyện Thủy Nguyên tuyên phạt bị cáo Nguyễn Khắc Dũng, sinh năm 2006, trú tại thôn 8, xã Minh Tân (huyện Thủy Nguyên) 12 tháng cải tạo không giam giữ về tội giao cho người không đủ điều kiện điều khiển phương tiện tham gia giao thông đường bộ. Trước đó, vào tối 5-1, Bùi Doãn Tùng A., sinh năm 2010, trú tại thôn 8 xã Minh Tân hỏi mượn bị cáo Dũng chiếc xe mô tô biển kiểm soát 15G1 – 961.46 để đi về nhà. Dù biết Tùng A. chưa tròn 14 tuổi, không đủ tuổi đi mô tô, bị cáo Dũng vẫn cho Tùng A. mượn xe. Khi tới đường liên xã thuộc thôn 6 xã Minh Tân, do không làm chủ tốc độ, không quan sát, vượt xe không đúng quy định, Tùng A. gây tai nạn dẫn tới tử vong tại chỗ, còn nạn nhân va chạm với Tùng A. bị xây xát nhẹ.
Trước đó, vào tháng 5- 2024, Công an quận Hải An khởi tố bà Hoàng Thị Tha, sinh 1958, trú tại Quang Đàm, phường Sở Dầu (quận Hồng Bàng) về tội giao xe cho người không đủ điều kiện điều khiển tham gia giao thông đường bộ theo khoản 1 Điều 264 Bộ luật Hình sự. Kết quả điều tra cho thấy, tháng 9-2023, bà Tha cho tiền cháu ngoại là Nguyễn Hoàng N., sinh 2008, để mua xe gắn máy biển kiểm soát 15AA290.19 sử dụng làm phương tiện đi lại. Đến chiều 5-10- 2023, cháu N., khi đó mới 15 tuổi, chở bạn đến đường Trung Lực đoạn đối diện số 66 lô 18D Lê Hồng Phong, phường Đằng Lâm (quận Hải An) do không chú ý quan sát, đâm vào chị Đỗ Thùy L., sinh 1995, trú tại xã Cao Minh, (huyện Vĩnh Bảo) đang đi bộ qua đường. Hậu quả, chị L. bị tổn thương 75% sức khỏe, N. bị tổn thương 9% sức khỏe.
Theo luật sư Đào Văn Bảy, Giám đốc Công ty Luật TNHH MTV Thái Thành (Đoàn Luật sư Hải Phòng), điều 58 Luật Giao thông đường bộ quy định, người lái xe tham gia giao thông phải đủ điều kiện về độ tuổi, sức khỏe và phải có giấy phép lái xe (GPLX) do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp phù hợp với loại xe được phép điều khiển. Tuy nhiên, trên thực tế, rất nhiều người dân khi cho người thân mượn xe, cha mẹ mua xe cho con không nắm vững quy định này dẫn tới vi phạm pháp luật mà không biết.
Tăng cường tuyên truyền kết hợp xử lý nghiêm
Theo đại diện lãnh đạo Viện KSND quận Hải An, điểm đ khoản 5 điều 30 Nghị định 100/2019/NĐCP của Chính phủ (được sửa đổi bởi điểm d khoản 17 Điều 2 Nghị định 123/2021/NĐ-CP) quy định, cá nhân là chủ xe mô tô, xe gắn máy và các loại xe tương tự xe mô tô giao xe hoặc để cho người không đủ điều kiện theo quy định tại khoản 1 Điều 58 của Luật Giao thông đường bộ điều khiển xe tham gia giao thông (gồm người có GPLX nhưng đã hết hạn sử dụng hoặc bị tước GPLX) bị phạt từ 800 nghìn đồng đến 2 triệu đồng. Trường hợp gây hậu quả nghiêm trọng (làm chết người, gây thương tích hoặc tổn hại sức khỏe, gây thiệt hại lớn về tài sản…), người vi phạm phải chịu trách nhiệm hình sự với mức phạt từ 10 triệu đồng, phạt cải tạo không giam giữ tới 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 7 năm, tùy mức độ thiệt hại gây ra.
Từ cuối năm 2023 đến những tháng đầu năm 2024, Công an thành phố chỉ đạo Công an các địa phương tăng cường tuần tra, kiểm soát, xử lý các trường hợp học sinh, sinh viên điều khiển phương tiện vi phạm trật tự an toàn giao thông. Qua đó, lực lượng chức năng phát hiện hàng trăm trường hợp cha mẹ giao xe cho con khi không đủ điều kiện. Trong đợt triển khai từ 30-8-2023 đến 14-11-2023, lực lượng Công an các đơn vị xử lý hành chính 62 cha mẹ học sinh giao xe cho con chưa đủ tuổi điều khiển. Trong đợt tuần tra, kiểm soát vào tháng 3-2024, Công an huyện Kiến Thụy phát hiện và xử lý 60 học sinh các trường THPT Nguyễn Huệ, THPT Nguyễn Đức Cảnh và Trung tâm giáo dục nghề nghiệp – giáo dục thường xuyên của huyện đi xe hơn 50 cc…
Theo lãnh đạo Tòa Hình sự (TAND thành phố): Cùng với việc phát hiện, xử lý nghiêm các trường hợp giao xe cho người không đủ điều kiện điều khiển, việc tuyên truyền để người dân hiểu rõ quy định pháp luật về vấn đề này và tuân thủ đúng là rất quan trọng. Tại phiên xét xử, cơ quan tòa án lồng ghép việc tuyên truyền, giới thiệu các quy định pháp luật về bảo đảm an toàn giao thông, điều kiện của người điều khiển phương tiện tham gia giao thông tới người dự. Cùng với đó, việc công khai bản án cũng là cách giúp nâng cao nhận thức pháp luật cho người dân. Từ nhận thức đúng sẽ góp phần giảm vi phạm trong việc giao xe cho người không đủ điều kiện điều khiển, gây thiệt hại về người và tài sản.
BÀI: THÀNH LÊ
