(HPĐT)- Bộ Y tế cho biết một trong những điểm mới trong dự thảo Luật Đấu thầu (sửa đổi) là bệnh viện có thể tự quyết định hình thức, quy trình, thủ tục lựa chọn nhà thầu khi mua thuốc không thuộc danh mục thanh toán bảo hiểm y tế (BHYT). Nếu dự thảo luật được thông qua tại kỳ họp thứ 5, Quốc hội khóa 15 khai mạc ngày 22-5 tới đây, sẽ giúp người bệnh tăng khả năng tiếp cận và quyền lựa chọn thuốc điều trị, nhất là nhóm người bệnh tự nguyện chi trả. Hiện, các bệnh viện mua sắm thuốc theo cơ chế đấu thầu tập trung hoặc đấu thầu riêng nếu được phép, khiến nhiều người bệnh có điều kiện kinh tế dù có muốn cũng khó tiếp cận, mua thuốc điều trị bên ngoài (thuốc thế hệ mới, biệt dược gốc) trong quá trình điều trị nội trú.
![]()
Tại các bệnh viện của Hải Phòng hay bệnh viện tuyến Trung ương, bác sĩ luôn cố gắng lựa chọn những loại thuốc phù hợp với người bệnh nhất. Ví dụ, trường hợp người mắc bệnh nặng, nguy kịch được ưu tiên sử dụng thuốc thế hệ mới, biệt dược gốc có hiệu quả cao. Hay cùng một bệnh nhưng mỗi người có mức độ mắc bệnh khác nhau, cần thuốc điều trị có hàm lượng khác nhau. Tuy nhiên, trên thực tế, các bác sĩ không có nhiều sự lựa chọn thuốc khi sử dụng cho người bệnh, nhất là các loại thuốc thế hệ mới. Theo Bộ Y tế, dữ liệu của Tổ chức nghiên cứu ngành y dược IQVIA MIDAS cho thấy thực tế người bệnh Việt Nam còn chịu nhiều thiệt thòi trong việc tiếp cận thuốc mới so với các nước trong khu vực. Cụ thể, năm 2022, trong tổng số 460 loại thuốc mới ra thị trường từ 2012 tới cuối 2021, chỉ 9% có mặt tại Việt Nam.
Không chỉ vậy, thời gian qua, nhiều bệnh viện từ Trung ương tới thành phố gặp khó khăn nghiêm trọng vì vướng mắc trong quy định mua sắm thuốc, trang thiết bị, vật tư y tế. Tháo gỡ "nút thắt" này, từ tháng 3- 2023, Chính phủ cho phép thí điểm một số cơ chế mới mua sắm theo Nghị quyết 30 về tiếp tục thực hiện các giải pháp bảo đảm thuốc, trang thiết bị y tế và Nghị định 07 về quản lý trang thiết bị y tế. Tuy nhiên, đây mới là giải pháp tạm thời vì chỉ áp dụng trong năm 2023. Về lâu dài, ngành y tế đề nghị cần sửa đổi sớm Luật Đấu thầu, Luật Giá, Luật Dược mới có thể gỡ vướng mắc một cách đồng bộ, căn cơ.
Đồng tình với quan điểm của ngành Y tế, các chuyên gia cho rằng, khi các luật được đồng bộ, trong đó có Luật Đấu thầu (sửa đổi) được Quốc hội thông qua, có thể tháo gỡ từng bước những "nút thắt" thể chế trong quản lý mua sắm thuốc, bảo đảm đáp ứng nhu cầu tiếp cận thuốc mới, biệt dược gốc của bác sĩ, người bệnh. Khi đó, người bệnh thêm thuận lợi trong điều trị; ngành Y tế sẽ "giữ chân" được người dân chữa bệnh trong nước, góp phần giảm tình trạng "chảy máu" ngoại tệ. Quan trọng hơn, còn góp phần khẳng định chất lượng, uy tín của các bệnh viện của Việt Nam, đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe của người dân một cách nhanh chóng và kịp thời. Đây là điều không chỉ các cơ sở y tế, mà người dân, thầy thuốc cũng đều mong mỏi./.
Nam Giang