Các khu công nghiệp trọng điểm Ngũ Phúc, Trấn Dương - Hòa Bình khu A và khu B thuộc Khu kinh tế ven biển phía nam Hải Phòng đang được dồn sức tháo gỡ vướng mắc.

Khu công nghiệp Trấn Dương - Hòa Bình nằm trên địa bàn xã Nguyễn Bỉnh Khiêm có tổng diện tích giai đoạn đầu hơn 437 ha, vốn đầu tư hơn 6.500 tỷ đồng. Khu A do Công ty CP Titan Hải Phòng làm chủ đầu tư; khu B do Công ty C Khu công nghiệp MV Hải Phòng thực hiện.
Theo kế hoạch của thành phố, Khu công nghiệp Trấn Dương - Hòa Bình khu A phải hoàn thiện thủ tục để khởi công trong tháng 8/2026, khu B khởi công trong quý III. Đến nay, tiến độ thực tế chưa đáp ứng các mốc này; thời điểm khởi công hai dự án dự kiến chuyển sang cuối năm, theo báo cáo của Ban Quản lý Khu kinh tế Hải Phòng.
Theo Phó Trưởng phòng Kinh tế UBND xã Nguyễn Bỉnh Khiêm Trần Văn Trọng, tại Khu công nghiệp Trấn Dương - Hòa Bình khu A, địa phương đã giải phóng 48,08/93,58 ha của đợt đầu. Khoảng 37,83 ha đất nông nghiệp của 486 hộ còn lại đã được kiểm đếm, lập dự thảo phương án bồi thường với kinh phí hơn 225,7 tỷ đồng. Phương án chưa được công khai do chủ đầu tư chưa bố trí kinh phí. Phần diện tích đã có mặt bằng cũng chưa được chuyển sang bước cho thuê đất.
Mới đây, trong văn bản gửi UBND thành phố và Ban Quản lý Khu kinh tế Hải Phòng, Titan Hải Phòng đề xuất hoàn thành các điều kiện khởi công vào tháng 11/2026, chậm 3 tháng so với yêu cầu. Theo kế hoạch của doanh nghiệp, việc thẩm tra báo cáo nghiên cứu khả thi hoàn thành trong tháng 9; thiết kế kỹ thuật, hồ sơ môi trường, phòng cháy, chữa cháy và lựa chọn nhà thầu hoàn tất trong tháng 10. Điều này cho thấy khu A không chỉ vướng giải phóng mặt bằng mà còn cần thêm thời gian hoàn thiện đồng thời các thủ tục đầu tư, xây dựng trước khi có thể khởi công.
Tại khu B, kết quả giải phóng mặt bằng đạt 58,11 ha trong tổng số 100 ha của đợt đầu. Khoảng 41,89 ha còn lại đã được kiểm đếm, lập dự thảo phương án bồi thường với kinh phí gần 165,8 tỷ đồng, song cần chủ đầu tư bố trí nguồn tiền để triển khai.
Như vậy, hai khu A và B đã có hơn 106 ha mặt bằng. Tuy nhiên, để chuyển sang thi công, các chủ đầu tư còn phải tiếp tục bố trí kinh phí bồi thường, hoàn thiện hồ sơ thuê đất và các thủ tục chuyên ngành.
Trong khi hai khu Trấn Dương - Hòa Bình tập trung hoàn thiện mặt bằng và thủ tục để bù tiến độ, Khu công nghiệp Ngũ Phúc đang chờ xem xét điều chỉnh quy hoạch trước khi triển khai thi công.
Đến giữa tháng 8/2026, dự án đã giải phóng được 111,61 ha, đạt 46,78% tổng diện tích. Hơn 598 tỷ đồng đã được chi trả cho các hộ gia đình, cá nhân và phần đất do UBND xã Nghi Dương quản lý. Ba đợt tiếp theo có tổng diện tích 14,9 ha, liên quan đến 120 hộ, cần hơn 83,8 tỷ đồng để chi trả.
Đại diện Công ty CP Đầu tư Khu công nghiệp Vinhomes Hải Phòng cho biết doanh nghiệp đã chuyển gần 600 tỷ đồng cho địa phương và dự kiến chuyển phần kinh phí còn lại trong tuần tới. Tuy nhiên, dù mặt bằng đã đạt gần một nửa diện tích, dự án chưa thể thi công do trong ranh giới hiện nay có 3 khu dân cư tập trung.
Theo tính toán của chủ đầu tư, nếu thu hồi toàn bộ 3 khu dân cư, riêng tiền bồi thường đã hơn 1.000 tỷ đồng, chưa kể kinh phí xây dựng các khu tái định cư và những chi phí liên quan. Doanh nghiệp đề xuất đưa 3 khu dân cư ra khỏi ranh giới khu công nghiệp, vừa hạn chế ảnh hưởng đến đời sống người dân, vừa tiết kiệm chi phí giải phóng mặt bằng để tập trung nguồn lực xây dựng hạ tầng. Phương án điều chỉnh cũng bổ sung công trình thoát nước phục vụ các khu dân cư hiện hữu.
Chủ đầu tư cho biết hồ sơ xin chủ trương điều chỉnh đã được gửi Ban Quản lý Khu kinh tế Hải Phòng và lấy ý kiến các sở, ngành, địa phương liên quan. Sau khi được thành phố xem xét chủ trương, doanh nghiệp sẽ hoàn thiện hồ sơ điều chỉnh chính thức, làm cơ sở triển khai các thủ tục tiếp theo của dự án.

Thực tế tại 3 dự án cho thấy, giải phóng mặt bằng nhanh mới chỉ là một phần của tiến độ. Tổng cộng gần 218 ha đã được giải phóng, nhưng chưa dự án nào đủ điều kiện chuyển sang thi công. Khoảng trống từ “có mặt bằng” đến “có thể xây dựng” là vấn đề cần tập trung tháo gỡ trong những tháng cuối năm.
Tại Nghi Dương, UBND xã xác định tiếp tục mở đợt cao điểm giải phóng mặt bằng Khu công nghiệp Ngũ Phúc. Địa phương tập trung xác định nguồn gốc đất, kiểm kê, lập, thẩm định và phê duyệt phương án bồi thường; tăng cường tuyên truyền, đối thoại và giải quyết kiến nghị của người dân.
Đơn vị tư vấn được yêu cầu bố trí đủ nhân lực, hoàn thiện trích đo và bàn giao hồ sơ. Dữ liệu đất đai đầy đủ, thống nhất sẽ giúp rút ngắn thời gian lập phương án bồi thường, hạn chế phát sinh sai khác.
UBND xã Nghi Dương đề nghị thành phố sớm xem xét điều chỉnh Quy hoạch phân khu xây dựng tỷ lệ 1/2.000 Khu công nghiệp Ngũ Phúc, làm cơ sở xác định lại ranh giới và triển khai các thủ tục tiếp theo.
Tại xã Nguyễn Bỉnh Khiêm, địa phương đề nghị không chờ giải phóng xong toàn bộ mới thực hiện thủ tục đất đai. Titan Hải Phòng cần sớm nộp hồ sơ thuê 48,08 ha của khu A; Công ty CP Khu công nghiệp MV Hải Phòng hoàn thiện hồ sơ đối với 58,11 ha của khu B. Hai chủ đầu tư đồng thời phải bố trí kinh phí cho phần mặt bằng còn lại. Sau khi phương án bồi thường được phê duyệt, tiền cần được chuyển kịp thời để địa phương tổ chức chi trả.
Riêng khu A, các hồ sơ nghiên cứu khả thi, thiết kế, môi trường và phòng cháy, chữa cháy cần được thực hiện song song với giải phóng mặt bằng. Đây là điều kiện để dự án có thể khởi công sớm nhất.
3 dự án có tổng diện tích giai đoạn đầu khoảng 675 ha, vốn đầu tư gần 12.200 tỷ đồng, là những cấu phần quan trọng của Khu kinh tế ven biển phía Nam Hải Phòng. Khu kinh tế có quy mô khoảng 20.000 ha, được định hướng trở thành động lực tăng trưởng mới, phát triển theo trục công nghiệp - cảng biển - logistics, gắn với Khu thương mại tự do và hệ thống giao thông liên vùng.
Vai trò của quỹ đất công nghiệp càng rõ khi trong 7 tháng năm 2026, Hải Phòng thu hút 3,266 tỷ USD vốn đầu tư nước ngoài (FDI), trong đó khoảng 2,94 tỷ USD vào các khu công nghiệp, khu kinh tế. Việc sớm triển khai 3 dự án không chỉ đưa gần 12.200 tỷ đồng vốn hạ tầng vào thực hiện, mà còn tạo mặt bằng đón nhà đầu tư thứ cấp, bổ sung năng lực sản xuất mới cho thành phố.
Theo đồng chí Phạm Văn Thép, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Trưởng Ban Quản lý Khu kinh tế Hải Phòng, trong những tháng cuối năm, Ban Quản lý sẽ quyết liệt hơn trong công tác giải phóng mặt bằng và đầu tư hạ tầng các khu công nghiệp, khu kinh tế. Bởi, đây là điều kiện có ý nghĩa quyết định đối với tiến độ thu hút đầu tư. Lãnh đạo ban, các phòng chuyên môn sẽ phối hợp chặt chẽ với sở, ngành, địa phương và chủ đầu tư hạ tầng; thường xuyên kiểm tra tại thực địa, kịp thời tháo gỡ khó khăn phát sinh và đôn đốc hoàn thiện đồng bộ các điều kiện triển khai dự án.
Cùng với đẩy nhanh mặt bằng và thủ tục, ban tập trung thúc đẩy hệ thống giao thông, cấp điện, cấp nước, xử lý nước thải và các hạ tầng thiết yếu, bảo đảm các khu công nghiệp mới sớm đủ điều kiện tiếp nhận dự án quy mô lớn.
Trong bối cảnh Hải Phòng đặt mục tiêu tăng trưởng GRDP từ 13% trở lên, tháo gỡ vướng mắc cho 3 Khu công nghiệp: Ngũ Phúc, Trấn Dương - Hòa Bình khu A và khu B nói riêng, các dự án hạ tầng khu công nghiệp nói chung cũng là khơi thông thêm nguồn lực cho tăng trưởng.
LÊ HIỆP