Chùa Cả (tên chữ Đại Từ Khâm Thiên tự), tọa lạc tại thôn Đông Phan, xã Hà Tây (Hải Phòng), là ngôi chùa cổ có lịch sử lâu đời, nơi lưu giữ dấu ấn gắn với Phật hoàng Trần Nhân Tông.
.jpeg)
Trong 2 ngày 19 và 20/12 (30/10 và 1/11 âm lịch), UBND xã Hà Tây tổ chức lễ hội truyền thống chùa Cả, thôn Đông Phan; tưởng niệm 717 năm ngày đức Phật hoàng Trần Nhân Tông nhập niết bàn (1/11 âm lịch).
Lễ hội được UBND xã cùng nhà chùa tổ chức trang nghiêm với quy mô lớn hơn mọi năm nhằm tôn vinh tên tuổi của Phật hoàng Trần Nhân Tông - bậc minh quân của triều Trần, sơ tổ khai sáng Thiền phái Trúc Lâm - dòng thiền mang bản sắc Đại Việt.
Trong khuôn khổ lễ hội có những nghi lễ Phật giáo truyền thống như dâng hương, cúng Phật, sái tịnh, cúng Tổ, tế kỳ phúc.
Phần hội, địa phượng tổ chức nhiều hoạt động văn nghệ, thể thao như thi đấu cờ tướng, giao lưu văn nghệ… thu hút đông đảo cán bộ, nhân dân và phật tử tham gia, góp phần tạo không khí vui tươi, phấn khởi trong những ngày lễ hội.
Theo một số tài liệu lịch sử cùng những sự tích truyền khẩu, trong các cuộc kháng chiến chống giặc Nguyên (thế kỷ XIII) khu vực Thanh Hà xưa là nơi vua Trần Nhân Tông đặt căn cứ hậu phương để chiêu binh luyện mã, tiếp viện cho tiền tuyến.
Sau khi xuất gia, Phật hoàng Trần Nhân Tông cũng từng dừng chân tại những ngôi chùa khu vực này, khai tràng thuyết pháp, giáo hoá nhân dân.
Thời Nguyễn, chùa Cả là tổ đình của một sơn môn thuộc thiền phái Lâm Tế. Kiến trúc hiện nay của chùa được sư tổ thời kỳ này tôn tạo. Chính điện kiến trúc gỗ mái đao, bố cục 5 gian chữ Đinh; phía trước có tháp đá cổ thờ Phật.
Chùa Cả còn lưu giữ hệ thống di sản quý ở nhiều loại hình, nổi bật là tượng Phật A Di Đà cao hơn 3 m, tạc bằng gỗ. Chùa được xếp hạng di tích lịch sử, văn hoá cấp quốc gia năm 1994.
MINH CÔNG
