Đô thị dọc tuyến đường Lạch Tray với dự án chung cư cao tầng HH4 chuẩn bị đưa vào sử dụng trong tháng 5-2020.
Từ tháng 9-1954, ngay sau Hiệp định Giơnevơ được ký kết, Bộ Chính trị khẳng định: “Việc chúng ta tiếp quản được những thành phố lớn như Hà Nội, Hải Phòng… khiến chúng ta không những có nông thôn, mà còn có thành thị, đường sắt, cửa biển, vùng công nghiệp… Đó là một biến đổi lớn, ta có đủ điều kiện kiến thiết theo quy mô một quốc gia”. Đó là sự đánh giá cao của Đảng và Bác Hồ kính yêu đối với thành phố Hải Phòng. Do vậy, suốt 65 năm qua, cùng cả nước, Hải Phòng luôn quyết tâm làm tròn trách nhiệm trên những chặng đường lịch sử thể hiện qua các thời kỳ với mốc son đáng nhớ.
1. Thời kỳ 1955-1965: Hải Phòng trở thành cửa khẩu giao thương quốc tế, trung tâm công nghiệp, đầu mối giao thông quan trọng của miền Bắc, là địa phương sáng tạo và đi đầu trong phong trào thi đua yêu nước xây dựng “Tổ đội lao động xã hội chủ nghĩa”, “Sóng Duyên Hải”. Hải Phòng nhanh chóng trở thành trung tâm kinh tế, văn hoá, giáo dục, y tế của miền Bắc, sau Thủ đô Hà Nội.
2. Thời kỳ 1965-1975: Trong những năm kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, Hải Phòng tiếp tục là một trong những địa phương đi đầu trong sản xuất, chiến đấu và chi viện cho tiền tuyến. Dù bị máy bay, tàu chiến Mỹ bắn phá, phong tỏa ác liệt, Cảng Hải Phòng tiếp nhận hơn 80% hàng hóa viện trợ của các nước, theo hệ thống đường bộ, đường sắt, đường thủy, đường Hồ Chí Minh trên biển đến với miền Nam và các chiến trường. Trong hai cuộc chiến tranh phá hoại, quân và dân Hải Phòng bắn rơi 317 máy bay Mỹ, trong đó, có 5 máy bay B52, bắn cháy 8 tàu chiến, rà phá hàng nghìn quả thủy lôi. Hơn 97.000 thanh niên tòng quân, chiếm 9,45% dân số và hàng triệu tấn lương thực, thực phẩm được gửi ra tiền tuyến.
3. Thời kỳ 1975-1985: Sau thắng lợi của cuộc kháng chiến giải phóng dân tộc, đất nước ta phải đương đầu với 2 cuộc chiến tranh biên giới và chính sách bao vây, cấm vận của các thế lực thù địch. Đồng thời, những nhược điểm của mô hình, cơ chế quản lý kinh tế cũ bộc lộ và trở thành lực cản phát triển kinh tế - xã hội. Hải Phòng, một lần nữa lại đi tiên phong, mở đột phá trong tháo gỡ rào cản, vướng mắc. Ban Thường vụ Thành uỷ ra Nghị quyết số 24-NQ/TU, ngày 27-6-1980, về khoán sản phẩm cuối đến nhóm và người lao động trong nông nghiệp. Trên cơ sở đó, Ban Bí thư Trung ương ra Chỉ thị 100-CT/TW, ngày 18-1-1981, về “Cải tiến công tác khoán sản phẩm đến nhóm và người lao động trong hợp tác xã nông nghiệp”. Khoán sản phẩm mở ra giai đoạn mới của quá trình nhận thức và đổi mới về con đường phát triển của nông nghiệp nước ta.
4. Thời kỳ 1986-2003: Thực hiện đổi mới, Hải Phòng phát huy tinh thần tự lực, tự cường, dám nghĩ, dám làm, năng động, sáng tạo, đổi mới nhận thức và tư duy, vừa làm vừa tổng kết để thấy rõ cơ cấu kinh tế, cơ cấu sản xuất, cơ cấu đầu tư trong nền kinh tế nhiều thành phần phù hợp với tiềm năng, thế mạnh của thành phố. Trước những thử thách gay gắt của tình hình thế giới và khó khăn của đất nước, Hải Phòng vẫn “Kiên trì và kiên quyết đổi mới, tập trung đổi mới về kinh tế, từng bước đổi mới hệ thống chính trị, giữ vững ổn định chính trị để bảo đảm đổi mới về kinh tế” và “Phấn đấu xây dựng Hải Phòng trở thành thành phố Cảng có công nghiệp, nông nghiệp, ngư nghiệp, dịch vụ, văn hoá, khoa học - công nghệ phát triển, trung tâm thương mại và du lịch vùng, quốc phòng- an ninh vững mạnh”. Năm 2002, Chính phủ ra quyết định công nhận Hải Phòng là đô thị loại 1 - đô thị trung tâm cấp quốc gia.
5. Thời kỳ 2003-2020: Đây là những năm Hải Phòng được Bộ Chính trị quan tâm đặc biệt, với Nghị quyết số 32-NQ/TW, ngày 5-8-2003, về “Xây dựng và phát triển thành phố Hải Phòng trong thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước” và Nghị quyết số 45-NQ/TW, ngày 24-1-2019, về “Xây dựng và phát triển thành phố Hải Phòng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045”. Từ đó, với quyết tâm cao của tập thể lãnh đạo, sự đồng lòng của toàn dân, Hải Phòng có sự chuyển mình mạnh mẽ, phát triển đột phá, với nhiều dấu ấn nổi bật trên các lĩnh vực kinh tế - xã hội, quốc phòng - an ninh, đặc biệt từ năm 2016 đến nay.
Tiến sĩ Đoàn Trường Sơn (Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Hải Phòng)
