Hàng hóa thông qua các cảng khu vực Hải Phòng: Vẫn tăng trưởng trong khó khăn

Tàu làm hàng tại chi nhánh Hoàng Diệu (Cảng Hải Phòng).

Cảng biển tiếp tục chiếm tỷ trọng lớn

Theo Cảng vụ Hàng hải Hải Phòng, tính đến hết tháng 8-2020, các cảng biển Hải Phòng đón 11.550 lượt tàu biển các loại vào cảng làm hàng, tăng 0,4% so với cùng kỳ năm 2019. Trong đó, lượng tàu lớn trên 55.000 tấn tiếp tục ra vào làm hàng tại Cảng container quốc tế Hải Phòng. Số tàu đến cảng tăng nên lượng hàng hóa qua cảng biển cũng tăng trưởng theo, đạt 54.567,7 triệu tấn, tăng 2% so với cùng kỳ năm ngoái. Cùng với khối cảng biển, khối cảng nội địa tiếp tục đóng góp vào tổng lượng hàng hóa qua các cảng khu vực Hải Phòng. Đến hết tháng 8-2020, các cảng nội địa và các khu chuyển tải đạt lượng hàng hóa thông qua hơn 27,5 triệu tấn và tăng khoảng 3% so với cùng kỳ năm ngoái. Như vậy, lượng hàng hóa qua các cảng biển vẫn giữ tỷ trọng lớn của toàn khối cảng khi chiếm tới 2/3 tổng lượng hàng hóa qua các cảng thuộc khu vực Hải Phòng.

Từ đầu năm 2020 đến nay, khối cảng nội địa tại khu vực Hải Phòng có mức tăng trưởng khá với nhiều mặt hàng rời như: thức ăn gia súc, vật liệu xây dựng và hàng hóa phục vụ dân sinh, công trình. Riêng hàng hóa là container, khối cảng nội địa có đảm nhận vận chuyển, lưu thông, xếp dỡ nhưng không nhiều. Thông qua các cảng nội địa và các phương thức vận chuyển nhanh chóng, thuận lợi, hàng hóa nhanh chóng đến với người nhận, hỗ trợ các công trình xây dựng trên địa bàn thành phố đẩy nhanh tiến độ thi công. Tại khối cảng biển tuy bị ảnh hưởng bởi dịch bệnh COVID-19 toàn cầu, nhưng nhờ thực hiện các biện pháp quyết liệt thực hiện mục tiêu kép vừa chống dịch, vừa phát triển kinh tế, nên hầu hết các chuyến tàu vào cảng xếp dỡ hàng hóa đều thuận lợi trong sản xuất và nghiêm túc trong phòng dịch. Trong khó khăn do dịch bệnh, lượng hàng hóa thông qua có cảng thấp, có cảng cao, song nhìn chung, tổng lượng hàng qua các cảng tiếp tục ổn định và tăng trưởng. Theo Cục Hàng hải Việt Nam (Bộ Giao thông-Vận tải), chỉ tính riêng Cảng Hải Phòng, lượng hàng hóa thông qua đạt khoảng 15 triệu tấn, chiếm tới 26,5% tổng lượng hàng hóa thuộc doanh số của Tổng công ty Hàng hải Việt Nam (Vinalines) và là doanh nghiệp cảng có tổng lượng hàng hóa thông qua lớn nhất của Vinalines. Trong khi đó, cảng lớn thứ 2 của Vinalines là Cái Mép-Thị Vải cũng chỉ đạt 8,94 triệu tấn.

Phát triển đồng bộ cảng biển và cảng thủy nội địa

Thực hiện mục tiêu vừa phòng dịch, vừa phát triển kinh tế, các cảng phải đầu tư thiết bị chống dịch và tổ chức công tác phòng dịch bên cạnh quá trình sản xuất-kinh doanh. Do đó, mức đầu tư chi phí thu hút hàng hóa với mức doanh thu về xếp dỡ hàng hóa không còn chênh lệch lớn. Hơn nữa, để tạo điều kiện cho các chủ hàng, nhiều cảng buộc phải hạ giá xuống mức thấp nhất, dẫn đến tình trạng hàng hóa qua cảng tăng, nhưng doanh thu giảm. Theo Cục Thống kê thành phố, tính đến hết tháng 8-2020, doanh thu từ các cảng trên địa bàn Hải Phòng đạt 3.542 tỷ đồng, trong khi cùng kỳ năm 2019, doanh thu từ cảng đạt 3.655 tỷ đồng dù lượng hàng hóa qua cảng ít hơn (79,2 triệu tấn). Như vậy, mức doanh thu giảm tương ứng là 3,08%!

Tại cuộc làm việc với Cục Đường thủy nội địa mới đây, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty CP Cảng Hải Phòng Phạm Hồng Minh cho biết, từ tháng 1-2020, ngành khai thác dịch vụ cảng biển chịu ảnh hưởng nặng nề bởi dịch bệnh COVID-19, tuy nhiên, Cảng Hải Phòng thực hiện nhiều giải pháp để bảo đảm sản xuất an toàn, hạn chế tối đa ảnh hưởng của dịch bệnh, thực hiện triệt để giảm chi phí trên tất cả lĩnh vực hoạt động sản xuất. Mặc dù các chỉ tiêu doanh thu giảm nhẹ, nhưng chỉ tiêu lợi nhuận vẫn bảo đảm tăng trưởng so với cùng kỳ năm 2019.

Cùng với Cảng Hải Phòng, nhiều doanh nghiệp cảng biển đang kinh doanh tại khu vực Đình Vũ-Cát Hải cũng cho rằng, khó khăn do dịch bệnh chỉ là tạm thời, bởi nhu cầu kết nối từ sản xuất đến tiêu dùng rất cần vận chuyển hàng hóa. Trong khi đó, vận tải đường biển được ưu tiên hàng đầu vì an toàn và chi phí thấp hơn các loại hình vận tải khác. Vì vậy, ngoài việc các doanh nghiệp cảng biển chủ động đầu tư, cần sớm quy định lại mức giá xếp dỡ tại các cảng trong cả nước và không nên tạo ra sự chênh lệch quá cao dẫn đến cảng thì thừa bãi, thiếu tàu; cảng thì thừa tàu, thiếu bãi. Giải quyết được vấn đề giá dịch vụ xếp dỡ và thực hiện tốt mục tiêu chống dịch, lượng hàng hóa qua các cảng sẽ tiếp tục tăng bền vững, ổn định, nâng cao doanh thu của các doanh nghiệp cảng. Cùng đó, những cơ chế về đầu tư, giao thông của thành phố và Bộ Giao thông-Vận tải cần tiếp tục triển khai trong thời gian tới để bảo đảm tăng trưởng cả về hàng hóa và doanh thu.

Bên cạnh khối cảng biển giữ vai trò chủ lực, cảng thủy nội địa và các tuyến vận tải thủy nội địa cần tiếp tục được phát huy để bảo đảm sự tăng trưởng chung toàn khối cảng trên địa bàn thành phố. Tổng giám đốc Công ty CP Cảng Hải Phòng Nguyễn Tường Anh cho rằng, cần ưu tiên nâng cấp hệ thống cảng thủy nội địa, nạo vét luồng thường xuyên, đáp ứng tăng cỡ sà lan vận chuyển hàng hóa, nhất là sà lan vận chuyển hàng container đến 160 TEUS hành hải an toàn. Ngoài ra, cần có quy hoạch hợp lý các phương thức vận tải, tạo thành mạng lưới liên thông, giúp doanh nghiệp giảm chi phí logictics, hạ giá thành sản phẩm…

Với mức hàng hóa qua cảng duy trì từ 11-13 triệu tấn/tháng qua các cảng như hiện nay, dự kiến năm 2020, lượng hàng hóa qua cảng biển Hải Phòng chỉ tăng nhẹ so với năm 2019. Tuy chưa có sự bứt phá mạnh mẽ, nhưng vừa thực hiện mục tiêu chống dịch, vừa phát triển sản xuất- kinh doanh, các cảng trên địa bàn thành phố Hải Phòng tiếp tục giữ vững mức tăng trưởng, đóng góp đáng kể vào nền kinh tế của thành phố và cả phía Bắc.