Quản lý sau cấp phép chưa chặt chẽ
 |
Việc xả nước thải không phép, sai phép của nhiều cơ sở sản xuất làm gia tăng tình trạng ô nhiễm trên tuyến kênh Bắc Nam Hùng. Ảnh: Một đoạn kênh Bắc Nam Hùng chảy qua địa bàn phường Hùng Vương (Hồng Bàng). Ảnh: Duy Thính |
Sở Tài nguyên-Môi trường (TNMT) vừa tổ chức đợt kiểm tra thực trạng ô nhiễm môi trường tại kênh Cống Đông, xã An Đồng (huyện An Dương). Kết quả cho thấy, nguyên nhân trực tiếp gây ô nhiễm môi trường tại khu vực này là việc xả nước thải chưa qua xử lý, xử lý không đạt yêu cầu xuống kênh Cống Đông của các công ty TNHH Vico, cổ phần Vilaco và doanh nghiệp tư nhân Tân An Thịnh (cơ sở mạ và cơ khí). Nước thải của 3 cơ sở này có nồng độ chất ô nhiễm vượt quy chuẩn cho phép. Đáng chú ý, trong số này chỉ có 2 cơ sở có giấy phép xả thải là Công ty TNHH Vico, Công ty CP Vilaco. Mẫu nước thải tại hố ga cuối của Công ty TNHH Vico trước khi xả thải vào hồ sinh học có nồng độ PH là 9,13, trong khi giới hạn cho phép 5,5-9, nước thải có tính kiềm cao. Theo giấy phép xả thải cấp cho công ty, hố ga chỉ sử dụng thu gom nước thải sinh hoạt, nhưng thực tế ở đây tiếp nhận toàn bộ nước mưa trên mặt bằng công ty. Đáng chú ý, khi có mưa, nước mưa tràn trên bề mặt lẫn nhiều tạp chất, hoá chất chưa được xử lý đúng kỹ thuật, theo đó chảy ra môi trường. Đây là thực tế đáng lo ngại đối với nhiều DN xử lý nước thải, xả thải sai quy định như được cấp phép. Thậm chí ngay cả những cơ sở sản xuất nằm trong các khu, cụm công nghiệp có hệ thống xử lý nước thải tập trung, được cấp phép xả thải, nhưng các DN vẫn sai phạm về xả thải. Năm 2016, Sở TNMT kiểm tra, phát hiện tới 7 cơ sở đấu nối nước thải từ quá trình vệ sinh nhà xưởng, nước thải sản xuất vào hệ thống thoát nước mưa, không qua hệ thống xử lý nước thải tập trung của cụm công nghiệp.
Trong khi ý thức chấp hành quy định xả thải của DN hạn chế, công tác quản lý sau cấp phép lại thiếu chặt chẽ. Hiện, Sở TNMT và Sở Nông nghiệp -PTNT cùng có trách nhiệm thẩm định hồ sơ cấp phép xả nước thải đã qua xử lý vào nguồn nước chung, song trách nhiệm quản lý sau cấp phép chưa hợp lý. Ngành Nông nghiệp -PTNT có trách nhiệm thẩm định hồ sơ cấp phép xả thải vào hệ thống công trình thủy lợi, nhưng không có thẩm quyền thanh tra, xử lý vi phạm trong lĩnh vực môi trường. Giám đốc Công ty TNHH MTV khai thác công trình thuỷ lợi An Kim Hải Trần Quang Hoạt cho biết: Nếu kiểm tra, phát hiện cơ sở xả thải gây ô nhiễm môi trường, chúng tôi phải gửi toàn bộ chứng cứ, biên bản vi phạm đến Sở TNMT, Cảnh sát môi trường và chính quyền địa phương để xử lý. Ngành Nông nghiệp - PTNT gửi văn bản yêu cầu các cơ sở vi phạm ngừng xả thải. Trong khi đó, phần lớn hệ thống thuỷ lợi lại là nơi tiếp nhận nguồn nước thải của các DN. Cơ chế phối hợp giữa ngành TNMT và Nông nghiệp-PTNN thiếu đồng bộ, bởi ngành TNMT chưa có danh sách cụ thể DN nào được cấp phép, DN nào chưa được cấp phép để giám sát, kiểm tra như trường hợp Công ty Vilaco sản xuất xà phòng và hoá mỹ phẩm. Giấy phép xả thải của công ty hết hạn từ ngày15-8-2016, công ty này vẫn tiếp tục xả thải ra môi trường mà không làm thủ tục cấp lại giấy phép. Phải đến tháng 10-2016, sau khi có phản ánh của người dân về tình trạng môi trường ở kênh Cống Đông ô nhiễm, các ngành chức năng mới phát hiện DN này đã hết hạn cấp phép xả thải.
Cấp phép thoáng, hậu kiểm chặt
Năm 2016, Sở TNMT tích cực kiểm soát xả nước thải ra môi trường. Qua kiểm tra 43 cơ sở sản xuất, sở phát hiện, xử lý vi phạm đối với 21 DN có hành vi xả nước thải không có giấy phép, xả nước thải vượt quy chuẩn kỹ thuật môi trường, mức xử phạt ngày càng nghiêm và kiên quyết hơn như: di dời và đóng cửa 2 cơ sở sản xuất có sai phạm trong xả nước thải chưa qua xử lý, xử lý không đạt tiêu chuẩn ra môi trường. Đó là Công ty CP Hapaco Hải Âu, Công ty TNHH nước Việt Anh (quận Dương Kinh). Sở hoàn thành phân loại 124 cơ sở sản xuất có lưu lượng xả thải lớn, có tính độc hại cần kiểm soát, tập trung lĩnh vực hoá chất, phân bón, chế biến thực phẩm, giày da, may mặc, y tế. Trên cơ sở đó, yêu cầu các DN lắp đặt các thiết bị kiểm soát môi trường như camera giám sát xả thải, trạm quan trắc tự động và công tơ điện kiểm soát vận hành hệ thống xử lý chất thải. Sở TNMT phối hợp Sở Nông nghiệp-PTNN tổ chức nhiều hội nghị hướng dẫn DN thực hiện các thủ tục cấp phép xả thải; tổ chức đoàn liên ngành kiểm tra hoạt động xả thải. Để tạo điều kiện cho các DN hoạt động sản xuất, tuân thủ các quy định bảo vệ môi trường, Giám đốc Sở TNMT Phạm Quốc Ka cho biết: Cấp phép thoáng, hậu kiểm chặt là chủ trương trong quản lý xả thải vào nguồn nước của thành phố trong năm 2017. Trước tình trạng hệ thống công trình thủy lợi tại Hải Phòng ô nhiễm nghiêm trọng, từ năm 2017, Sở TNMT chủ trì, phối hợp Sở Nông nghiệp -PTNT rà soát, thống kê các điểm xả thải vào hệ thống thủy lợi; lập kế hoạch thanh tra, kiểm tra lĩnh vực môi trường, xả thải đối với 300 DN. Sở yêu cầu những DN có lưu lượng xả thải lớn lắp đặt các thiết bị giám sát xả thải. Đồng thời, chủ động phối hợp Sở Nông nghiệp-PTNT lập kế hoạch cấp giấy phép xả thải cho 100 DN; hướng dẫn các tổ chức, cá nhân làm thủ tục xin cấp phép xả thải vào hệ thống công trình thủy lợi theo đúng quy định. Với sự đồng bộ trong công tác quản lý, cùng sự phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan có cùng chức năng thẩm định hồ sơ cấp phép xả thải, mới có thể hạn chế tình trạng DN cố tình vi phạm các quy định quản lý, bảo vệ tài nguyên nước hiện nay.
Nguyên Mai
