Người bệnh ngày càng trẻ hóa
 |
Thầy thuốc Khoa Ung bướu (Bệnh viện Hữu nghị Việt Tiệp) chăm sóc người bệnh. Ảnh: Đỗ Hiền |
Theo tiến sĩ Đỗ Phương Chung, Phó giám đốc Trung tâm ung bướu, Bệnh viện hữu nghị Việt Tiệp, thống kê sơ bộ cho thấy, trong nhiều năm trở lại đây, trung bình mỗi năm toàn thành phố phát hiện từ 2.000 - 3.000 ca ung thư, tập trung là các loại ung thư: dạ dày, phổi, gan, vú. Trong đó, chiếm tỷ lệ đông ở nam giới là ung thư phổi, ở nữ là ung thư vú. Tỷ lệ người trẻ bị ung thư tăng lên 10% so với 2 năm trước đây. Qua nghiên cứu xã hội học, cho thấy những gia đình có người bệnh ung thư phải gánh chịu hệ lụy tài chính nặng nề từ việc điều trị ung thư. Theo đó, có khoảng 1/3 số người bệnh ung thư trên địa bàn thành phố không đủ tiền mua thuốc điều trị sau 12 tháng phát hiện bệnh; 22% số gia đình không thể thanh toán chi phí đi lại; 24% số gia đình rơi vào cảnh khánh kiệt phải vay mượn, thậm chí gần 9% số gia đình phải bán đất đai, chuyển nhà. Đây cũng là thực trạng chung của cả nước. Các nghiên cứu và điều tra cho thấy, nếu như năm 2000 trung bình mỗi năm, cả nước có khoảng 68.000 người mắc mới ung thư, hiện con số này tăng lên từ 130.000 - 150.000 ca mắc mới và dự kiến sẽ vượt qua 190.000 người vào năm 2020. Các bệnh ung thư đều có xu hướng tăng cao, nhất là với nam giới như: phổi, dạ dày, gan, đại trực tràng, thực quản, vòm họng, hạch, máu, tuyến tiền liệt. Số người mắc ung thư tăng nhanh cũng đồng nghĩa với việc số ca tử vong do căn bệnh nan y này cũng tăng nhanh chóng, trung bình hiện nay mỗi năm Việt Nam có khoảng 95.000 người tử vong vì ung thư. Tỷ lệ mắc ung thư hiện nay đều có xu hướng gia tăng ở phần lớn các nước trên thế giới. Tuy nhiên, trước sự gia tăng mạnh mẽ số người mắc ung thư tại Việt Nam, Tổ chức Y tế Thế giới xếp Việt Nam trong tốp 2 của bản đồ ung thư thế giới. Cụ thể, Việt Nam đang xếp ở vị trí 78/172 quốc gia, vùng lãnh thổ khảo sát với tỷ lệ tử vong 110/100.000 người.
Hơn 70% số người bệnh ung thư phát hiện khi ở giai đoạn muộn
PGS, TS Nguyễn Minh Quang, Phó giám đốc Bệnh viện hữu nghị Việt Tiệp nhận định, người bệnh ung thư nếu được phát hiện sớm sẽ kéo dài tuổi thọ, nhiều loại ung thư có thể điều trị thành công. Tuy nhiên, điều đáng buồn là hiện nay, phần lớn người bệnh đến khám đều đã ở giai đoạn muộn. Có đến 70% số người bệnh ung thư đến khám khi đã ở giai đoạn cuối, khiến công đoạn chữa trị gặp nhiều khó khăn, tỷ lệ tử vong rất cao. Qua nghiên cứu 2000 người bệnh ung thư đến khám và điều trị tại Bệnh viện hữu nghị Việt Tiệp, có 71,40% số người bệnh đến điều trị ở giai đoạn muộn. Trong đó, ung thư vú giai đoạn muộn chiếm 49,48%; ung thư đại trực tràng giai đoạn muộn chiếm 68,65%; ung thư cổ tử cung giai đoạn muộn chiếm 53,98%.
Tiến sĩ Đỗ Phương Chung cho biết, đối với người bệnh bị ung thư tại Hải Phòng hiện nay khi kết hợp cùng lúc 4 hướng: phòng bệnh, phát hiện sớm, tăng cường chẩn đoán điều trị, chăm sóc giảm nhẹ, tỷ lệ chữa khỏi ung thư có nhích lên. Do vậy, để phòng, chống bệnh ung thư một cách hiệu quả, toàn diện cùng với việc hoàn thiện và đẩy mạnh hoạt động các cơ sở phòng, chống ung thư, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao về khám chữa bệnh ung bướu của người dân, cần tăng cường phát hiện sớm, nâng cao chất lượng chẩn đoán, điều trị, tuyên truyền phòng bệnh, giúp người dân hiểu, hạn chế tối đa tiếp xúc với các yếu tố nguy cơ gây bệnh qua đó làm giảm tỷ lệ mắc bệnh và tăng cường công tác sàng lọc phát hiện sớm để giảm tỷ lệ tử vong do ung thư.
Theo các chuyên gia để phát hiện sớm căn bệnh ung thư, mọi người hãy biết “lắng nghe cơ thể mình nói” và chú ý tới các dấu hiệu báo động sau: vết loét lâu liền; ho dai dẳng, tức ngực, điều trị không đỡ; ăn chậm tiêu, khó nuốt; thay đổi thói quen bài tiết phân, nước tiểu; có u, hạch to lên không bình thường; ù tai, nhìn đôi; thường đau đầu, nôn vào buổi sáng ngủ dậy; gầy sút cân, mệt mỏi kéo dài, thiếu máu không rõ nguyên nhân. Khi có một trong các dấu hiệu này, không có nghĩa là đã mắc bệnh ung thư, nhưng nên đến ngay các cơ sở chuyên khoa để khám, có hướng điều trị và tham khảo ý kiến tư vấn của bác sĩ. Một số loại ung thư hoàn toàn có thể phòng được, như không hút thuốc lá thì cơ bản phòng được ung thư phổi; tiêm vắc-xin viêm gan thì gián tiếp phòng được ung thư gan; ăn uống hợp lý, hợp vệ sinh thì phòng được các ung thư đường tiêu hoá…Tất cả các loại ung thư, khi được phát hiện sớm đều có cơ hội chữa khỏi cao. Còn khi phát hiện muộn thì việc chăm sóc, giảm đau, quản lý triệu chứng và điều trị bệnh rất khó khăn.
Hoàng Yên
