Thời gian gần đây, nhiều trẻ nhỏ nhập viện do nuốt, hóc dị vật nguy hiểm, tiềm ẩn rủi ro nghiêm trọng nếu không được phát hiện, xử trí kịp thời.

Trong tháng 2/2026, Khoa Tiêu hóa, Bệnh viện Nhi Hải Phòng tiếp nhận nhiều trường hợp trẻ nuốt phải dị vật. Các dị vật được ghi nhận gồm pin cúc áo, nam châm, đồ chơi nhỏ và nhiều vật dụng quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày. Đây đều là những vật có kích thước nhỏ, dễ lọt vào đường tiêu hóa hoặc đường thở của trẻ.
Một trường hợp khiến các bác sĩ đặc biệt lưu ý là bệnh nhi P., mới 10 tháng tuổi, được gia đình đưa đến viện trong tình trạng quấy khóc, nôn oẹ, thậm chí có dây máu kèm theo đờm dãi. Qua lời kể của người nhà, sau buổi liên hoan, các cháu nhỏ cắt lớp kính nhựa trong của vỏ hộp bánh gato thành những mảnh nhỏ làm đồ chơi. Cháu P. đã cho mảnh nhỏ vào miệng trong lúc mất chú ý của người lớn.
Ngay sau khi tiếp nhận, các y, bác sĩ và kíp nội soi cấp cứu khẩn trương có mặt, tiến hành nội soi thực quản dạ dày dưới gây mê nhằm kiểm tra và xử trí sớm nhất cho cháu P. Trong quá trình nội soi, bác sĩ phát hiện được dị vật hình vuông kích thước khoảng 1x1 cm, chất liệu nhựa trong có góc nhọn nằm ngay 1/3 trên thực quản của cháu nhỏ, gây trầy xước niêm mạc dọc đường thực quản. Dị vật được gắp qua nội soi an toàn và nhanh chóng, cháu P. sau đó đã ăn, bú, chơi ngoan.
Tại Khoa Sơ sinh - Nhi, Bệnh viện Đa khoa Hải Dương, từ đầu năm đến nay tiếp nhận 6 trường hợp trẻ hóc dị vật, trong đó có 5 trường hợp dị vật đường tiêu hóa và 1 trường hợp dị vật đường hô hấp.
Theo Bác sĩ chuyên khoa I Lê Hải Vân, Trưởng Khoa Sơ sinh - Nhi, Bệnh viện Đa khoa Hải Dương, hóc dị vật là tình trạng trẻ vô tình đưa các vật lạ như hạt quả, đồng xu, pin cúc áo, đồ chơi nhỏ vào miệng và vật này mắc lại ở đường tiêu hóa hoặc đường hô hấp. Đây cũng là nhóm tai nạn khá phổ biến ở trẻ nhỏ bởi lứa tuổi này luôn tò mò, thích khám phá thế giới chung quanh nhưng chưa nhận thức được những nguy cơ mất an toàn. Dị vật đường thở đặc biệt nguy hiểm vì có thể gây tắc nghẽn đường thở, khiến trẻ tím tái, khó thở, thậm chí đe dọa tính mạng nếu không được cấp cứu kịp thời. Dị vật tiêu hóa có thể gây tổn thương thực quản, dạ dày, ruột hoặc các biến chứng nghiêm trọng như thủng đường tiêu hóa...
Trong những ngày Hè này, trẻ được nghỉ học và có nhiều thời gian ở nhà hơn. Sự thay đổi trong môi trường sinh hoạt khiến trẻ có nhiều thời gian tự chơi, tự khám phá hơn. Với bản tính hiếu động, tò mò, trẻ nhỏ thường đưa các đồ vật cầm trên tay vào miệng mà không ý thức được mức độ nguy hiểm, nguy cơ xảy ra tai nạn dị vật cao.
Để phòng tránh các trường hợp trên, Bác sĩ chuyên khoa I Lê Hải Vân, Trưởng Khoa Sơ sinh - Nhi, Bệnh viện Đa khoa Hải Dương khuyến cáo cha mẹ và người chăm sóc cần luôn để trẻ trong tầm quan sát, nhất là trẻ dưới 5 tuổi. Không để trẻ chơi với các vật nhỏ dễ nuốt hoặc dễ hít vào đường thở.
Các bậc cha mẹ nên chú ý trước khi cho trẻ ăn các loại quả có hạt phải gỡ bỏ các hạt, hoặc xương trong thức ăn. Cho trẻ ăn chậm, không gây cười hoặc quát tháo khiến cho trẻ cười hoặc khóc dễ bị hóc, sặc. Đồng thời quan tâm trông trẻ, không cho các bé chơi những vật dụng, đồ chơi có kích thước nhỏ. Trong nhà hoặc phòng của bé chơi phải sạch sẽ, không có các vật thể, như viên bi, pin, lò xo… vì các bé thường có thói quen bỏ vật lạ vào miệng, mũi, tai.
Nếu thấy trẻ ngậm vào miệng các vật nhỏ có thể gây hóc phải nhẹ nhàng, dỗ cho trẻ tự nhè ra; không được quát tháo, la hét làm cho trẻ sợ, khóc dễ nuốt dị vật vào đường ăn hoặc hít dị vật vào đường thở.
Đặc biệt lưu ý, khi trẻ bị hóc dị vật, người lớn không được chữa mẹo, không gây nôn, không cho ăn, uống thêm, tuyệt đối không bế nằm ngửa, không dùng tay móc họng để lấy dị vật, điều này rất nguy hiểm cho trẻ. Ngay lúc đó, người lớn cần lập tức đưa trẻ tới các cơ sở y tế gần nhất để kiểm tra, xử lý kịp thời, tránh những trường hợp đáng tiếc có thể xảy ra.
NGUYỄN THẢO