Hiệu quả thi hành án dân sự về tín dụng

Quang cảnh cuộc cưỡng chế thi hành án dân sự tại phường Lãm Hà (quận Kiến An), ngày 5-7-2023.

Nhiều khó khăn

Sáng 5-7, Chi cục Thi hành án dân sự (THADS) quận Kiến An tổ chức cưỡng chế thi hành Bản án dân sự sơ thẩm số 03, ngày 3-8-2017 của TAND quận Kiến An. Theo đó, ông Nguyễn Thành C., phải tất toán cho Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam tổng số tiền tính đến ngày 2-8-2017 hơn 2,3 tỷ đồng. Trong đó, nợ gốc hơn 1,8 tỷ đồng, nợ lãi trong hạn hơn 450 triệu đồng, lãi quá hạn hơn 18 triệu đồng. Sau khi bản án có hiệu lực pháp luật, ông C., không trả được nợ hoặc trả không đầy đủ thì ngân hàng được quyền yêu cầu Cơ quan THADS có thẩm quyền phát mại tài sản thế chấp là quyền sử dụng toàn bộ thửa đất số 746, rộng 122,29 m2 và tài sản gắn liền với đất tại số 24 phố Lãm Hà, phường Lãm Hà (quận Kiến An). Thửa đất được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ), quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số CH00118/LH cho ông Nguyễn Thành C. và bà Trần Thị Đ.

Đây là vụ việc dân sự liên quan đến tín dụng ngân hàng do TAND quận Kiến An xét xử có hiệu lực thi hành. Chấp hành viên tổ chức thi hành thông báo các quyết định, văn bản về thi hành án (THA) và thực hiện các trình tự thủ tục THA theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên, người phải thi hành án là ông Nguyễn Thành C. và bà Trần Thị Đ., bỏ đi khỏi địa phương. Người đang quản lý và sử dụng tài sản là bà Nguyền Thị Hương và gia đình không hợp tác giải quyết THA, có thái độ chống đối, không giao trả lại tài sản để cơ quan THA bàn giao người mua được tài sản đấu giá. Do đó, Chi cục THADS huyện Kiến An thực hiện cưỡng chế THADS theo quy định. Đây là một trong số các vụ việc THA liên quan đến tín dụng ngân hàng được các cơ quan THADS thực hiện triệt để thời gian qua. Theo thông tin từ Cục THADS thành phố, trong năm công tác 2023, số việc phải thi hành loại này 945 việc, tương ứng số tiền hơn 6.391 tỷ đồng, trong đó, thi hành được 127 việc với hơn 1.535 tỷ đồng. Kết quả thi hành các vụ việc liên quan đến tín dụng, ngân hàng chưa cao, nhiều vụ việc có giá trị thi hành lớn, nhưng chưa tổ chức thi hành dứt điểm. Nguyên do nhiều tài sản thế chấp sau khi khảo sát thực tế không đúng so với hồ sơ thế chấp ban đầu, dẫn đến xem xét hồ sơ gặp nhiều khó khăn, kéo dài. Bên cạnh đó, nhiều tổ chức tín dụng, ngân hàng nhận thế chấp tài sản có giá trị nhỏ hơn so với khoản cho vay, do đó, dù đã giải quyết xong tài sản nhưng lượng tiền còn phải xử lý vẫn lớn. Ngoài ra, đối với thu giữ, xử lý tài sản như: ô tô, xe container, tàu biển..., chủ tài sản dùng các thủ đoạn tráo tên công ty trên lô gô xe... Từ đó gây khó khăn trong xác minh, thẩm định tài sản. Nguyên nhân khác, người phải THA mất khả năng thanh toán và có nguy cơ bị phát mại tài sản nên cố tình chống đối bằng nhiều cách dẫn đến kê biên xử lý tài sản kéo dài.

Nâng cao hiệu quả phối hợp thi hành án

Theo Cục trưởng Cục THADS Trần Hồng Quang, THA liên quan đến tín dụng, ngân hàng không chỉ bảo đảm hoàn thành chỉ tiêu được giao hằng năm của các cơ quan THADS, mà còn góp phần tạo điều kiện để tổ chức tín dụng cải thiện được thanh khoản, tháo gỡ vướng mắc, khó khăn trong kinh doanh, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, đồng thời nâng cao sự an toàn, hiệu quả hoạt động của các tổ chức tín dụng. Để rút ngắn thi hành các vụ việc liên quan đến án tín dụng ngân hàng, trong quá trình thụ lý, các cơ quan THADS có sự phân tích kỹ nội dung bản án, quyết định cũng như rà soát, phân loại bảo đảm ban hành quyết định THA chính xác, đúng quy định. Trong quá trình THA cần kết hợp hài hòa giữa tuyên truyền, vận động để đương sự tự nguyện chấp hành án. Các ngành, đơn vị liên quan phối hợp kịp thời, chặt chẽ, tạo điều kiện thuận lợi đối với chấp hành viên, cơ quan THADS trong quá trình xác minh, cung cấp hồ sơ tài liệu liên quan đến tài sản THA, cùng cơ quan THADS tháo gỡ những vướng mắc trong quá trình xử lý tài sản. Giải pháp quan trọng khác, cơ quan THADS thường xuyên phối hợp các tổ chức tín dụng, trao đổi, cung cấp thông tin cũng như thống nhất biện pháp để thu hồi nợ xấu hoặc để xử lý các khiếu nại, tố cáo liên quan đến THA tín dụng ngân hàng. Từ đó, các bên liên quan cùng phối hợp, xây dựng kế hoạch tổ chức thực hiện để giải quyết những vụ việc có điều kiện thi hành. Để hạn chế những rủi ro do kinh doanh từ khi ký kết hợp đồng tín dụng khi cho vay, ngân hàng và các tổ chức tín dụng cần cân nhắc nhận thế chấp cả tài sản gắn liền với quyền sử dụng đất, tổ chức thẩm định hồ sơ chặt chẽ về tình trạng tài sản thế chấp, bảo lãnh, thẩm định giá theo đúng giá trị thực tế và đánh giá tác động về biến động giá trị của tài sản trong tương lai gần.

Có thể thấy, để rút ngắn thời gian THA tín dụng ngân hàng, đạt hiệu quả cần phải có sự vào cuộc kịp thời, quyết liệt, đồng bộ của cơ quan THADS, các tổ chức tín dụng, ngân hàng, các ban, ngành, đoàn thể, các cơ quan liên quan trong quá trình tổ chức thi hành án./.