(HPĐT)- Cũng như nhiều văn nghệ sĩ trên cả nước, đề tài về Bác Hồ được các nhà văn, nhà thơ Hải Phòng phản ánh một cách đa dạng, đậm nét qua nhiều tác phẩm, thể hiện lòng tôn kính và tình yêu sâu sắc đối với Bác, vị cha già của dân tộc.
Đề tài Bác Hồ là tư tưởng chủ đạo, xuyên suốt trong nhiều tác phẩm văn học, nghệ thuật. Ảnh: Châu Giang
Sáng tác từ quê
Bác Tháng 10-2022, trong chuyến đi thực tế thăm quê hương Chủ tịch Hồ Chí Minh, nơi có nhiều kỷ niệm thời thơ ấu của Người, nhà thơ Đinh Thường, Chủ tịch Hội Nhà văn Hải Phòng (Hội Liên hiệp Văn học nghệ thuật thành phố) dâng trào cảm xúc. Tâm niệm về quê Bác là trở về với nguồn cội đã thôi thúc nhà thơ sáng tác bài “Hồn sen quê Bác”, tác phẩm in đậm vẻ đẹp xứ Nghệ. “Võng này đưa mát chiều quê/Thiết tha lời mẹ say mê tuổi hồng/Phản kia ái quốc tương phùng/Tình cha thao thiết mở lòng trẻ thơ...”, hiện vật chiếc võng trưng bày tại Khu di tích làng Hoàng Trù và chiếc phản trưng bày tại Khu di tích làng Sen đi vào thơ ca khắc họa hình ảnh quê cha, đất mẹ nuôi dưỡng nên vị lãnh tụ thiên tài và vô cùng vĩ đại của dân tộc. Chuyến đi cũng thắp lên trong lòng nhà thơ mong muốn truyền tải đến muôn đời sau về tư tưởng, đạo đức, phong cách của Người: “Ngẫm ra tố chất hiền minh/Lòng riêng ăm ắp dáng hình quê hương/Thói quen giản dị khiêm nhường/Tác thành vĩ đại, phi thường... bấy nay”.
Cũng từ chuyến đi này, nhà thơ Nguyễn Đình Minh, Trưởng chi hội Nhà văn Việt Nam tại Hải Phòng sáng tác bài thơ “Hoa sen đỏ”, gửi dự thi và đạt giải C cuộc thi sáng tác, quảng bá tác phẩm văn học, nghệ thuật, báo chí về chủ đề “Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh” thành phố Hải Phòng giai đoạn 2021-2025. Nhà thơ Nguyễn Đình Minh bày tỏ: “Với tôi, hình tượng Bác thanh cao như đóa sen, vĩ đại như màu cờ Tổ quốc nên tôi chọn hoa sen đỏ để hình dung về Người, khai thác toàn bộ các yếu tố của hoa sen gắn với phẩm chất tương ứng của Bác Hồ. Tôi mong ước chính bản thân mình cũng được là “mầm sen” để học tập và làm theo Bác…”. Cùng với bài thơ mới sáng tác này, nhà thơ Nguyễn Đình Minh còn có nhiều áng thơ văn viết về Bác Hồ được ông cất giữ cẩn thận như tài liệu quý báu trong sự nghiệp hoạt động nghệ thuật của mình…
Theo Chủ tịch Hội Nhà văn Hải Phòng Đinh Thường, chuyến đi thực tế sáng tác tại quê Bác, ngắm phong cảnh, nghe thuyết minh, xem trưng bày về gia đình và thời niên thiếu của Người khơi gợi để các nhà văn, nhà thơ Hải Phòng sáng tác nhiều tác phẩm chất lượng cao. Sau chuyến đi, các hội viên gửi tác phẩm dự thi và đạt 14 giải tại cuộc thi sáng tác, quảng bá tác phẩm văn học, nghệ thuật, báo chí về chủ đề “Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh” giai đoạn 2021-2025 thành phố Hải Phòng (đợt 1), gồm 2 giải B, 4 giải C và 8 giải khuyến khích. Ngoài ra, hơn 15 hội viên đoạt giải tại các cuộc thi do các địa phương tổ chức. Bên cạnh các tác phẩm viết về hình tượng Bác Hồ, nhiều nhà văn, nhà thơ sáng tác về những điển hình tiên tiến trong học tập và làm theo Bác...
Hình tượng Bác Hồ từ văn học ra sân khấu, điện ảnh
Nhà biên kịch, tác giả sân khấu Bùi Xuân Thảo cho hay, từ tiểu thuyết “Hai ngày và mãi mãi” của cố nhà văn Cao Năm, tác phẩm đoạt giải B cuộc thi viết về đề tài học tập và làm theo lời Bác do Ban Tuyên giáo Trung ương tổ chức năm 2015, ông chuyển thể thành kịch bản sân khấu, đồng thời phối hợp nhà biên kịch Tô Hoàng Vũ chuyển thể thành kịch bản phim truyện “Dấu ấn lịch sử”. Cuốn tiểu thuyết viết về sự kiện lịch sử thiêng liêng cách đây 77 năm, ngày 20, 21-6-1946, quân dân Hải Phòng vinh dự đón Hồ Chủ tịch, khi Người dự hội nghị Fontainebleau từ Pháp trở về Tổ quốc trên chiến hạm Đuya-mông Đuyếc-vin cập vào Bến Ngự (Hải Phòng). Dựa trên những tư liệu lịch sử và nhân chứng, nhà văn Cao Năm tái hiện lại niềm kính yêu của quân dân Hải Phòng với Bác trong lần đầu đón Bác về thăm, cũng như cuộc chiến đấu trung dũng, kiên cường của quân dân Hải Phòng cùng cả nước dưới sự lãnh đạo tài tình của Trung ương Đảng, đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh từng bước đi tới thắng lợi. “Nhận thấy giá trị của tác phẩm văn học này, cũng như những bài học về tư tưởng, đạo đức, phong cách của Bác vẫn nóng hổi tính thời sự trong cuộc sống hôm nay, chúng tôi mong muốn chuyển thể để mang trọn vẹn tinh thần, ý nghĩa trong tác phẩm của cố nhà văn truyền tải tới công chúng của nghệ thuật sân khấu và điện ảnh”, tác giả Bùi Xuân Thảo chia sẻ.
Đánh giá cao hoạt động sáng tác của các nhà văn, nhà thơ của thành phố về đề tài Bác Hồ, nhà biên kịch Tô Hoàng Vũ, Chủ tịch Hội Liên hiệp Văn học nghệ thuật Hải Phòng liệt kê những tên tuổi, như: Nghệ sĩ nhân dân, đạo diễn truyền hình Đào Trọng Khánh với các truyện ký về Bác Hồ, cố nhà thơ Nguyễn Viết Lãm với những bài thơ “Biết ơn” hay “Cầu Ngự, nơi Bác từng qua”, cố nhà thơ Phương Bắc với hàng chục bài thơ viết về Bác... Trong đó, cuốn tiểu thuyết “Hai ngày và mãi mãi” của cố nhà văn Cao Năm đến nay còn nguyên giá trị về lịch sử, cũng như giá trị nhân văn, giáo dục đối với thế hệ hôm nay. “Đề tài Bác Hồ luôn là nguồn cảm hứng vô tận để văn nghệ sĩ viết nên những tác phẩm để đời. Bên cạnh sáng tác, Hội Liên hiệp cũng khuyến khích các tác giả chuyển thể sang sân khấu, truyền hình, điện ảnh đối với những tác phẩm có chất lượng để làm phong phú hơn hình thức thể hiện, trao “đời sống mới” cho những tác phẩm văn học viết về Bác, lan tỏa mạnh mẽ hơn những tác phẩm này trong cuộc sống đương đại…”, nhà biên kịch Tô Hoàng Vũ cho biết./.
Nhật Lam
