(HPĐT)- Hiện, nhiều cơ sở sản xuất, doanh nghiệp, hợp tác xã (HTX) sản xuất sản phẩm OCOP mong muốn mở rộng, nâng cao hiệu quả sản xuất, nhưng gặp khó khăn trong tiếp cận các cơ chế, chính sách của thành phố. Đặc biệt, trong giai đoạn 2021-2025, thành phố chưa có chính sách riêng khuyến khích, thúc đẩy các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất sản phẩm OCOP phát triển.
Xoay xở sản xuất, kinh doanh
Năm 2021, sản phẩm mật ong hoa rừng ngập mặn của HTX mật ong Tùng Hằng, ở xã Đại Hợp (huyện Kiến Thụy) được thành phố xếp hạng sản phẩm OCOP. Sản phẩm ngày càng khẳng định được thương hiệu và chất lượng trên thị trường nên HTX mở rộng sản xuất thêm mật ong hoa táo Bàng La và được xếp hạng sản phẩm OCOP 3 sao năm 2023. Giám đốc HTX Đặng Thanh Tùng cho biết, tiềm năng sản xuất mật ong hoa rừng ngập mắn khá lớn, bởi người tiêu dùng rất thích mật ong hoa rừng tự nhiên. Do đó, HTX có kế hoạch mở rộng sản xuất trung bình mỗi năm tăng 10% sản lượng so với năm trước, nhưng đòi hỏi vốn lớn để đầu tư cơ sở vật chất, kỹ thuật. Tuy nhiên, doanh nghiệp khó tiếp cận được cơ chế, chính sách của thành phố để vay vốn ưu đãi, do đó, phải vay vốn ngoài với lãi suất cao, gặp nhiều khó khăn.
Theo rà soát của Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, từ khi Hải Phòng thực hiện chương trình OCOP, giai đoạn 2018-2020, HĐND thành phố ban hành Nghị quyết số 13, ngày 20-7-2017 nhằm hỗ trợ phát triển sản phẩm tham gia chương trình OCOP. Với cơ chế này, các cơ sở sản xuất, doanh nghiệp được hỗ trợ đổi mới công nghệ, máy móc, trang thiết bị phục vụ sản xuất, chế biến, bảo quản sản phẩm, gắn tem nhãn sản phẩm. Tuy nhiên, trong giai đoạn này, toàn thành phố chỉ có 8 tổ chức, cá nhân phát triển sản phẩm OCOP được hỗ trợ, với tổng kinh phí 6,3 tỷ đồng. Từ đó đến nay, thành phố không có cơ chế, chính sách riêng cho chương trình OCOP. Các chính sách hỗ trợ được lồng ghép với các chương trình khác trên địa bàn thành phố như: khuyến nông, khuyến công, du lịch nông thôn... Tuy nhiên, cũng không nhiều sản phẩm OCOP được hỗ trợ qua các chương trình này, nhất là giai đoạn 2021-2025, thành phố chưa có cơ chế, chính sách riêng hỗ trợ các doanh nghiệp, HTX, cơ sở sản xuất sản phẩm OCOP.
Theo Trưởng Phòng Phát triển nông thôn (Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn) Tăng Xuân Thọ, nguyên nhân các doanh nghiệp, HTX khó tiếp cận cơ chế, chính sách do nguồn kinh phí của thành phố hỗ trợ các chương trình phát triển OCOP hạn hẹp. Bên cạnh đó, chương trình hỗ trợ đòi hỏi các cơ sở phải bảo đảm yêu cầu theo quy định. Phần lớn cơ sở sản xuất hàng hóa với quy mô nhỏ, lẻ, sự liên kết trong sản xuất và tiêu thụ sản phẩm còn lỏng lẻo, chưa mang tính hệ thống, chưa chú trọng xây dựng thương hiệu, mẫu mã bao bì sản phẩm nên không hấp dẫn người tiêu dùng…
Tháo gỡ vướng mắc, hỗ trợ doanh nghiệp
Thực hiện chương trình OCOP giai đoạn 2021-2025, UBND thành phố ban hành Quyết định số 674/QĐ-UBND ngày 9-3-2021, phê duyệt chương trình mỗi xã một sản phẩm giai đoạn 2021-2025, định hướng đến năm 2030. Năm 2023, thành phố ban hành Quyết định số 1872/QĐUBND ngày 30-6-2023 sửa đổi một số điều của Quyết định số 674. Theo đó, thành phố phát triển sản phẩm OCOP gắn với củng cố phát triển HTX, doanh nghiệp, hình thành các tổ chức kinh tế, cơ sở sản xuất - kinh doanh dịch vụ tham gia chương trình sản phẩm OCOP; nâng cấp, hoàn thiện các sản phẩm được đánh giá, phân hạng từ năm 2019-2022. Cùng với đó, giai đoạn 2023-2025, hỗ trợ phát triển sản phẩm và thực hiện đánh giá phân hạng và chứng nhận mỗi năm tối thiểu 70 sản phẩm.
Đối với các địa phương phát triển sản phẩm OCOP dựa trên cơ sở cung - cầu, gắn với điều kiện, tiềm năng, lợi thế vùng miền, đặc sắc bản địa, hỗ trợ các doanh nghiệp, HTX quảng bá, tuyên truyền sản phẩm OCOP. Chủ tịch UBND huyện Kiến Thụy Lưu Văn Thụy cho biết, huyện tập trung cao phát triển các sản phẩm OCOP đặc trưng, chủ lực, tiềm năng về quy mô và xu hướng phát triển gắn với mỗi làng, xã để phát huy nội lực, sức sáng tạo, hình thành các chuỗi giá trị sản phẩm. Theo đó, huyện vận dụng các cơ chế, chính sách một cách linh hoạt, đồng thời có chính sách phù hợp để khuyến khích các HTX, doanh nghiệp và các chủ thể OCOP đầu tư phát triển sản phẩm, xây dựng thương hiệu...
Để phát triển sản phẩm OCOP, khơi dậy tiềm năng, lợi thế khu vực nông thôn, thời gian tới, thành phố cần bố trí nguồn vốn từ Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới và Chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2021-2025, định hướng đến năm 2030 hỗ trợ các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất, HTX phát triển sản phẩm OCOP. Theo Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Đỗ Gia Khánh, thành phố tạo điều kiện để các chủ thể OCOP tiếp cận các dự án xúc tiến thương mại, khuyến công, khuyến nông hỗ trợ phát triển sản phẩm nông nghiệp, các chương trình du lịch nông thôn....; điều kiện và thủ tục ngày càng đơn giản, thuận tiện để các doanh nghiệp, HTX phát triển sản phẩm OCOP dễ tiếp cận và thụ hưởng chính sách.
BÀI VÀ ẢNH: HƯƠNG AN
