Bác Hồ với công nhân Nhà máy xi măng Hải Phòng (tranh phấn màu, Giải B cuộc thi sáng tác, quảng bá tác phẩm VHNT về chủ đề "Học tập và làm theo tấm gương Hồ Chí Minh" năm 2011).
(HPĐT)- Nay ở cái tuổi xưa nay hiếm, 84 tuổi, họa sĩ Lê Nguyên Thái (nghệ danh Lê Thái) dành những năm tháng lao động sáng tạo sung sức nhất đời mình để vẽ những bức chân dung của Bác, lay động hàng triệu trái tim Việt Nam hướng về Người. Với tài năng và tâm huyết của mình, ông vinh dự được nhận danh hiệu Nghệ sĩ ưu tú trong lĩnh vực nghệ thuật do Chủ tịch nước phong tặng…
Người vẽ “Trái tim Việt Nam”
Một chiều tháng 5-2021, trong cái nắng chói chang đầu hè, tại căn nhà nhỏ đầu phố Cầu Đất (quận Ngô Quyền), họa sĩ Lê Thái đang phác họa bức tranh sơn dầu Bác Hồ trồng cây. “Mùa xuân là Tết trồng cây/ Làm cho đất nước càng ngày càng xuân”, tôi vẽ lại cái tâm thế ấy để các thế hệ sau luôn khắc ghi trong tim lời dạy của Người mỗi khi Tết đến, Xuân về - họa sĩ Lê Thái chia sẻ. Ngoài kia tấp nập người và phương tiện trên con phố nối vào trung tâm thành phố Cảng, thì trong căn nhà nhỏ của nghệ sĩ lại trầm lặng, bốn bề là tranh vẽ. Chiếm phần lớn tranh họa sĩ Lê Thái vẽ trong thời gian gần đây là những bức tranh khắc họa hình ảnh vị lãnh tụ vĩ đại của nhân dân Việt Nam, như: “Bác Hồ với công nhân nhà máy xi măng Hải Phòng”, “Trên đường suối reo”, “Ao cá Bác Hồ”, “Bác Hồ tại Pháp”… Ông nhớ lại ký ức tuổi thơ: Mồ côi cha từ lúc 5 tuổi, cậu bé Lê Thái lang thang khắp nơi, may sao được người cô ruột từ xa trở về Hải Phòng công tác đón về nuôi. Thấy cậu bé ham mê vẽ chỉ dám đứng ở cửa lớp nhìn vào, một thầy giáo dạy vẽ ở trung tâm văn hóa gần nhà mời Lê Thái vào lớp vẽ thử. Nét vẽ vô tư song có hồn, thấy cậu bé có năng khiếu hội họa, từ đó thầy giáo cho Lê Thái theo học vẽ. Trải qua bao thăng trầm, Lê Thái trở thành họa sĩ vẽ từ bảng hiệu tiệm uốn tóc nam nữ, đến những tranh cổ động khổ lớn do Sở Văn hóa đặt hàng…
Năm 1957, 2 năm sau ngày giải phóng Hải Phòng, nhạc sĩ Trần Hoàn (lúc đó làm Giám đốc Nhà văn hóa thành phố) giao Lê Thái vẽ bức chân dung Bác Hồ treo trước cửa Nhà hát thành phố để nhân dân luôn được nhìn thấy Bác. Bức tranh cao 5 m, khi đó không có cẩu, giàn giáo như bây giờ, ngay cả nguyên liệu sơn dầu, chuẩn bị cọ vẽ ở đâu cũng khó khăn khiến người họa sĩ trẻ lúc đó mới 19 tuổi không tránh khỏi hồi hộp. Sau một tuần làm việc lao động miệt mài, Lê Thái hoàn thành bức chân dung Bác và được dựng trước quảng trường Nhà hát thành phố. Từ đây, nhắc đến tranh chân dung Bác Hồ khổ lớn, người ta lại nhắc đến họa sĩ Lê Thái. Gần cả cuộc đời vẽ chân dung của Bác, ông luôn khắc ghi trong tim hình ảnh của Người, thể hiện qua những bức vẽ làm lay động trái tim hàng triệu người con đất Cảng hướng về Bác…
Mong Bác sống mãi với thời gian
Ngày Bác ra đi, họa sĩ Lê Thái nhận nhiệm vụ vẽ chân dung Bác để toàn thể nhân dân thành phố đến viếng. Cặm cụi vẽ trong đêm đến 3 giờ sáng, bức tranh hoàn thành thì phát hiện một lớp bột màu không kết dính được, bị bong ra. Không quản mệt mỏi, ông tiếp tục vẽ để kịp hoàn thành bức chân dung trước khi trời sáng. Sau đó, bức chân dung về Bác kịp hoàn thành như tấm lòng biết ơn sâu sắc của họa sĩ dâng lên Bác. Chưa một lần được gặp Người, nhưng nhờ tìm hiểu từ nhiều loại tư liệu như ảnh, sách, báo, văn thơ của Bác, cảm nhận sâu sắc hình ảnh Bác, họa sĩ Lê Thái tạo nên những tác phẩm về Bác hết sức bình dị, thân thuộc trong lòng hàng triệu người con đất Cảng. Nói về họa sĩ Lê Thái, Chủ tịch Hội Liên hiệp Văn học nghệ thuật thành phố Tô Hoàng Vũ khẳng định: Hoạ sĩ thì có nhiều nhưng chưa một ai có biệt tài là vẽ chân dung Bác Hồ giống, sinh động và đẹp như Lê Thái. Không chỉ những người có trách nhiệm của thành phố trong ngành văn hoá mà cả người dân thành phố thừa nhận và khen ngợi biệt tài của họa sĩ Lê Thái.
Với những đóng góp của mình trong sự nghiệp hội họa, văn hóa của nước nhà, năm 2007, họa sĩ Lê Thái vinh dự được Nhà nước trao tặng danh hiệu Nghệ sĩ ưu tú, ghi nhận niềm đam mê đầy nhiệt huyết với con đường nghệ thuật mà ông gắn bó. Bằng tài năng và nỗ lực sáng tạo của mình, họa sĩ Lê Thái cùng nhiều đồng nghiệp trong cả nước đang góp phần lưu giữ hình tượng Chủ tịch Hồ Chí Minh sống mãi trong trái tim của triệu người dân Việt Nam./.
Bài và ảnh: HẢI HẬU
