Bụi bao trùm không gian sau nổ mìn.
(HPĐT)- Khu B dãy núi Trại Sơn (xã An Sơn, huyện Thủy Nguyên) có diện tích hơn 38 ha. Mặc dù 2 trong số 4 doanh nghiệp được cấp phép tạm dừng hoạt động nhưng hoạt động khai thác đá tại khu vực này vẫn ảnh hưởng rất lớn tới đời sống sinh hoạt và đe dọa sự an toàn của người dân nơi đây.
Thẩp thỏm vì nổ mìn khai thác đá
Vừa qua, có mặt tại khu vực chân núi Trại Sơn thuộc địa bàn thôn 9 xã An Sơn, chúng tôi được “mục sở thị” hoạt động khai thác đá của Công ty TNHH Kiên Ngọc. Sau vài tiếng nổ ì ùng, cơn mưa bụi trùm lên, bao trùm toàn bộ khu dân cư quanh đó. Bà Bùi Thị T., người dân thôn 9 cho biết: mặc dù theo thông tin từ chính quyền xã và thôn, Công ty Kiên Ngọc đăng ký giờ nổ mìn khai thác đá là từ 11 giờ 30 tới 12 giờ 30 phút và từ 16 giờ 30 phút tới 17 giờ 30 phút hằng ngày nhưng từ khi khai thác trở lại vào khoảng tháng 4-2020 đến nay, việc nổ mìn khai thác đá của công ty thường sớm hơn, khoảng 10 giờ 30 tới 11 giờ trưa. Mặc dù gia đình bà nằm cách khá xa khu vực khai thác của công ty nhưng vẫn cảm nhận rung lắc mỗi khi mìn nổ và bụi bay khắp nhà.
Theo trưởng thôn 9 xã An Sơn Nguyễn Văn Đảng: hoạt động nổ mìn, khai thác đá của Công ty Kiên Ngọc ảnh hưởng tới đời sống của gần 400 hộ dân thuộc thôn 9 và thôn 10. Một số hộ ở khu vực sát chân núi thường xuyên phải đóng cửa ra vào và cửa sổ suốt ngày vì bụi. Không những vậy, họ còn phải sống trong tâm trạng nơm nớp lo “tai bay vạ gió” do đá văng sau nổ mìn. Tháng 4-2017, do hoạt động nổ mìn khai thác đá của Công ty nên một số hộ dân thuộc khu Chùa Trong, thôn 9 từng bị đá văng làm thủng mái tôn, rơi vào tường nhà nhưng rất may không bị thiệt hại về người. Sau đó, các doanh nghiệp khai thác đá phải bồi thường, hỗ trợ các hộ dân trong vùng ảnh hưởng. Riêng trong tháng 8-2020, doanh nghiệp bồi thường kinh phí cho 4 hộ trong thôn phải di dời chỗ ở do ảnh hưởng của việc khai thác đá với số tiền từ 500 triệu đồng đến 1 tỷ đồng/hộ và hỗ trợ khoảng 70 triệu đồng/hộ cho khoảng 7 hộ ở gần khu vực khai thác, chịu ảnh hưởng nhiều. Tuy nhiên, mức hỗ trợ này rất ít so với những ảnh hưởng của hoạt động nổ mìn khai thác đá đối với đời sống sinh hoạt của các hộ dân nơi đây.
Cũng theo ông Đảng, không chỉ chịu ảnh hưởng từ sự rung lắc, khói bụi và nguy cơ đá văng, những chiếc xe ô tô của doanh nghiệp chở đá từ nơi khai thác đến nơi tiêu thụ cũng là nỗi ám ảnh với nhiều người bởi tình trạng chở quá khổ, quá tải, phóng nhanh vượt ẩu và không hề che chắn, chằng buộc để ngăn tình trạng đá rơi xuống đường. Ngay trong thời gian có mặt tại xã An Sơn, phóng viên tận mắt chứng kiến vụ tai nạn giao thông giữa xe chở đá của Công ty TNHH Kiên Ngọc trên đường trục xã khiến một người tử vong.
Tăng cường kiểm tra, xử lý vi phạm
Thông tin từ Phòng Tài nguyên - Môi trường huyện Thủy Nguyên cho biết, cùng với Công ty Kiên Ngọc, tại đây còn có 3 đơn vị khác được UBND thành phố cấp phép khai thác khoáng sản gồm: Công ty TNHH vật liệu xây dựng Quyết Tiến, Công ty TNHH Xây dựng và dịch vụ Thành Lộc và Công ty CP thương mại Tân Hoàng An. Đến nay, chỉ còn hai doanh nghiệp hoạt động chủ yếu là Công ty TNHH Kiên Ngọc và Công ty CP thương mại Tân Hoàng An nhưng quy mô cũng giảm so với trước. Riêng với Công ty TNHH Kiên Ngọc, đến nay, diện tích được cấp phép khai thác đá bề mặt tại dãy núi Trại Sơn giảm từ 10 ha xuống còn khoảng hơn 4 ha nên hoạt động của doanh nghiệp giảm đi nhiều. Tuy nhiên, khi có kiến nghị của người dân, Phòng Tài nguyên - Môi trường huyện tham mưu với UBND huyện phối hợp các ngành, đơn vị liên quan kiểm tra, rà soát để kịp thời phát hiện và xử lý các vi phạm của doanh nghiệp (nếu có). Gần đây nhất, khi nhận được kiến nghị của một số hộ thuộc dòng họ Mạc tại xã An Sơn về hoạt động khai thác đá của Công ty Kiên Ngọc ảnh hưởng tới ngôi mộ cổ của dòng họ, đơn vị tham mưu UBND huyện phối hợp Sở Tài nguyên - Môi trường, Sở Xây dựng và một số đơn vị liên quan làm việc với doanh nghiệp, yêu cầu có giải pháp khắc phục kịp thời. Theo đó, cùng với việc bảo vệ mốc giới khu vực khai thác khoảng sản, doanh nghiệp khoanh vùng và tạm dừng khai thác tại khu vực có công trình mộ Tổ của dòng họ Mạc để tìm phương án giải quyết phù hợp.
Phó chủ tịch UBND huyện Thủy Nguyên Nguyễn Văn Viển cho biết: Khó khăn của UBND huyện trong quản lý hoạt động của các doanh nghiệp khai thác đá tại khu vực dãy núi Trại Sơn B nói riêng, trên địa bàn huyện nói chung là các doanh nghiệp này do cấp trên cấp phép hoạt động nên việc kiểm tra, xử lý vi phạm còn có vướng mắc. Tuy nhiên, khi xảy ra sự việc hoặc có kiến nghị của người dân, địa phương đều chủ động vào cuộc xác minh, xử lý và kịp thời chấn chỉnh các vi phạm. Thời gian tới, UBND huyện chỉ đạo Phòng Tài nguyên - Môi trường, UBND xã An Sơn và các địa phương liên quan tăng cường nắm bắt thông tin phản ánh từ người dân, các phương tiện thông tin đại chúng để kịp thời giám sát hoạt động của các doanh nghiệp bảo đảm đúng theo giấy phép được cấp và đúng quy định của pháp luật.
Bài và ảnh: Thành Lê
