(HPĐT)- Học kỳ 2 năm học 2022-2023 trải qua hơn 1 tháng, nhưng học sinh vẫn chưa có sách Giáo dục địa phương để học. Để tháo gỡ vướng mắc, khó khăn, các nhà trường trên địa bàn tìm đến công nghệ thông tin như “giải pháp” để bảo đảm hoàn thành nhiệm vụ năm học.

Nhiều trường học năng động ứng dụng công nghệ thông tin để khắc phục khó khăn về tài liệu, sách giáo khoa, bảo đảm việc dạy và học.
Trong ảnh: Cô và trò Trường tiểu học Trần Văn Ơn trong tiết học.
Lắm điều bất tiện
Trong chương trình Giáo dục phổ thông 2018, Giáo dục địa phương là môn bắt buộc, có vị trí tương đương các môn học khác. Ở cấp tiểu học, nội dung giáo dục của địa phương được tích hợp trong hoạt động trải nghiệm; cấp THCS và cấp THPT, giáo dục địa phương được xây dựng với thời lượng 35 tiết/năm học. Mặc dù trở thành môn chính, nhưng từ đầu năm đến nay, học sinh các trường tiểu học, phổ thông trên địa bàn thành phố vẫn chưa có sách để học.
Để tháo gỡ vướng mắc, bảo đảm chất lượng giảng dạy, trước tiết học một ngày, cô Bùi Thị Dung, giáo viên Ngữ văn Trường THPT Kiến Thụy, chuyển tài liệu được định dạng bằng Acrobat (pdf) tới học sinh nghiên cứu. Bản thân cô chủ động tìm hiểu thêm thông tin, hình ảnh, video clip và các học liệu liên quan đến nội dung bài học. Đến tiết học, cô sẽ sử dụng tivi thông minh kết nối internet và máy chiếu để giảng dạy. Cô Dung cho biết: Tài liệu được xây dựng sát thực tế địa phương, nên học sinh hào hứng tiếp nhận, dễ dàng tiếp thu kiến thức. Cùng với đó, nhờ sự hỗ trợ của công nghệ thông tin, việc giảng dạy không quá khó khăn. Tuy nhiên, cô Dung cũng thừa nhận sự “bất tiện” của việc chưa có sách bởi học sinh cần có học liệu để tìm hiểu bài học. Việc chuyển rằng pdf để học, nghiên cứu chỉ hiệu quả với học sinh chăm chỉ, còn học sinh lười thì khó kiểm soát...
Đồng tình với nhận định này, thầy Đinh Quang Hoàng, Hiệu trưởng Trường THPT Tiên Lãng cho rằng, do chưa có sách, nên cần sự nỗ lực sáng tạo của đội ngũ giáo viên trong đa dạng phương thức truyền đạt, tăng tính tương tác giữa thầy và trò. Vì vậy, Ban giám hiệu thường xuyên chỉ đạo giáo viên chủ động nghiên cứu học liệu, sưu tầm hình ảnh, video minh họa bài học cũng như đổi mới phương pháp giảng dạy. Tuy nhiên, nhà trường vẫn mong muốn sớm có sách giáo dục địa phương để thuận tiện hơn trong dạy và học.
Đây không chỉ là điều mong mỏi của riêng Trường THPT Tiên Lãng, mà còn của hơn 800 trường tiểu học, THCS và THPT trên địa bàn, nhất là những trường nằm ở vùng còn khó khăn về điều kiện hạ tầng công nghệ thông tin, trang thiết bị điện tử...
Mong sớm “khai thông” nút nghẽn
Theo Phó giám đốc Sở GD-ĐT Đỗ Văn Lợi, thực hiện chương trình Giáo dục phổ thông 2018 đối với nội dung Giáo dục địa phương, Sở GD-ĐT thành phố kịp thời chỉ đạo công tác biên soạn và tổ chức thực hiện môn học này. Sở sớm tham mưu UBND thành phố về công tác biên soạn và thẩm định tài liệu giáo dục địa phương. Hiện, Hải Phòng là một trong những địa phương được Bộ GD-ĐT đánh giá cao về công tác biên soạn kịp thời tài liệu vào đầu mỗi năm học. Đến nay, tài liệu giáo dục địa phương thành phố Hải Phòng lớp 1, 2, 6, 7, 10 được Bộ GD-ĐT phê duyệt. Tài liệu Giáo dục địa phương lớp 3 qua 3 lần thẩm định cấp thành phố. Sở cũng khẩn trương tập huấn nội dung giáo dục địa phương và chuyển tài liệu tới các nhà trường ngay từ đầu năm học...
Với cấp tiểu học, việc triển khai chương trình giáo dục địa phương được tích hợp vào kế hoạch dạy học các môn như: hoạt động trải nghiệm, Toán, tiếng Việt... Còn cấp phổ thông, các nhà trường linh hoạt ứng dụng công nghệ thông tin, dạy học trên tài liệu điện tử. Giải thích lý do đến thời điểm này, công tác in ấn, phát hành sách giáo khoa môn học chưa thực hiện được, Phó giám đốc Sở GD-ĐT Đỗ Văn Lợi thông tin: Khó khăn chủ yếu do vướng một số quy định liên quan đến Luật Giá, Luật Quản lý, sử dụng tài sản công, Luật Đấu thầu trong in và phát hành tài liệu... Điều này ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượng giảng dạy. Có trường từng có ý định thử in từ tài liệu điện tử ra giấy phát cho học sinh để thuận tiện trong dạy - học, nhưng vướng bản quyền nên phải dừng. Vướng mắc này không chỉ riêng của ngành GD-ĐT thành phố, mà còn là tình trạng chung của nhiều tỉnh, thành phố trên cả nước. Ngoài ra, còn khó khăn do mức chi cho công tác biên soạn, thẩm định Tài liệu giáo dục của địa phương theo hướng dẫn tại Thông tư số 51/2019/TT-BTC thấp, chưa phù hợp thực tế nên khó khuyến khích những tác giả có trình độ chuyên môn cao tích cực tham gia biên soạn...
Trong Chương trình Giáo dục phổ thông 2018, Giáo dục địa phương được xây dựng nhằm trang bị cho học sinh những hiểu biết cơ bản về văn hóa, lịch sử, địa lý, kinh tế, xã hội, môi trường, hướng nghiệp… của địa phương. Với ý nghĩa quan trọng trong hệ thống chương trình mới, Sở GD-ĐT mong muốn các cơ quan chức năng liên quan sớm tháo gỡ vướng mắc, khai thông “nút nghẽn” để các giáo viên và học sinh có sách in, thuận lợi hơn trong việc dạy học - Phó giám đốc Sở GD-ĐT Đỗ Văn Lợi bày tỏ./.
Bài và ảnh: BÙI HẠNH