(HPĐT)- Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2023, tỷ lệ thí sinh đăng ký tổ hợp Khoa học tự nhiên (KHTN) chỉ chiếm hơn 30%. Trong giai đoạn nước rút, để “tiếp sức” học sinh “vượt vũ môn”, các trường THPT tích cực ôn luyện giúp các em vững tin bước vào kỳ thi…
Cô, trò Trường THPT Kiến An tích cực ôn luyện hướng tới kỳ thi tốt nghiệp THPT.
Xu hướng giảm
Những năm gần đây, số lượng học sinh lựa chọn thi tổ hợp KHTN ngày càng giảm. Theo Sở Giáo dục và Đào tạo (GD-ĐT) thành phố, trong số hơn 22.000 thí sinh tham dự kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2023, chỉ có 7.066 em đăng ký thi tổ hợp KHTN, chiếm tỷ lệ gần 32%, trong khi 15.227 em đăng ký thi tổ hợp Khoa học xã hội (KHXH), chiếm tỷ lệ hơn 68%. So với năm trước, tỷ lệ thí sinh đăng ký thi tổ hợp Khoa học xã hội tăng khoảng 2%, tỷ lệ thí sinh đăng ký tổ hợp KHTN giảm khoảng 2%.
Tại Trường THPT Nguyễn Đức Cảnh, trong số 352 học sinh thi tốt nghiệp, có 320 em đăng ký thi tổ hợp KHXH, chỉ 32 thí sinh thi tổ hợp KHTN. Tại Trường THPT Lê Ích Mộc, 435 học sinh dự thi thì 339 em đăng ký thi tổ hợp KHXH, 96 em thi tổ hợp KHTN. Tại Trường THPT Hải An, 181 em thi tổ hợp KHTN, 264 em thi tổ hợp KHXH. Tỷ lệ thí sinh đăng ký thi tổ hợp KHTN thấp hơn tổ hợp KHXH còn ở các trường THPT Nguyễn Trãi, THPT Phạm Ngũ Lão, THPT Bạch Đằng…
Phân tích nguyên nhân tỷ lệ học sinh lựa chọn tổ hợp KHTN thấp và có chiều hướng giảm so với tổ hợp KHXH, thầy Phùng Văn Thu, Phó hiệu trưởng Trường THPT Nguyễn Trãi cho rằng: Khi lựa chọn tổ hợp thi, các thí sinh đều tính đến “giải pháp an toàn”. Các môn thi thành phần của tổ hợp KHTN gồm: Vật lý, Hóa học, Sinh học thường yêu cầu học sinh phải nắm chắc công thức, định lý, định luật, hệ thống kiến thức từ lớp 10 đến lớp 12 để vận dụng tính toán. Nếu kiến thức không vững, các môn thành phần này dễ bị điểm liệt hơn các môn thành phần trong tổ hợp KHXH (Lịch sử, Địa lý, Giáo dục công dân) do các môn này thi theo hình thức trắc nghiệm, nhiều tình huống gần gũi đời sống nên dễ “thoát liệt” và điểm cao hơn.
Còn theo cô Nguyễn Thị Lệ, Hiệu trưởng Trường THPT Kiến An, lý do khiến học sinh ít “mặn mà” với tổ hợp KHTN là những năm gần đây, các trường đại học, cao đẳng bổ sung nhiều tổ hợp môn xét tuyển có môn KHXH thay vì tổ hợp xét tuyển thường có nhiều môn tự nhiên như trước đây. Cùng với đó, số học sinh có nhu cầu chỉ thi tốt nghiệp THPT ngày càng tăng, riêng kỳ thi năm nay có 2.025 thí sinh (chiếm gần 1/10) chỉ có nhu cầu thi tốt nghiệp, sau đó các em sẽ đi làm hoặc học nghề, nên “tính toán” chọn môn thi nhẹ nhàng để thuận lợi vượt qua kỳ thi tốt nghiệp.
Xây dựng “chiến lược” ôn tập hiệu quả
Để tiếp sức học sinh nói chung, các em lựa chọn tổ hợp KHTN nói riêng “vượt vũ môn” trong kỳ thi quan trọng này, căn cứ điều kiện thực tế, các trường xây dựng “chiến lược” ôn luyện phù hợp. Theo thầy Trịnh Văn Kiên, Hiệu trưởng Trường THPT Nguyễn Đức Cảnh, nhà trường phân loại sát năng lực học sinh để phân công giáo viên bồi dưỡng phù hợp. Với học sinh học lực yếu, ngoài học thêm cùng các bạn trong lớp, trường tổ chức bồi dưỡng miễn phí vào tối để củng cố, hệ thống kiến thức và rèn kỹ năng làm đề. Với nhóm học sinh này, giáo viên kèm sát sao, chấm chữa bài tập hằng ngày. Cùng với ôn luyện, giáo viên và nhà trường kịp thời khen thưởng những học sinh tiến bộ, đạt điểm cao, làm bài tập đầy đủ nhằm động viên các em thêm nỗ lực.
Tại Trường THPT Kiến An, với mỗi nhóm học sinh giáo viên sẽ giao bài phù hợp và tổ chức truy bài, nhận xét lẫn nhau trong quá trình học tập. Nhà trường cũng phát huy tinh thần tự học của học sinh, kiểm tra trực tiếp sau mỗi chuyên đề ôn tập, yêu cầu học sinh chép, làm nhiều lần để nhớ kiến thức. Giáo viên còn tích cực luyện đề, chữa bài để phát hiện “vùng” kiến thức hổng nhằm bổ sung, củng cố cho học sinh... Cách ôn luyện sát sao này giúp Hoàng Minh Huy, lớp 12A6, tiến bộ rõ rệt. Huy cho biết: “Trong các môn tổ hợp KHTN, em yếu môn Vật lý. Song nhờ các thầy cô giáo kèm cặp, kỳ khảo sát vừa rồi em được 7,75 điểm. Em cố gắng ôn luyện theo hướng dẫn của cô giáo để các môn đều đạt trên 8 điểm”.
Cùng với nỗ lực của các nhà trường, để nâng cao hiệu quả ôn luyện đối với học sinh trong kỳ thi tốt nghiệp THPT, Sở GD-ĐT yêu cầu các trường đẩy mạnh sinh hoạt chuyên môn tại đơn vị, theo cụm (nhiều trường) để chia sẻ cách ôn luyện hiệu quả cũng như trao đổi ngân hàng đề luyện cho học sinh. Phó giám đốc Sở GDĐT Đỗ Văn Lợi thông tin, Sở tổ chức 2 đợt khảo sát các môn thi tốt nghiệp để các trường nắm bắt đúng thực lực học sinh, từ đó có giải pháp ôn luyện phù hợp. Ngoài ra, các chuyên viên phụ trách môn học của Phòng Giáo dục trung học (Sở GD-ĐT) cũng lập nhóm giáo viên cùng bộ môn để trao đổi kinh nghiệm, cung cấp tài liệu ôn luyện cũng như kịp thời giải đáp các vướng mắc phát sinh. Qua đó, góp phần nâng cao chất lượng ôn luyện, tích cực trang bị kiến thức để các em vững tin bước vào kỳ thi tới./.
BÙI HẠNH
