Hội nghị Cấp cao ASEAN 36 tại đầu cầu Hà Nội, Việt Nam.
Tổng Thư ký Lim Giốc Hoi khẳng định trên cương vị Chủ tịch ASEAN, Việt Nam làm được nhiều việc và "thể hiện tầm lãnh đạo mạnh mẽ trong việc dẫn đầu một phản ứng tập thể của khu vực trước đại dịch", đồng thời đánh giá cao sự đóng góp của Việt Nam, nhất là việc giúp đỡ một số nước thành viên ASEAN cũng như một số nước đối tác đối thoại trong việc ứng phó với đại dịch. Ông nhấn mạnh dưới sự lãnh đạo của Việt Nam, các công việc cũng đang được tiến hành nhằm thiết lập “Quỹ ASEAN ứng phó với dịch COVID-19”, kho dự trữ vật tư y tế, và quy trình vận hành tiêu chuẩn trong các trường hợp khẩn cấp về sức khỏe cộng đồng. Việt Nam cũng khởi động các cuộc thảo luận về Tầm nhìn ASEAN sau năm 2025. Đây là điều rất quan trọng, giúp ASEAN gắn kết và thích ứng tốt hơn trong tiến trình hội nhập khu vực, đồng thời thích nghi với trạng thái “bình thường mới” hiện nay và rút ra các bài học quan trọng.
Giới chức các nước cũng đặc biệt đề cao thành công của hội nghị và vai trò của Việt Nam. Thủ tướng Lào Thong-lun Xi-xu-lít đánh giá tích cực thành công của ASEAN trong thời gian qua, trong khi Thứ trưởng Bộ Ngoại giao, Trưởng SOM ASEAN Lào Thong-phăn Xa-vẳn-phết khẳng định Việt Nam đã làm tốt vai trò Chủ tịch ASEAN từ đầu nhiệm kỳ tới nay.
Giới chuyên gia và truyền thông quốc tế đặc biệt ấn tượng với sự chủ động và trách nhiệm của Việt Nam trong việc điều phối, dẫn dắt ASEAN cùng vượt qua những thách thức chung, đặc biệt là dịch COVID-19, cuộc khủng hoảng mang tính toàn cầu hiện nay. Bản thân đại dịch COVID-19 cũng là thách thức mà Việt Nam phải đối mặt. Tuy nhiên, không chỉ kiểm soát hiệu quả dịch COVID-19 trong nước và được cộng đồng quốc tế ca ngợi như hình mẫu toàn cầu về chống virus SARS-CoV-2, Việt Nam thể hiện vai trò kết nối nỗ lực chung của ASEAN. Khi đại dịch trở nên nghiêm trọng dẫn đến phải lùi thời gian tổ chức Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 36, ngày 31-3, trong bối cảnh các quốc gia tăng cường áp dụng các biện pháp cách ly, phong tỏa trong khu vực, Việt Nam tổ chức hội nghị trực tuyến đầu tiên của Nhóm làm việc Hội đồng điều phối ASEAN về tình trạng khẩn cấp y tế. Việt Nam sau đó cũng tổ chức Hội nghị cấp cao ASEAN+3 đặc biệt vào ngày 14-4 với Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc, dẫn đến quyết định thành lập một quỹ chung đối phó với đại dịch COVID-19.
Một lần nữa, kết quả Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 36 và trước đó hai tháng là Hội nghị Cấp cao đặc biệt ASEAN và Hội nghị Cấp cao đặc biệt ASEAN+3 về ứng phó với dịch bệnh COVID-19, ghi đậm dấu ấn Việt Nam với vai trò Chủ tịch ASEAN. Việt Nam thể hiện và phát huy vai trò tích cực, chủ động của nước Chủ tịch ASEAN 2020 đầy trách nhiệm trong việc dẫn dắt ASEAN đối phó với thách thức chưa từng có tiền lệ, góp phần thúc đẩy đoàn kết, thống nhất ASEAN. Đây cũng là những tiền đề thuận lợi để Việt Nam hoàn thành tốt nửa nhiệm kỳ chủ tịch còn lại trong năm 2020 này, bất kể ASEAN sẽ còn đối mặt với không ít khó khăn và thách thức.
