Về kịch bản phục hồi kinh tế sau dịch, Thứ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Trần Quốc Phương cho biết: Bộ kế hoạch và Đầu tư đang được giao nhiệm vụ chủ trì phối hợp với các bộ, ngành xây dựng kịch bản phục hồi nền kinh tế Việt Nam sau dịch COVID-19.
Theo ông Phương, Bộ Kế hoạch và Đầu tư chủ động cùng các bộ, ngành khác tham mưu, báo cáo với Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ những định hướng, giải pháp ngay trong lúc dịch COVID-19 đang diễn ra; trong đó Bộ đã kiến nghị ba bước điều hành nền kinh tế. Bước thứ nhất, khi dịch COVID-19 đang diễn ra thì ưu tiên là chống dịch; phát triển nền kinh tế ở trạng thái cầm cự, giảm thiểu tối đa các tác hại do COVID-19 gây ra. Điều này tạo điều kiện cho việc phục hồi nền kinh tế nhanh và tốt hơn. Bước thứ hai, khi nguy cơ, tác động của dịch COVID-19 giảm đi nhiều như hiện nay, Bộ kế hoạch và Đầu tư tham mưu Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ mở dần lại các hoạt động kinh tế; tập trung trước tiên vào thị trường trong nước. Đối với thị trường nước ngoài, tình hình dịch COVID-19 còn hết sức trầm trọng, chưa thể mở hoàn toàn như trước đây mà có kết hợp giữa phòng, chống dịch với phát triển kinh tế.
“Thủ tướng yêu cầu Bộ Kế hoạch và Đầu tư xây dựng một kịch bản về trạng thái bình thường mới, có nghĩa là xây dựng kịch bản, chính sách phát triển kinh tế trong bối cảnh dịch COVID-19 vẫn còn tồn tại xung quanh nước ta. Do đó, các chính sách đề ra phải đạt được hai mục tiêu, vừa phòng, chống dịch, vừa đảm bảo phát triển kinh tế”, ông Trần Quốc Phương nói.
Nêu ví dụ ở bước thứ hai, theo ông Phương, đối với chính sách trong ngành vận tải hàng không, hiện nay Việt Nam mới mở cửa thị trường nội địa. Nếu có chuyến bay quốc tế đến Việt Nam, khách trên chuyến bay đó phải thực hiện các quy định về cách ly và kiểm soát dịch bệnh nhằm đảm bảo mục tiêu phòng, chống dịch. Làm như vậy sẽ bảo đảm an toàn nhưng lại gây ra hạn chế cho ngành kinh doanh hàng không.
Bên cạnh đó, các giải pháp về giãn cách xã hội, cách ly cũng ảnh hưởng đến một số lĩnh vực có nguy cơ tiếp xúc, tụ tập đông người. Ông Trần Quốc Phương cho rằng, nếu tình hình dịch bệnh có chuyển biến tốt thì các quyết định của Thủ tướng và Chính phủ sẽ được nới dần với các ngành này.
Ông Phương cũng đặc biệt nhắc đến ngành du lịch và cho biết: “Ngành du lịch mà không có khách thì dẫu có mở lại cũng không hoạt động được. Đây là thách thức lớn. Kéo theo ngành này là một số hoạt động liên quan khác như vận tải hành khách, lưu trú, ăn uống. Nếu không có khách, các ngành này không hoạt động được, không có dòng tiền và hoạt động thua lỗ nặng, do đó, họ chưa muốn mở lại”.
Bước thứ ba trong kịch bản Bộ Kế hoạch và Đầu tư xây dựng có trạng thái khi dịch COVID-19 yên ổn trên cả thế giới. Đối với các nền kinh tế trong tình trạng bị ảnh hưởng bởi dịch COVID-19 như hiện nay, nền kinh tế nào kết thúc dịch bệnh nhanh nhất, chuyển đổi nhanh nhất, nền kinh tế đó sẽ thành công. Theo xu hướng này, Bộ Kế hoạch và Đầu tư sẽ nghiên cứu việc đón bắt cơ hội thúc đẩy phát triển kinh tế trong nước. Điều này đòi hỏi nhiều thay đổi trong cơ cấu nền kinh tế nói chung cũng như các định hướng, cơ cấu của từng doanh nghiệp, từng sản phẩm. Cũng theo ông Phương, trong các cơ hội này có cơ hội đối với sự dịch chuyển về dòng vốn đầu tư cũng như việc các tập đoàn kinh tế lớn đang hết sức cân nhắc về đa dạng hóa chuỗi cung ứng của mình, trong đó Đông Nam Á là một trong nhưng địa bàn được tính đến đầu tiên và Việt Nam nằm trong số đó.
Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Thị Hồng cho biết thêm, khi dịch COVID-19 xảy ra, Ngân hàng Nhà nước đã đánh giá và lựa chọn những giải pháp thiết thực, cấp thiết đối với các tổ chức tín dụng. Trong tình hình hiện nay, doanh nghiệp và người dân bị ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất kinh doanh và nguồn thu thì việc cơ cấu lại thời hạn trả nợ, miễn giảm các khoản lãi vay, điều chỉnh giảm trần lãi suất cho vay đối với các khoản vay mới… là điều quan trọng.
Theo báo cáo, toàn hệ thống đã cơ cấu lại thời hạn trả nợ cho 170.746 khách hàng với dư nợ 128.210 tỷ đồng; miễn, giảm lãi, giữ nguyên nhóm nợ cho 14.372 khách hàng với dư nợ 28.441 tỷ đồng; hạ lãi suất dư nợ hiện hữu cho 318.528 khách hàng với dư nợ 980.163 tỷ đồng và mức hạ lãi suất phổ biến từ 0,5 đến 2%. Thậm chí, một số tổ chức tín dụng đã hạ lãi suất lên tới 4%/năm, cho vay mới với lãi suất ưu đãi thấp hơn so với lãi suất cho vay trước khi dịch xảy ra khoảng 1 - 2% cho 147.637 khách hàng với doanh số cho vay mới lũy kế từ ngày 23-1 đạt 533.000 tỷ đồng.
Liên quan đến việc một số doanh nghiệp khó khăn trong tiếp cận vốn, Phó Thống đốc Nguyễn Thị Hồng cho biết, dịch COVID-19 tác động rất rộng đối với doanh nghiệp và người dân, từ đó cũng ảnh hưởng đến hệ thống các tổ chức tín dụng. Các tổ chức tín dụng cũng là một doanh nghiệp cung ứng dịch vụ thanh toán và các dịch vụ ngân hàng cho doanh nghiệp. Khi doanh nghiệp và người dân bị ngưng trệ hoạt động sản xuất kinh doanh đồng nghĩa với nguồn thu dịch vụ của các tổ chức tín dụng bị giảm xuống, ảnh hưởng đến tình hình tài chính.
Tổ chức tín dụng là trung gian tài chính, nhận tiền gửi của doanh nghiệp và người dân để cho vay, khi doanh nghiệp và người dân bị ảnh hưởng, không có nguồn thu sẽ khó khăn trong việc trả nợ, theo đó ảnh hưởng đến chất lượng tài sản của các tổ chức tín dụng. Khi nợ xấu phát sinh, các tổ chức này phải trích lập dự phòng rủi ro, do đó ảnh hưởng đến tình hình tài chính của doanh nghiệp.
Theo Phó Thống đốc Nguyễn Thị Hồng, một mặt Ngân hàng Nhà nước phải thực hiện các giải pháp để hỗ trợ tối đa cho người dân, doanh nghiệp đang chịu tác động của dịch, nhưng đồng thời cũng phải đảm bảo hoạt động của các tổ chức tín dụng, không phá vỡ các tiêu chí về an toàn, không để xảy ra nguy cơ bất ổn như đã từng xảy ra trong giai đoạn trước đây. Bởi, khi hệ thống ngân hàng bị ảnh hưởng sẽ tác động, gây hệ lụy rất lớn đối với nền kinh tế./.
Theo TTXVN
