Triển khai nhỏ lẻ vì chi phí cao
Ứng dụng công nghệ đệm lót sinh học trong chăn nuôi gà tại HTX sản xuất kinh doanh dịch vụ nông nghiệp Hiển Vinh, huyện An Lão.
Theo Liên minh HTX và doanh nghiệp thành phố, toàn thành phố hiện có 160 HTX nông nghiệp. Trong đó, có 143 HTX dịch vụ nông nghiệp, 8 HTX thủy sản và 9 HTX chăn nuôi. Trong số này, có nhiều HTX chủ động tìm hiểu, ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất, giảm sự lệ thuộc vào thời tiết, tăng năng suất, cung cấp ra thị trường các sản phẩm có chất lượng, giá trị cao hơn…
Tuy nhiên, các mô hình ứng dụng công nghệ cao trong sản xuất của các HTX nông nghiệp trên địa bàn thành phố còn nhỏ lẻ, phân tán. Phần lớn các HTX mới ứng dụng công nghệ cao ở một khâu, hay một công đoạn của sản xuất, hàm lượng công nghệ cao chưa nhiều như: đầu tư nhà lưới để trồng rau, củ, quả; sử dụng men vi sinh, đệm lót sinh học trong chăn nuôi; thay thế thuốc bảo vệ thực vật bằng chế phẩm sinh học…Trên địa bàn thành phố chưa có HTX nông nghiệp công nghệ cao.
Nguyên nhân của tình trạng này là do các HTX thiếu vốn Giám đốc HTX sản xuất kinh doanh dịch vụ nông nghiệp Hiển Vinh (huyện An Lão) Nguyễn Văn Bảng cho biết: “Đầu năm 2018, HTX đầu tư hơn 400 triệu đồng xây dựng hệ thống nhà lưới diện tích gần 600 m2 trồng rau, quả và hoa, cây cảnh. Mô hình bước đầu mang lại doanh thu vài trăm triệu đồng/ha/năm, cao hơn hẳn so với khi chưa triển khai mô hình. Với hiệu quả mang lại, hiện HTX muốn nhân rộng mô hình, đầu tư xây dựng thêm từ 1-2 khu nhà lưới, diện tích từ 700 – 1000 m2/nhà để trồng rau sạch. Tuy nhiên, để làm được, cần nguồn kinh phí khá lớn, trong khi HTX gặp khó khăn về vốn. Vì vậy, dự định chưa biết khi nào mới có thể triển khai”.
Theo ông Nguyễn Hữu Đạo, Phó chủ tịch Liên minh HTX và doanh nghiệp thành phố, khó khăn của HTX sản xuất kinh doanh dịch vụ nông nghiệp Hiển Vinh cũng đang là vướng mắc lớn nhất đối với các HTX nông nghiệp khác trên địa bàn thành phố khi triển khai ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất trên quy mô lớn. Bình quân, kinh phí một HTX phải đầu tư khi triển khai mô hình ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất ít nhất từ 300 – 500 triệu đồng. Để vay được số vốn này, ngoài tính khả thi của phương án sản xuất, các HTX nông nghiệp phải có tài sản thế chấp. Tuy nhiên, phần lớn các HTX hiện nay đều chưa có trụ sở riêng, chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất…nên không có tài sản thế chấp vay vốn ngân hàng thương mại. Nếu vay quỹ tín dụng nhân dân, mức vay tối đa khoảng 380 triệu tùy theo tỷ lệ vốn góp.
Hướng dẫn, kết nối các nguồn vốn vay ưu đãi
Thực hiện Đề án phát triển 15.000 HTX và Liên hiệp HTX nông nghiệp hoạt động hiệu quả đến năm 2020 của Chính phủ, thành phố đặt mục tiêu phát triển 400 HTX nông nghiệp, trong đó có 50% số HTX trở lên ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất. Để hiện thực mục tiêu này, khó khăn, vướng mắc về vốn đầu tư để ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất ở các HTX nông nghiệp rất cần được giải quyết, tháo gỡ.
Hiện nay, có hai nguồn quỹ các HTX nông nghiệp thuận lợi tiếp cận vay vốn đầu tư ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất là quỹ Hỗ trợ phát triển HTX thành phố và nguồn quỹ của Liên minh HTX Việt Nam. Các quỹ này chỉ dành riêng cho đối tượng HTX. Ưu điểm vay vốn tại các quỹ là thủ tục nhanh gọn, lãi suất thấp. Hiện nay, có HTX dịch vụ chăn nuôi Thái Sơn (huyện Kiến Thụy) được vay vốn từ quỹ của Liên minh HTX Việt Nam để xây dựng nhà lưới hơn 1000 m2 trồng rau sạch. Đối với quỹ của thành phố, với tổng nguồn vốn hoạt động 15,2 tỷ đồng, nhiều HTX nông nghiệp tiếp cận vay vốn, trong đó một số HTX sử dụng đầu tư ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất như: HTX nông nghiệp Thiên Hương (huyện Thủy Nguyên), HTX nông, lâm, thủy sản Nam Việt (huyện Tiên Lãng), HTX nông nghiệp và xây dựng Đồng Thái (huyện An Dương)…
Ngoài hai nguồn vốn trên, hiện có gói hỗ trợ tín dụng 100 nghìn tỷ đồng từ các ngân hàng thương mại theo chỉ đạo của Chính phủ dành cho Chương trình phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao. Tuy nhiên, chưa có HTX nông nghiệp nào trên địa bàn thành phố được tiếp cận nguồn vốn này. Vì vậy, các HTX nông nghiệp mong muốn các ngành chức năng thành phố quan tâm hướng dẫn, hỗ trợ để được vay vốn ưu đãi từ chính sách này và từ các chương trình, dự án lồng ghép khác của ngành nông nghiệp. Chính quyền địa phương tạo điều kiện phối hợp, kết nối giữa các ngân hàng thương mại, nhất là hệ thống Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn với các HTX nông nghiệp trong hỗ trợ tín dụng… Bên cạnh đó, các HTX cần chủ động triển khai các giải pháp huy động vốn từ nhiều nguồn, liên kết sản xuất nhằm tăng cường nguồn lực tài chính đầu tư ứng dụng công nghệ cao, nâng cao hiệu quả sản xuất- kinh doanh.
Ngọc Lan
