Cho vay vốn sản xuất, giới thiệu việc làm
Gia đình anh Vũ Văn Tuyền và chị Lâm Thị Chè, ở thôn Ba Đa, xã Tiên Minh (huyện Tiên Lãng) năm 2015 thuộc diện hộ nghèo do chị Chè đau yếu phải đi mổ, nằm viện cả tháng trời, các con còn nhỏ, công việc của vợ chồng cũng không ổn định. Cuối năm 2016, qua rà soát bằng phiếu điều tra giảm nghèo đa chiều, gia đình chị thoát nghèo. Quan trọng nhất là anh Tuyền có việc làm, chị Chè chăm chỉ sản xuất nông nghiệp, nhà cũng đã mua được xe máy, ti vi. Chị Chè cho biết, cuộc sống còn khó khăn nhưng vợ chồng chị xác định, mình còn đang trong độ tuổi lao động, còn mạnh khỏe thì phải cố gắng vươn lên mà không ỉ lại và chính sách của nhà nước. Cùng thôn Ba Đa, cuối năm 2016 có 7 hộ thoát nghèo, trong đó có 3 trường hợp trong độ tuổi lao động tìm được việc làm, phát triển chăn nuôi trâu, bò, sản xuất nông nghiệp. Toàn xã Tiên Minh hiện có 122 hộ nghèo, giảm 46 hộ so với năm 2015, tỉ lệ 5,04%.
![]() |
| Anh Cao Hồng Quân, thôn Hoàng Đông, xã Quang Phục (Tiên Lãng) thoát nghèo bền vững nhờ phát triển chăn nuôi và trồng cây ăn quả. |
Huyện An Dương năm 2016 có 429 hộ thoát nghèo và không có hộ tái nghèo. Trưởng Phòng Lao động-Thương binh và xã hội huyện An Dương Vũ Văn Minh cho biết: “Để thoát nghèo, cần nhất là sự nỗ lực của mỗi gia đình và các chính sách trợ giúp xã hội hợp lý, hiệu quả”. Huyện An Dương phối hợp Ngân hàng Chính sách xã hội cho 1.486 lượt hộ nghèo, cận nghèo, hộ thoát nghèo vay vốn ưu đãi với tổng số tiền hơn 103 tỉ đồng giúp các hộ phát triển sản xuất. Huyện khai thác nguồn quỹ quốc gia giải quyết việc làm hơn 11 tỉ đồng cho các hộ vay, tạo việc làm cho hơn 300 lao động. Tại quận Hồng Bàng, việc giảm nghèo cũng đạt kết quả tích cực với 80 hộ thoát nghèo năm 2016. Quận chỉ đạo Phòng Lao động-Thương binh và Xã hội kết hợp UBND các phường tổ chức điều tra, thu thập thông tin về thực trạng lao động, việc làm, thất nghiệp. Trên cơ sở đó giới thiệu được 3.285 người có việc làm, triển khai 129 dự án cho vay vốn giải quyết việc làm giúp các hộ phát triển dịch vụ, sản xuất tạo thêm nhiều việc làm cho người lao động.
Hướng tới giảm nghèo bền vững
Dù có tới hơn 6.700 hộ thoát nghèo năm 2016, song tỷ lệ hộ tái nghèo, tái cận nghèo, nghèo phát sinh, cận nghèo phát sinh trên địa bàn thành phố còn khá cao. Cụ thể toàn thành phố có 122 hộ tái nghèo, phát sinh 1371 hộ nghèo mới (hơn 8.8%); 1153 hộ tái cận nghèo (hơn 6,7%) và phát sinh 3678 hộ cận nghèo (hơn 21%). Lý giải về vấn đề này, Trưởng Phòng Bảo trợ Xã hội (Sở Lao động-Thương binh và Xã hội) Lê Quang Hưng cho rằng, do cách tính tiêu chí từ hộ nghèo, cận nghèo theo thu nhập là chính sang nghèo, cận nghèo theo tiêu chí đa chiều cũng làm phát sinh tăng hộ nghèo, cận nghèo. Mặt khác, các chính sách trợ giúp xã hội cần có thời gian để đạt hiệu quả bền vững. Chẳng hạn, việc cho vay vốn sản xuất, có loại đầu tư trong 1 năm có kết quả ngay, nhưng cũng có khi phải lâu hơn.
Qua thống kê cho thấy có rất nhiều hộ là người cô đơn, già cả bị bệnh mãn tính, không còn sức lao động, không có tư liệu sản xuất. Với những hộ như vậy, dù có chính sách trợ giúp cũng không thể thoát nghèo. Do đó trong rà soát, điều tra hộ nghèo hằng năm, cần tách những trường hợp này đưa vào diện bảo trợ xã hội. Các địa phương cũng làm tốt công tác thống kê, phân tích nguyên nhân nghèo của từng hộ, nhóm hộ để có chính sách, giải pháp tác động, hỗ trợ kịp thời hiệu quả cao. Đối với những hộ nghèo còn sức lao động, có tư liệu sản xuất nhưng thiếu kinh nghiệm, kỹ năng hộ trợ bằng việc cử người có kinh nghiệm sản xuất giúp đỡ, tạo điều kiện tham gia các lớp tập huấn, học nghề ngắn ngày. Người có thể chuyển đổi nghề sang làm công nhân giày da, may mặc…, địa phương lập danh sách tổ chức lớp đào tạo nghề theo chương trình dành cho lao động nông thôn (đề án 1965) miễn phí. Với hộ nghèo có thể phát triển sản xuất, làm dịch vụ thì hỗ trợ vốn sản xuất, tạo điều kiện, hướng dẫn xây dựng các mô hình chăn nuôi, trồng trọt, tăng năng suất trên diện tích cấy, trồng…
Giảm số hộ nghèo, hộ cận nghèo mỗi năm là kết quả của sự cố gắng của mỗi gia đình, từng địa phương và toàn thành phố. Song quan trọng nhất việc thoát nghèo, thoát cận nghèo phải bền vững, tránh tái nghèo hay chuyển từ hộ nghèo sang cận nghèo, như vậy mới bảo đảm hiệu quả an sinh xã hội.
Tại khu vực thành thị gồm các quận và các thị trấn huyện, tỷ lệ hộ nghèo bình quân ở mức 2,07% trong đó 3 quận có tỉ lệ hộ nghèo dưới 1,5% là quận Lê Chân 1,35%; quận Ngô Quyền 1,19%; quận Hồng Bàng 1,27%. Huyện An Dương và Cát Hải có tỷ lệ hộ nghèo dưới 3,2%. Một số địa phương tỉ lệ hộ nghèo còn cao như An Lão, Kiến Thụy, Vĩnh Bảo, Tiên Lãng hơn 5% |
Bài và ảnh: Phương Nam