Xã Kiền Bái có hơn 20 hộ sản xuất, trong đó có 7, 8 cơ sở sản xuất lớn. Từ tháng 10 âm lịch, số lao động làm hương tăng lên so với trong năm và nhộn nhịp cho đến hết tháng Giêng. Hầu hết các cơ sở đều tăng lao động từ 5 đến 10 người, tăng ca gối vụ, tranh thủ trời nắng phơi hương, đáp ứng nhu cầu tâm linh trong dịp Tết Nguyên đán và lễ hội đầu Xuân.
Theo anh Nguyễn Bá Thép, chủ cơ sở sản xuất hương Hoàng Hà, một trong những xưởng làm hương lớn nhất Kiền Bái cho biết, có nhiều loại hương thơm nhưng phổ biến nhất có lẽ là hương se. Cách làm hương se không khó, chỉ cần trộn bột hương được xay nhuyễn từ nhiều loại hương liệu, gồm chất cháy, bột hương bài, quế, thuốc bắc với nước keo… Sau đó, lấy chân hương quấn bột, se lại với bột khô rồi đem phơi. Phơi hương cũng rất quan trọng, phải gặp nắng hương mới thơm. Những năm gần đây, để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường, nhiều gia đình trong đó có cơ sở của anh Thép đầu tư mua máy se hương, xây lò sấy. Vì vậy, sản phẩm vẫn giữ được nét truyền thống nhưng nén hương mịn, không bị lụi, đều và đẹp hơn.

Tranh thủ thời tiết thuận lợi, người dân xã Kiền Bái phơi rễ bài, chuẩn bị nguyên liệu làm hương.

Đóng gói, dán nhãn các loại hương chuẩn bị đưa ra thị trường.

Sau khi se xong, hương phải được phơi nắng mới thơm.

Se hương bằng máy cho sản phẩm đều và đẹp.

Xay rễ bài và một số nguyên liệu sau khi phơi, tạo mùi thơm tự nhiên cho hương.
Bài và ảnh: Duy Lân