(HPĐT)- Hiện nay, huyện An Lão đang giảm dần quy mô chăn nuôi nhỏ, lẻ, hướng tới chăn nuôi theo quy mô lớn thành các vùng sản xuất tập trung, đem lại thu nhập cao, bớt rủi ro đối với người chăn nuôi. Tuy nhiên, tại các vùng chăn nuôi tập trung, người chăn nuôi quy mô lớn rất mong được thụ hưởng cơ chế, chính sách khuyến khích của thành phố và huyện để chăn nuôi ngày càng hiệu quả hơn.

Chăn nuôi lợn theo hướng trang trại ở xã Mỹ Đức (huyện An Lão).
Chăn nuôi nhỏ, lẻ vì hiệu quả không cao
Tính đến cuối năm 2021, toàn huyện chỉ còn 1.267 hộ nuôi lợn nhỏ, lẻ, chiếm 10% tổng số hộ chăn nuôi trên địa bàn; chăn nuôi gia cầm nhỏ, lẻ có 2.121 hộ, chiếm 20% số hộ chăn nuôi gia cầm. Thực tế cho thấy, các hộ dân chăn nuôi theo hướng nhỏ, lẻ không mang lại hiệu quả kinh cao. Bà Nguyễn Thị Hòa ở xã Tân Dân cho biết, nhiều năm qua, gia đình bà duy trì chăn nuôi gà, ngan với quy mô vài chục con/ lứa; chủ yếu thả vườn. Với cách nuôi này, những năm trước gia đình bà đều có lãi, người tiêu dùng rất chuộng mua. Tuy nhiên, từ năm 2020 đến nay, việc chăn nuôi nhỏ, lẻ không hiệu quả nên bà giảm dần số lượng nuôi, chỉ nuôi vài con phục vụ nhu cầu gia đình.
Theo phản ánh của một số hộ chăn nuôi nhỏ, giá thức ăn chăn nuôi tăng quá cao, trong khi giá bán sản phẩm đều không được cao như trước, người chăn nuôi không có lãi. Bên cạnh đó, chăn nuôi nhỏ, lẻ còn thường xuyên đối mặt với nguy cơ dịch bệnh. Giai đoạn năm 2019- 2020, dịch bệnh tả lợn châu Phi phần lớn xảy ra đối với các hộ chăn nuôi nhỏ, lẻ, nên sau đó, có rất ít hộ chăn nuôi nhỏ, lẻ trên địa bàn huyện tái đàn. Ngoài ra, một số hộ chăn nuôi gia cầm nhỏ, lẻ trong khu dân cư thường xuyên bị người dân phản ánh về tình trạng ô nhiễm môi trường, khiến các hộ khó khăn duy trì sản xuất. Bên cạnh đó, một số hộ chăn nuôi nhỏ, lẻ không liên kết, tiêu thụ với doanh nghiệp, bán sản phẩm cho các thương lái, nên thường bị ép giá dẫn đến nản, giảm dần quy mô chăn nuôi nhỏ, lẻ, thậm chí bỏ nuôi.
Phó trưởng Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện An Lão Ngô Thanh Tuyền đánh giá, nhiều nguyên nhân khách quan và chủ quan ảnh hưởng đến chăn nuôi nhỏ, lẻ khiến hiệu quả chăn nuôi của các hộ này không cao, tiềm ẩn nhiều nguy cơ rủi ro. Vì vậy, chủ trương của huyện không khuyến khích chăn nuôi nhỏ, lẻ, thậm chí trong những năm tới sẽ vận động các hộ giảm dần chăn nuôi nhỏ, lẻ, hướng tới chăn nuôi trang trại, gia trại quy mô lớn… Còn Chủ tịch UBND xã Trường Thọ Nguyễn Văn Oanh thông tin, từ sau khi dịch tả lợn châu Phi có rất ít hộ chăn nuôi nhỏ, lẻ ở xã tái đàn lợn, một số hộ chuyển hướng sang làm việc cho các doanh nghiệp trong các khu công nghiệp, việc tái đàn chủ yếu diễn ra tại các gia trại, trang trại.
Phát triển vùng chăn nuôi tập trung theo quy hoạch
Tính hết năm 2021 trên địa bàn huyện An Lão có 119 trang trại chăn nuôi các loại, chủ yếu nuôi lợn và gia cầm. Huyện hình thành 8 vùng chăn nuôi tập trung với tổng diện tích 46 ha tại tại 5 xã Tân Viên (30 ha); An Thắng (3 ha); An Thái (3 ha); Tân Dân (4 ha), Chiến Thắng (6 ha). Vùng chăn nuôi tập trung hiệu quả nhất ở xã Tân Viên, Chiến Thắng… Tại các xã này có khá nhiều hộ chăn nuôi trang trại, chủ yếu là các hộ chăn nuôi với quy mô lớn hàng nghìn con. Các trang trại này chủ yếu nuôi gia công cho các Công ty cổ phần chăn nuôi CP nên đầu ra khá ổn định; sản phẩm phần lớn không bị rủi ro bởi dịch bệnh. Ông Nguyễn Thành Lợi, chủ trang trại chăn nuôi ở xã Tân Viên cho rằng, trong đợt dịch tả lợn châu Phi ảnh hưởng đến nhiều hộ chăn nuôi nhỏ, lẻ nhưng trang trại không hề bị dịch bệnh, các lứa lợn vẫn xuất bán đều đặn cho Công ty CP chăn nuôi CP. Năm 2021 đến nay, trang trại chăn nuôi ổn định được 2 lứa lợn, trừ chi phí, việc liên kết chăn nuôi với doanh nghiệp có lãi 300-400 triệu đồng.
Trong những năm qua, để phục vụ phát triển chăn nuôi trang trại, gia trại với quy mô lớn, huyện chủ động xây dựng các vùng sản xuất tập trung. Các địa phương trong quá trình xây dựng nông thôn mới (NTM) đều có quy hoạch vùng chăn nuôi tập trung xa khu dân cư, phù hợp với quy hoạch chung của xã. Theo Chủ tịch UBND xã Tân Dân Vũ Văn Tiến, trong quá trình xây dựng NTM kiểu mẫu, xã quy hoạch quỹ đất 4 ha ở thôn Việt Khê để phát triển vùng chăn nuôi tập trung. Hiện vùng chăn nuôi tập trung có 20 hộ đang chăn nuôi tại đây, trong đó phần lớn là các hộ chăn nuôi gia cầm, lợn cho các công ty JAPPA, CP… Trong thời gian tới, xã tiếp tục vận động thêm 10 hộ phát triển sản xuất trong khu dân cư chuyển ra vùng chăn nuôi tập trung. Các xã quy hoạch vùng chăn nuôi tập trung tạo điều kiện thuận tiện về thủ tục cho người dân chuyển đổi mục đích sử dụng đất sang xây dựng trang trại.
Mục tiêu huyện An Lão đặt ra từ nay đến hết năm 2030 là duy trì các vùng chăn nuôi gia súc, gia cầm tập trung theo quy hoạch, đồng thời nâng cao chất lượng đàn nuôi theo hướng an toàn dịch bệnh. Địa phương phát triển chăn nuôi trên địa bàn tập trung vào chăn nuôi lợn và gia cầm, phấn đấu mở rộng chăn nuôi gia cầm chiếm 60% tổng đàn, đàn lợn chiếm 40% tổng đàn. Huyện An Lão khuyến khích người dân liên kết phát triển chăn nuôi trang trại, gia trại tập trung theo hướng hàng hóa, gắn với chuỗi liên kết tiêu thụ sản phẩm; liên kết với các doanh nghiệp để ổn định đầu ra. Để các điểm nuôi tập trung đầu tư cơ sở vật chất khép kín, hiện đại để bảo đảm hiệu quả, các cơ quan chức năng cần tạo điều kiện cho các chủ trang trại, gia trại được tập huấn chăn nuôi an toàn theo tiêu chuẩn VietGAP, ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất; vay các nguồn vốn ưu đãi để mở rộng quy mô chăn nuôi./.
Bài và ảnh: HƯƠNG AN