(HPĐT)- Thực hiện chương trình chống xuống cấp di tích lịch sử văn hóa, huyện An Lão đẩy mạnh việc vận động các nguồn lực xã hội hóa phục vụ trùng tu, tôn tạo để bảo vệ và phát huy giá trị của di tích.
Chùa Hạ Trang, xã Bát Trang được tu bổ khang trang nhờ nguồn xã hội hóa.
“Thay áo mới” các điểm di tích
Đến xã Bát Trang, nhiều người trầm trồ khi được chiêm bái cảnh đẹp và khuôn viên uy nghi của chùa Hạ Trang, di tích lịch sử kháng chiến cấp thành phố. Trước năm 2018, chùa chỉ vỏn vẹn khuôn viên nhỏ hẹp, cơ sở vật chất nghèo nàn. Từ năm 2019 đến nay, nhận được sự quan tâm, đầu tư của Tập đoàn VinGroup, chùa được xây dựng với tổng kinh phí đầu tư 120 tỷ đồng. Trong chùa có tượng phật ngọc, tòa tháp 9 tầng, cổng tam quan, lầu tượng Quan Âm Bồ Tát, Tam bảo thờ phật, lầu chuông, lầu Trống, hành lang tả, hữu thờ La Hán phật, nhà Tổ, miếu Địa Tạng, nhà thờ mẫu, vườn Tháp sư, nhà sư trụ trì chùa, nhà khách tăng, giảng đường, khu tăng xá… Trên địa bàn xã Bát Trang, ngoài chùa Hạ Trang, 2 điểm di tích cấp thành phố khác là đình Quán Trang và Đại Trang đều được đầu tư tôn tạo với kinh phí hơn 5 tỷ đồng, hoàn toàn nhờ nguồn lực xã hội hóa từ đóng góp của người dân địa phương, doanh nghiệp và nhà hảo tâm...
Theo Phó trưởng Phòng Văn hóa và Thông tin huyện An Lão Trần Thị Thu Hương, qua khảo sát thực tế, trước năm 2018, trên địa bàn huyện có nhiều di tích cổ, có niên đại lâu năm bị xuống cấp nghiêm trọng do chiến tranh cũng như trải qua thời gian và điều kiện khí hậu, thiên nhiên khắc nghiệt. Các hạng mục công trình của di tích như: cột, kèo, rui mè, xà… bị mục rỗng vì mối mọt, tường bao nứt vỡ, mái dột nát… Tuy nhiên, đến nay, nhiều di tích được trùng tu, tôn tạo. Bằng nguồn công trợ của Trung ương và thành phố, nguồn xã hội hóa toàn huyện, có 19 di tích được tu bổ, tôn tạo với tổng kinh phí hơn 200 tỷ đồng. Hiện theo rà soát của Phòng Văn hóa và Thông tin, huyện có 4 di tích đang xuống cấp, nhưng các địa phương chủ động, không trông chờ vào nguồn hỗ trợ mà xin ý kiến của các cấp có thẩm quyền để tu bổ, tôn tạo bằng nguồn xã hội hóa.
Nhờ được tập trung đầu tư, tôn tạo, hiện nay cơ sở vật chất, khuôn viên các điểm di tích lịch sử trên địa bàn khang trang và đẹp hơn, nhiều di tích không chỉ thu hút người dân địa phương đến dâng hương, chiêm bái cảnh đẹp mà còn trở thành điểm đến của nhiều du khách, “địa chỉ đỏ” để giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ. Như đền thờ Nữ tướng Lê Chân (xã An Tiến), đền thờ Trạng nguyên Trần Tất Văn (xã Thái Sơn), đền thờ tiến sĩ, nhà thơ yêu nước Lê Khắc Cẩn (xã An Thọ) trở thành địa chỉ để học sinh trên địa bàn huyện và thành phố tham quan, tổ chức kết nạp đoàn viên, đội viên. Di tích lịch sử Trạng nguyên Trần Tất Văn nhiều năm qua trở thành nơi biểu dương học sinh, sinh viên giỏi của huyện…
Nhân rộng mô hình xã hội hóa
Theo Phó chủ tịch UBND huyện An Lão Nguyễn Mạnh Thắng, công tác trùng tu tôn tạo di tích luôn được huyện quan tâm triển khai thực hiện theo các chương trình, kế hoạch, đề án của trung ương và thành phố. Các di tích lịch sử - văn hóa được cấp trên hỗ trợ kinh phí là điều kiện để tổ chức vận động xã hội hóa trong nhân dân nguồn lực phục vụ trùng tu di tích. Các di tích được trùng tu, tôn tạo giúp người dân, du khách hiểu rõ hơn về nhân vật lịch sử, niên đại di tích, giá trị hiện vật…, từ đó nâng cao ý thức, trách nhiệm bảo tồn, phát huy giá trị di tích.
Trong công tác này, các cấp chính quyền địa phương là cầu nối quan trọng trong việc vận động xã hội hóa. Một số địa phương, lãnh đạo xã trực tiếp kết nối với các doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân, những người con làm ăn xa quê, động viên họ tham gia, đóng góp tu bổ, tôn tạo di tích lịch sử trên quê hương. Chủ tịch UBND xã Bát Trang Phan Viết Lệ cho biết, lãnh đạo xã tranh thủ các mối quan hệ thân thiết giữa doanh nghiệp với địa phương để vận động xã hội hóa. Như với Tập đoàn Vingroup, khi chính quyền địa phương vận động, doanh nghiệp rất ủng hộ các phong trào, hoạt động của địa phương, trong đó có việc tu bổ, tôn tạo các di tích lịch sử văn hóa, tâm linh trên địa bàn. Không chỉ hỗ trợ lớn tôn tạo chùa Hạ Trang, doanh nghiệp còn hỗ trợ tu bổ một số di tích khác trên địa bàn.
Bài và ảnh: HƯƠNG AN
