Ngày 3/6/2026, Chính phủ ban hành Nghị định 197/2026/NĐ-CP quy định cơ sở dữ liệu quốc gia về tiếp công dân, xử lý đơn, giải quyết khiếu nại, tố cáo.

Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2026, áp dụng đối với các bộ, cơ quan ngang bộ, UBND các cấp, cơ quan, tổ chức, người có thẩm quyền tiếp công dân, xử lý đơn, giải quyết khiếu nại, tố cáo và các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan.
Theo đó, nguyên tắc xây dựng, cập nhật, quản lý, khai thác và sử dụng cơ sở dữ liệu phải đáp ứng yêu cầu:
- Tuân thủ các quy định của pháp luật về tiếp công dân, xử lý đơn, giải quyết khiếu nại, tố cáo, bảo vệ bí mật nhà nước, bảo vệ dữ liệu cá nhân và các quy định pháp luật khác có liên quan.
- Bảo đảm phù hợp với khung kiến trúc tổng thể quốc gia số, Khung kiến trúc dữ liệu quốc gia, khung quản trị, quản lý dữ liệu quốc gia, từ điển dữ liệu dùng chung; đáp ứng tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật; bảo đảm khả năng kết nối, chia sẻ dữ liệu theo quy định của pháp luật.
- Dữ liệu được rà soát, cập nhật, quản lý bảo đảm kịp thời, đầy đủ, chính xác, thống nhất, đồng bộ và đúng thẩm quyền, trình tự, thủ tục theo quy định của pháp luật.
- Bảo đảm việc quản lý, vận hành, khai thác, sử dụng cơ sở dữ liệu chặt chẽ, an toàn, ổn định, thông suốt; việc khai thác, sử dụng dữ liệu được thực hiện theo phân quyền, đúng mục đích, bảo đảm an toàn thông tin, an ninh mạng theo quy định của pháp luật.
- Bảo đảm lấy người dân làm trung tâm, tạo điều kiện để người dân theo dõi, giám sát quá trình xử lý vụ việc của mình trên môi trường số.
- Việc quản lý, vận hành cơ sở dữ liệu phải bảo đảm công khai, minh bạch, có khả năng truy xuất nguồn gốc, lịch sử cập nhật và chủ thể thực hiện, có thể kiểm tra, giám sát, làm rõ trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân.
- Bảo đảm tự động hóa, số hóa toàn trình quản lý, xử lý dữ liệu, hạn chế tối đa việc xử lý thủ công.
Theo quy định tại điều 18 Nghị định số 197/2026/NĐ-CP, cơ sở dữ liệu phải được kết nối, chia sẻ với: Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư; Cơ sở dữ liệu tổng hợp quốc gia; Hệ thống thông tin báo cáo của cơ quan Đảng, Nhà nước, Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội; Các cơ sở dữ liệu quốc gia và chuyên ngành khác có liên quan.
Việc kết nối, chia sẻ dữ liệu được thực hiện theo nguyên tắc tự động hoặc theo yêu cầu; bảo đảm kịp thời, chính xác; đúng thẩm quyền, mục đích sử dụng; tuân thủ quy định pháp luật về an ninh mạng, bảo vệ dữ liệu cá nhân, bảo vệ bí mật nhà nước và các quy định pháp luật khác có liên quan.
Các cơ quan, bộ, ngành, địa phương có trách nhiệm chuẩn hóa, làm sạch, cập nhật và đồng bộ dữ liệu theo tiêu chuẩn, quy chuẩn với cơ sở dữ liệu; kết nối, chia sẻ dữ liệu thuộc phạm vi quản lý của mình với cơ sở dữ liệu thông qua các cơ sở dữ liệu, hệ thống thông tin quy định, bảo đảm đồng bộ, thống nhất, không trùng lặp...
QUANG HUY