(HPĐT)- Theo quy định, đến ngày 31-1-2021, gói tín dụng cho vay trả lương lao động bị ngừng việc do dịch COVID-19 theo Nghị quyết 154 và Quyết định 32 của Chính phủ (gói 16.000 tỷ đồng) kết thúc giải ngân. Sau 3 tháng từ khi Chính phủ nới lỏng điều kiện vay, trên địa bàn thành phố có một số doanh nghiệp, đơn vị sử dụng lao động được tiếp cận gói vay. Tuy nhiên, còn nhiều doanh nghiệp gặp khó khăn chưa tiếp cận được vì các điều kiện vay chưa phù hợp thực tế.


Doanh nghiệp đề nghị tiếp tục gói vay với điều kiện hỗ trợ thiết thưc hơn. Trong ảnh: Công nhân công ty TNHH Đỉnh Vàng trong ca sản xuất.
Theo báo cáo của Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) chi nhánh Hải Phòng, sau 3 tháng Chính phủ nới lỏng điều kiện cho vay gói tín dụng, trên địa bàn thành phố có 13 doanh nghiệp, đơn vị sử dụng lao động được tiếp cận gói vay với tổng dư nợ hơn 1,6 tỷ đồng. Việc triển khai giải ngân gói vay kịp thời hỗ trợ đơn vị, doanh nghiệp và người lao động khắc phục khó khăn, ổn định sản xuất và đời sống. Tuy nhiên, kết quả này đạt thấp so với số lượng doanh nghiệp, đơn vị đăng ký vay vốn trước đó. Đáng chú ý, phần lớn đơn vị, doanh nghiệp được tiếp cận gói vay là các trường mầm non tư thục.
Ghi nhận phản ánh của các phòng giao dịch NHCSXH đã giải ngân gói vay, sở dĩ, phần lớn các trường mầm non tư thục tiếp cận gói vay vì các cơ sở đáp ứng được điều kiện vay vốn theo quy định. Trong đó, quan trọng nhất là thời gian ngừng việc rõ ràng. Còn lại, qua thực tế tại nhiều doanh nghiệp có nhu cầu vay vốn, dù gặp khó khăn do dịch COVID-19 nhưng không chứng minh được rõ ràng thời gian lao động ngừng việc.
Trong khi đó, theo phản ánh của các doanh nghiệp, khi Chính phủ ban hành gói tín dụng 16.000 tỷ đồng, cộng đồng doanh nghiệp rất kỳ vọng. Bởi, với lãi suất 0%, gói tín dụng sẽ tích cực hỗ trợ doanh nghiệp trong việc chi trả lương người lao động trước tác động của dịch COVID-19. Cũng vì vậy, ngay khi NHCSXH, chính quyền địa phương các cấp và sở, ngành chức năng rà soát, các doanh nghiệp đều sốt sắng đăng ký gói vay. Tuy nhiên, khi tiếp cận các điều kiện, thủ tục vay vốn, doanh nghiệp đều e ngại. Trước phản ánh của cộng đồng doanh nghiệp, Chính phủ sớm nới lỏng các điều kiện vay. Tuy nhiên, qua nghiên cứu, nhiều doanh nghiệp cho rằng một số điều kiện của gói vay thiếu tính thực tiễn. Trong đó, điều kiện doanh nghiệp có người lao động đang tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc ngừng việc từ 1 tháng liên tục trở lên trong khoảng thời gian từ ngày 1-4-2020 đến hết ngày 31-12-2020 là thiếu thực tế. Bởi trên thực tế, phần lớn doanh nghiệp vẫn cố gắng duy trì sản xuất, cho lao động nghỉ luân phiên trong thời gian thực hiện các biện pháp giãn cách xã hội, chứ không buộc thôi việc hoặc chấm dứt hợp đồng lao động.
Bên cạnh đó, hiện nay, phần lớn doanh nghiệp đều thế chấp tài sản vay vốn tại các ngân hàng để đầu tư dây chuyền sản xuất. Trong khi đó, việc doanh nghiệp có nợ xấu và việc hỗ trợ vay vốn trả lương người lao động trong bối cảnh khó khăn do đại dịch là hai vấn đề tách bạch. Do đó, quy định doanh nghiệp có nợ xấu trong quá khứ mà không được tiếp cận gói vay này là chưa phù hợp. Ngoài ra, không ít trường hợp doanh nghiệp có ý định vay, nhưng sau khi tìm hiểu thủ tục thì cân nhắc lại, không vay nữa. Nguyên nhân là nếu vay vốn chương trình này phải chứng minh bị thiệt hại, doanh thu, dòng tiền giảm và sẽ rơi vào nhóm khách hàng rủi ro cao, trong khi, số vốn được vay không lớn. Như vậy, vô hình trung khiến cơ hội tiếp cận gói vay tín dụng từ các ngân hàng thương mại để đầu tư phát triển sản xuất sẽ giảm.
Trước thực tế trên, các doanh nghiệp kiến nghị Chính phủ, thành phố xem xét tiếp tục gói vay với các điều kiện hỗ trợ thiết thực hơn. Trong đó, xem xét lại các điều kiện cho vay như: thời gian lao động bị ngừng việc, nâng mức vay, hoặc các điều kiện về nợ xấu. Việc này càng cấp thiết trong bối cảnh dịch COVID-19 bùng phát trở lại ở một số địa phương, trong đó có 2 tỉnh giáp Hải Phòng là Hải Dương và Quảng Ninh. Dịch bùng phát, các địa phương thực hiện cách ly, giãn cách xã hội, các doanh nghiệp phải cho nhiều lao động từ các địa phương này nghỉ việc tạm thời. Cùng với đó, cũng cần xem xét tăng cường gói vay hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ duy trì sản xuất trong tình hình hiện nay, bởi, khi doanh nghiệp bảo đảm sản xuất thì việc trả lương lao động không còn là vấn đề lớn./.
Hà Minh - Ảnh: Minh Tú