Khó tiếp cận vay vốn ngân hàng
HTX Vạn Thanh (huyện Tiên Lãng) có nhu cầu vay vốn phát triển nông nghiệp công nghệ cao.
Thành lập tháng 5-2018, HTX nông, lâm, thủy sản Nam Việt có vai trò tích cực trong việc hỗ trợ bao tiêu các sản phẩm chuối tây, hành tỏi, trứng vịt, thủy sản nước lợ…cho 3 xã Tây Hưng, Đông Hưng và Bắc Hưng của huyện Tiên Lãng. Không muốn dừng lại ở dịch vụ “đầu ra” đơn thuần, HTX xây dựng phương án mở rộng hoạt động, hướng đến đầu tư xây dựng vùng sản xuất nông nghiệp công nghệ cao tại xã Tây Hưng. Tuy nhiên, mô hình này cần rất nhiều vốn. HTX đi “gõ cửa” nhiều ngân hàng, nhưng chưa thành công vì phương án đầu tư chưa khả thi, khó thuyết phục phía ngân hàng.
Với các HTX mới thành lập, hoạt động bằng vốn góp của các thành viên, chưa có lợi nhuận, việc vay vốn để đầu tư sản xuất càng khó khăn hơn do không có tài sản bảo đảm. Giám đốc HTX Vạn Thanh (huyện Tiên Lãng) Lương Minh Tuân cho biết, mô hình trồng rau an toàn và nuôi thủy sản ứng dụng công nghệ cao HTX đang triển khai trên diện tích 2 ha, tại xã Đông Hưng, có vốn đầu tư lên tới hơn 4 tỷ đồng. Ngoài nguồn vốn góp và 1 tỷ đồng vay từ quỹ Hỗ trợ phát triển HTX, HTX muốn vay thêm vốn ngân hàng, nhưng khu đất HTX đang canh tác là đất thuê của huyện, không bảo đảm giá trị pháp lý để thế chấp.
Theo Liên minh HTX và doanh nghiệp thành phố, tính riêng từ khi thực hiện Luật HTX năm 2012 đến nay, toàn thành phố có 57 HTX thành lập mới. Trong giai đoạn đầu hoạt động, các HTX rất cần vốn để đầu tư. Tuy nhiên, số HTX tiếp cận được nguồn vốn vay khá thấp, chỉ khoảng 10%. Chính phủ đã ban hành Nghị định 55/2015 và Nghị định 116/2018 sửa đổi, bổ sung về chính sách tín dụng đầu tư phát triển nông nghiệp, nông thôn. Theo đó, các HTX được ưu tiên vay vốn tín dụng để phát triển sản xuất- kinh doanh, nhưng để tiếp cận được vô cùng khó, nhất là với các HTX mới thành lập. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển của các HTX, các HTX buộc phải vay “nóng” để đầu tư trong lúc cần kíp.
Cần sự hỗ trợ từ nhiều phía
Theo lãnh đạo Ngân hàng Agribank chi nhánh Đông Hải Phòng, những năm gần đây, chính sách tín dụng cho đối tượng HTX cởi mở hơn về thủ tục, mức cho vay, ưu đãi lãi suất. Song các HTX có nhu cầu vay vốn vẫn không tiếp cận được do không đáp ứng đủ các điều kiện theo quy định. Thực tế là, phần lớn các HTX mới thành lập, không có tài sản bảo đảm để thế chấp, vốn điều lệ thấp. Một số HTX đưa ra phương án sản xuất, kinh doanh nhưng chưa rõ ràng, khả năng minh bạch tài chính hạn chế, khó có thể tạo được niềm tin đối với các ngân hàng.
Trong lúc việc tiếp cận với các nguồn vốn ngân hàng khó khăn, kênh dẫn vốn duy nhất thuận lợi cho các HTX mới thành lập là quỹ Hỗ trợ phát triển HTX thành phố. Tuy nhiên, quỹ lại eo hẹp về nguồn lực. Số lượng HTX được vay vốn và mức cho vay còn thấp. Với tổng nguồn vốn hoạt động 15,2 tỷ đồng, quỹ mới đáp ứng khoảng 10% nhu cầu vốn. Do vậy, nhiều HTX có hồ sơ đủ điều kiện vay vốn nhưng phải chờ quỹ thu hồi gốc, mới cho vay tiếp.
Từ thực tế phán ánh của các HTX, tại cuộc làm việc với một số địa phương tuần qua, đồng chí Lương Minh Huệ, Phó trưởng Ban chỉ đạo Phát triển kinh tế thành phố đề nghị chính quyền các địa phương quan tâm, phối hợp với ngành liên quan tạo điều kiện về giao đất, cho thuê đất và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng cho các HTX, nhất là các HTX thành lập mới. Từ đó, các đơn vị có tư liệu sản xuất, có tài sản thế chấp vay vốn đầu tư sản xuất- kinh doanh. Các HTX chủ động giải quyết những hạn chế, thay đổi phương thức hoạt động, tạo niềm tin với các tổ chức tài chính, tín dụng. Ban chỉ đạo Phát triển kinh tế thành phố sẽ tham mưu, đề xuất UBND thành phố tổ chức hoặc giao UBND các quận, huyện triển khai hội nghị đối thoại về chính sách với sự tham gia của các HTX, đại diện các ngân hàng và một số cơ quan liên quan để tìm giải pháp giải quyết khó khăn về vốn cho HTX.
Bên cạnh đó, thành phố quan tâm bố trí thêm nguồn vốn cho quỹ Hỗ trợ Phát triển HTX để quỹ hoạt động đạt hiệu quả cao hơn, đáp ứng nhu cầu vốn lớn của HTX, nhất là trong sản xuất ứng dụng công nghệ cao.
Ngọc Lan
