Khẩn trương sắp xếp đơn vị hành chính

Sắp xếp đơn vị hành chính là việc khó, vì không chỉ liên quan đến hoạt động của hệ thống chính trị, bộ máy chính quyền địa phương, mà còn trực tiếp tác động đến nhiều mặt đời sống của cán bộ, nhân dân trên địa bàn thực hiện sắp xếp. Quá trình này đặt ra nhiều vấn đề phải giải quyết, từ “chuyện nhỏ” như bố trí, phân công cán bộ, công chức; xử lý tài sản công như trụ sở, trang thiết bị cũ... đến phức tạp, chẳng hạn như tên gọi đơn vị hành chính mới, rồi tâm tư, tình cảm của người dân vốn gắn bó, quyến luyến với truyền thống, phong tục...

Thực tế quả như vậy. Chiểu theo quy định trong Nghị quyết của Quốc hội, Thủ đô Hà Nội chỉ duy nhất có quận Hoàn Kiếm là đơn vị cấp huyện thuộc diện sắp xếp lại. Tuy nhiên, đây là vùng đất mang địa danh cổ, gắn với sự phát triển của đất nước. Trong phương án tổng thể sắp xếp đơn vị hành chính, thành phố Hà Nội đề xuất “bỏ qua” quận này với lý do là trung tâm của Thủ đô, có lịch sử và truyền thống văn hóa lâu đời, việc sáp nhập sẽ không có lợi về nhiều mặt.

Vì thế, khi kết luận Hội nghị trực tuyến toàn quốc triển khai thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã giai đoạn 2023-2030, Thủ tướng Chính phủ nhấn mạnh, phải nhận thức đây là công việc khó, nên trong lãnh đạo, điều hành phải rất quyết liệt, phải làm thận trọng, chắc chắn. “Từ thực tiễn địa phương, chúng ta phải sắp xếp lại phù hợp, đơn giản, linh hoạt, không quá ảnh hưởng hệ thống chính trị, cuộc sống của người dân”.

Tuy khó, nhưng sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã là việc cần thiết, không thể không làm vì bộ máy cồng kềnh, chồng chéo, không theo kịp sự phát triển. Qua đó, giúp mở rộng không gian phát triển, phát huy tiềm năng, lợi thế của các địa phương; tập trung, phát huy các nguồn lực đất đai, điều kiện tự nhiên, nhân lực và thu hút đầu tư, tạo động lực phát triển mới, thúc đẩy tăng trưởng và chuyển dịch cơ cấu kinh tế. Ngoài ra, sắp xếp các đơn vị hành chính tạo cân đối, hài hòa hơn trong phân bố dân cư, lãnh thổ, hạn chế tình trạng chia cắt, manh mún, nhất là khi Trung ương đang đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, trao quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm cho địa phương. Mặt khác, góp phần sắp xếp, tinh gọn bộ máy hệ thống chính trị, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động, phát huy tốt nguồn nhân lực, tiết kiệm chi phí, phục vụ nhân dân tốt hơn. Lo ngại lớn nhất trước đây của nhiều người về năng lực phục vụ người dân, doanh nghiệp của bộ máy chính quyền cơ sở trước địa bàn rộng, dân số đông sau sắp xếp, nay không còn cơ sở khi cả nước và Hải Phòng tăng tốc chuyển đổi số, xây dựng chính quyền số, công dân số, đẩy mạnh thực hiện dịch vụ công trực tuyến.

Những lợi ích này được chứng minh rõ từ thực tiễn. Trong giai đoạn thí điểm 2019-2021, cả nước sắp xếp 21 đơn vị hành chính cấp huyện, 1.056 đơn vị cấp xã. Qua đó, giảm được 8 đơn vị cấp huyện và 561 đơn vị cấp xã; giảm 429 cơ quan ở cấp huyện, 3.437 cơ quan ở cấp xã; tinh giản biên chế 361 cán bộ, công chức cấp huyện, 6.657 cán bộ, công chức cấp xã; giảm chi ngân sách nhà nước khoảng 2.008 tỷ đồng. Tại Hải Phòng, có 9 đơn vị (2 xã và 7 phường) được sắp xếp; qua đó thành phố giảm được 6 đơn vị hành chính, giảm 70 cán bộ, công chức cấp xã, 54 người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã, giúp giảm chi ngân sách hàng tỷ đồng mỗi năm. Đáng nói, việc sắp xếp nhận được sự đồng thuận rất cao của người dân, với tỷ lệ đồng ý từ 86% đến 99% tại các đơn vị liên quan. Theo kết quả giám sát của Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố về triển khai các nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã giai đoạn 2019-2021 trên địa bàn, việc thực hiện đều đạt các mục tiêu đề ra. Đặc biệt, sau khi sắp xếp, hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước tại các đơn vị hành chính được nâng cao, phục vụ tốt hơn doanh nghiệp và người dân; không phát sinh khiếu nại từ việc thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính, trật tự xã hội được bảo đảm.

Đây là cơ sở để Hải Phòng đẩy mạnh triển khai, làm tốt sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã giai đoạn 2023-2030, theo Kết luận số 48 của Bộ Chính trị, Nghị quyết 35 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, với những giải pháp có tính khả thi cao để giải quyết những khó khăn, vướng mắc. Riêng thời kỳ 2023-2025, thành phố có 42 xã, phường trong diện sắp xếp. Cùng với đó, nhằm đáp ứng yêu cầu, điều kiện thành lập thành phố Thủy Nguyên và quận An Dương, sắp xếp 53 xã để thành lập phường. Như huyện Thuỷ Nguyên, từ 2 thị trấn, 35 xã, sau khi hoàn thành sắp xếp, thành lập các phường, trở thành thành phố trực thuộc thành phố Hải Phòng với 17 phường và 4 xã, đáp ứng yêu cầu phát triển mới. Với lộ trình rõ ràng, giải pháp linh hoạt, “không cơ học, máy móc”, nhất là làm tốt công tác thông tin, tuyên truyền tới nhân dân, nhiệm vụ quan trọng này sẽ được Hải Phòng thực hiện thành công, để mỗi địa phương thêm mạnh, đóng góp nhiều hơn để phát triển thành phố. Với mục tiêu tối thượng là phục vụ người dân và doanh nghiệp thuận lợi nhất, chắc chắn nhận được sự đồng thuận cao của người dân./.