Khi họp phụ huynh không còn quanh chuyện điểm số

Nhiều năm trước, nhắc đến họp phụ huynh, không ít học sinh cảm thấy lo lắng, còn các bậc cha mẹ cũng mang theo tâm trạng nặng nề.

Những cuộc họp phụ huynh khi ấy thường xoay quanh bảng điểm, thứ hạng, phê bình hay những lời nhắc nhở về ý thức học tập. Có em học sinh chờ bố mẹ trở về sau cuộc họp với ánh mắt buồn bã, lo âu. Cũng có những phụ huynh bước ra khỏi cuộc họp mang thêm áp lực trong hành trình nuôi dạy con.

Những năm gần đây, cùng với sự đổi mới của ngành giáo dục, nhiều nhà trường đã có cách tiếp cận khác trong tổ chức họp phụ huynh. Không còn đơn thuần là buổi tổng kết thành tích học tập, nhiều cuộc họp đã trở thành không gian của sự sẻ chia, đồng cảm và kết nối giữa gia đình với nhà trường, giữa cha mẹ với chính con mình.

Trong cuộc họp đầu năm của học sinh lớp 1 tại một trường tiểu học tại phường Lê Thanh Nghị, khi các bậc phụ huynh vừa kịp ổn định chỗ ngồi, cô giáo chủ nhiệm phát cho mỗi người một tờ giấy ô ly được trang trí đẹp mắt và đề nghị viết những mong muốn dành cho con trong năm học mới. Điều đặc biệt là tất cả đều phải viết bằng tay trái.

Ban đầu, nhiều người ngạc nhiên, thậm chí bật cười vì yêu cầu tưởng như “lạ lùng” ấy. Nhưng chỉ ít phút sau, cả lớp học trở nên yên lặng bởi những nét chữ xiêu vẹo, nguệch ngoạc xuất hiện trên trang giấy.

Cô giáo nhẹ nhàng giải thích đó cũng chính là cảm giác của các em học sinh lớp 1 trong những ngày đầu cầm bút. Việc viết chữ với các con vô cùng khó khăn, vụng về và đòi hỏi rất nhiều kiên nhẫn. Hoạt động nhỏ ấy nhằm giúp phụ huynh hiểu hơn những áp lực mà con đang trải qua để đồng hành với con bằng sự cảm thông thay vì nóng vội hay kỳ vọng quá lớn.

Không chỉ đầu năm học, nhiều cuộc họp phụ huynh cuối năm hiện nay cũng đang được tổ chức theo hướng gần gũi và nhân văn hơn. Thay vì chỉ đọc kết quả học tập hay thông báo các con số thành tích, nhiều giáo viên đã dành thời gian chia sẻ những dòng tự sự của học sinh về hành trình của mình trong suốt năm học: điều đã làm được, điều còn nuối tiếc, mục tiêu cho năm học tới và những lời muốn gửi tới cha mẹ.

Có những lời cảm ơn ngắn ngủi nhưng khiến người lớn xúc động. Có những mong muốn rất nhỏ bé như “mong bố mẹ đừng so sánh con với bạn khác”, “mong bố mẹ dành thời gian chơi cùng con nhiều hơn” hay “con sẽ cố gắng chăm ngoan hơn để bố mẹ vui”. Những dòng chữ ngây ngô ấy đôi khi trở thành chiếc cầu nối cảm xúc mà trong cuộc sống thường ngày, cha mẹ và con cái hiếm khi có dịp nói ra.

Điều đáng nói, những đổi mới trong cách tổ chức họp phụ huynh không chỉ là sự thay đổi về hình thức mà phản ánh rõ hơn sự chuyển biến trong tư duy giáo dục. Khi ngành giáo dục đang từng bước đổi mới phương pháp đánh giá học sinh theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực thay vì quá nặng nề điểm số, thì các cuộc họp phụ huynh cũng dần giảm bớt áp lực thành tích và sự so sánh giữa các học sinh.

Khi trẻ em đang đối mặt với nhiều áp lực từ học tập, mạng xã hội và kỳ vọng của người lớn, việc xây dựng môi trường giáo dục thân thiện, nhân văn càng trở nên cần thiết. Những thay đổi nhỏ trong các cuộc họp phụ huynh vì thế không chỉ giúp giảm bớt căng thẳng cho học sinh mà còn góp phần điều chỉnh nhận thức của phụ huynh về cách đồng hành cùng con.

Giáo dục sẽ khó đạt hiệu quả nếu chỉ có sự nỗ lực từ phía nhà trường. Khi cha mẹ hiểu con hơn, giáo viên hiểu phụ huynh hơn và cả hai cùng chung mục tiêu nuôi dưỡng một đứa trẻ hạnh phúc, hành trình trưởng thành của các em sẽ bớt đi nhiều áp lực không cần thiết. Đó không còn là “cuộc họp điểm số”, càng không phải nơi tạo thêm áp lực cho trẻ nhỏ, mà đang dần trở thành cuộc gặp của sự lắng nghe, sẻ chia và yêu thương.

Và khi phụ huynh biết cúi xuống để hiểu cảm giác cầm bút vụng về của con trẻ, khi những lời chưa từng nói được viết ra trên những trang giấy học trò, cũng là lúc giáo dục trở về đúng giá trị cốt lõi nhất của mình: giáo dục bằng sự thấu hiểu và đồng hành.