Khó chi trả tiền dạy thêm giờ cho giáo viên theo quy định

Khó khăn từ thực tế

Năm học 2025 - 2026 đã kết thúc nhưng một số trường học ở Hải Phòng vẫn gặp khó khăn trong thanh toán tiền dạy thêm giờ cho giáo viên. Có trường chi trả thấp hơn mức tính theo quy định, có nơi giáo viên chưa nhận được khoản tiền này.

Tại một trường tiểu học ở xã Gia Phúc, nhà trường đã thanh toán tiền dạy thêm giờ học kỳ II nhưng mức thực trả thấp hơn bảng tính theo Thông tư số 21/2025/TT-BGDĐT ngày 23/9/2025 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định chế độ trả tiền lương dạy thêm giờ đối với nhà giáo trong các cơ sở giáo dục công lập.

Cụ thể, một giáo viên có hệ số lương 5,36, dạy vượt 66 tiết trong học kỳ II. Theo bảng tính của nhà trường, tiền dạy thêm giờ là 188.765 đồng/tiết, tổng cộng hơn 12,45 triệu đồng. Trong khi đó, số tiền giáo viên thực nhận là 66.000 đồng/tiết, tương ứng 4,356 triệu đồng.

Tại một trường tiểu học ở xã Tứ Kỳ, mức chi trả năm học 2025–2026 là hơn 80.000 đồng/tiết. Theo tìm hiểu của phóng viên, mức 66.000 đồng và 80.000 đồng/tiết được các trường thống nhất với giáo viên, đưa vào quy chế chi tiêu nội bộ căn cứ khả năng cân đối kinh phí.

Đến tháng 10/2026, nhiều giáo viên tại một số địa phương ở khu vực Kinh Môn trước đây vẫn chưa được thanh toán tiền dạy thêm giờ năm học 2025 - 2026. Có người dạy vượt định mức hơn 200 tiết. Tình trạng này cũng diễn ra ở nhiều xã, phường khác trong khu vực.

Cần tháo gỡ bài toán kinh phí

Khoản 2 Điều 5 Thông tư 21 quy định tiền lương một tiết dạy thêm bằng 150% tiền lương một tiết dạy của giáo viên. Mức tiền này được xác định theo tiền lương và định mức giảng dạy của từng người, không phải một đơn giá chung cho tất cả giáo viên.

Theo một số hiệu trưởng trường tiểu học và THCS ở Hải Phòng, nhiều trường chưa tuyển đủ giáo viên theo chỉ tiêu nhưng vẫn phải bảo đảm chương trình giảng dạy. Giáo viên hiện có phải dạy thêm, làm tăng số tiết vượt định mức. Trong khi đó, kinh phí dự kiến cho những vị trí giáo viên còn thiếu được tính theo hệ số lương khởi điểm, còn tiền dạy thêm giờ phải căn cứ mức lương thực tế của giáo viên đứng lớp. Với những giáo viên có hệ số lương cao, số tiền phải thanh toán càng lớn, khiến nguồn kinh phí nhà trường khó đáp ứng.

Khó khăn còn nằm ở việc sử dụng nguồn kinh phí. Tại một địa phương thuộc khu vực Cẩm Giàng cũ, UBND xã ghi nhận có giáo viên chưa được thanh toán kịp thời và đang phối hợp các cơ quan liên quan xem xét nguồn chi. Địa phương cũng yêu cầu một trường tiểu học không tự ý sử dụng khoản thu dịch vụ hỗ trợ dạy học 2 buổi/ngày để thanh toán tiền dạy thêm giờ khi chưa có căn cứ pháp lý và hướng dẫn của cơ quan có thẩm quyền.

Tình trạng này không chỉ ở Hải Phòng mà xảy ra tại nhiều tỉnh, thành phố trong cả nước. Theo tìm hiểu của phóng viên, tại Thanh Hóa, các trường tiểu học và THCS ở phường Trúc Lâm thiếu 30 giáo viên, phát sinh 24.580 tiết dạy thêm trong năm học 2025 – 2026, cần hơn 4,95 tỷ đồng thanh toán nhưng kinh phí tự chủ được giao không đủ. Tại Nghệ An, nhiều trường chỉ trả 40.000 – 80.000 đồng/tiết do nguồn kinh phí chưa đáp ứng nhu cầu; có trường còn vướng thủ tục chuyển kinh phí sau sáp nhập, khiến việc thanh toán chậm trễ.

Vướng mắc về mức hưởng và nguồn chi đã được phản ánh tới Bộ Giáo dục và Đào tạo. Trong nội dung trả lời, Bộ Giáo dục và Đào tạo khẳng định mức 150% phù hợp nguyên tắc trả lương làm thêm giờ của pháp luật lao động, đồng thời dẫn chiếu quy định về nguồn kinh phí thực hiện. Tuy nhiên, nội dung trả lời chưa đưa ra phương án cụ thể khi kinh phí được bố trí không đủ.

Theo Sở Giáo dục và Đào tạo Hải Phòng, ngày 26/9/2025, sở đã ban hành Công văn số 7141/SGDĐT-KHTC đề nghị các cơ sở giáo dục và UBND các xã, phường, đặc khu triển khai thực hiện chế độ trả tiền lương dạy thêm giờ theo Thông tư 21. Việc giáo viên đề nghị được thanh toán đầy đủ theo quy định là chính đáng.

Tuy nhiên giáo viên cần nắm rõ, mức 150% tại Thông tư 21 là căn cứ tính tiền lương một tiết dạy thêm của từng giáo viên, còn nguồn kinh phí chi trả thực hiện theo cơ chế tài chính của đơn vị sự nghiệp công lập tại Nghị định 60/2021/NĐ-CP, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 111/2025/NĐ-CP. Do nhiều trường thiếu giáo viên, số tiết dạy vượt định mức lớn nên tổng số tiền phải thanh toán theo mức 150% vượt khả năng cân đối từ nguồn kinh phí hiện có.

Mặt khác, số lượng giáo viên còn thiếu và nguồn kinh phí ở mỗi trường khác nhau nên mức thanh toán thực tế chưa đồng đều. Trường thiếu ít giáo viên có thể thuận lợi hơn trong cân đối kinh phí, trong khi trường thiếu nhiều giáo viên phải bố trí kinh phí cho số tiết dạy thêm lớn hơn.

Trường hợp không thể hợp đồng thêm giáo viên, nhà trường cần trao đổi, thỏa thuận công khai với giáo viên về việc bố trí dạy thêm và khả năng chi trả, bảo đảm sự đồng thuận, tránh áp đặt. Đối với những trường chưa thanh toán tiền dạy thêm giờ của năm học 2025 – 2026, nhà trường cần tổng hợp số tiết đủ điều kiện thanh toán và nhu cầu kinh phí, báo cáo UBND cấp xã để địa phương đề nghị Sở Tài chính xem xét, giải quyết theo trình tự, thẩm quyền.

Như vậy, cùng với việc rà soát nhu cầu kinh phí dạy thêm giờ, các cơ quan quản lý cần xem xét khả năng cân đối, bổ sung nguồn chi hợp pháp cho các trường còn thiếu kinh phí. Việc bố trí giáo viên và dự toán kinh phí cũng cần sát với thực tế, nhất là tại những trường thiếu nhiều giáo viên, nhằm khắc phục tình trạng chậm thanh toán, bảo đảm quyền lợi giáo viên theo quy định.