Kỳ 2:
Đồng tâm, hiệp lực cải tạo đô thị khang trang, xanh, sạch

Cải tạo ngõ theo Đề án hỗ trợ xi măng của thành phố trên địa bàn phường Thành Tô, quận Hải An.
Ảnh: Hoàng Phước
Giải tỏa điểm nghẽn trong chỉnh trang đô thị
Đáp ứng yêu cầu từ thực tiễn, từ cuối năm 2017, đồng chí Lê Văn Thành, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố nhiều lần chủ trì cuộc họp của Ban Thường vụ Thành ủy với lãnh đạo các ngành, các quận để bàn về việc thực hiện cơ chế hỗ trợ xi măng áp dụng cho việc cải tạo, nâng cấp các ngõ ngách đã quá xuống cấp khu vực nội thành. Cũng có không ít ý kiến băn khoăn, ngại ngần, lo sẽ phát sinh thủ tục phức tạp, sợ không huy động được sức dân… Nhưng rồi một lần nữa, ý Đảng lòng dân lại hòa quyện, chủ trương của Ban Thường vụ Thành ủy Hải Phòng nhận được sự ủng hộ của đại đa số nhân dân; các ngành, các quận đồng lòng thực hiện.
Bước đầu, thành phố cho thí điểm triển khai tại quận Hồng Bàng. Vốn mong mỏi từ lâu, các phường trên địa bàn quận Hồng Bàng nhanh chóng nắm bắt và triển khai, nhân dân hồ hởi, phấn khởi tham gia. Vì thế, có ngày hoàn thành cải tạo hàng chục ngõ. Phong trào tự nhiên lan rộng và thành phố quyết định cho triển khai tại các quận Lê Chân, Ngô Quyền, Hải An. Chỉ sau một thời gian ngắn, chủ trương của Thành ủy được cụ thể hóa bằng NQ 05 ngày 12- 7- 2018 của HĐND thành phố và được mở rộng hơn về quy mô và phạm vi thực hiện. Thay vì chỉ hỗ trợ xi măng, HĐND thành phố quyết định hỗ trợ cả gạch lát vỉa hè, pha đèn chiếu sáng và cây xanh nhằm tạo cú hích mạnh mẽ hơn nữa trong cải tạo, chỉnh trang đô thị, nhất là các khu vực dân cư trong các ngõ ngách được xây dựng từ hàng chục năm, nay xuống cấp nghiêm trọng.
Chủ tịch UBND quận Lê Chân Phạm Tiến Du cho biết, chủ trương của Thành ủy Hải Phòng và NQ 05 của HĐND thành phố thực sự khai thông bế tắc cho các quận, giải tỏa điểm nghẽn về chỉnh trang đô thị mà bấy lâu nay các địa phương vẫn loay hoay chưa tìm được phương án giải quyết. Theo ông Phạm Tiến Du, trước đây, mỗi năm, dù cố gắng lắm, từ các nguồn lực của thành phố, của địa phương cũng chỉ dành ra khoảng 24-33 tỷ đồng cho công trình đường ngõ. 15 phường trên địa bàn, có 796 ngõ, tổng chiều dài hơn 100 km; 407 ngách với chiều dài 27,2 km, hầu hết được xây dựng từ hàng chục năm nay, bề mặt bong tróc, nhiều ổ trâu, ổ gà, khẽ mưa là lụt, nguồn vốn đó chẳng thấm tháp gì. Nhất là khi lại đầu tư cải tạo, xây dựng bằng nguồn vốn đầu tư công thì lại càng khó huy động người dân cùng tham gia. Thế nên, nhiều năm liền, cũng như các quận khác, việc cải tạo ngõ, ngách ở quận Lê Chân chỉ nhỏ giọt, để hoàn thành chắc phải hàng chục năm sau. Vì thế, cơ chế hỗ trợ vật tư (xi măng, gạch lát vỉa hè, pha đèn chiếu sáng, cây xanh) của thành phố đã thực sự gỡ bí cho quận rất nhiều.
Chủ tịch UBND quận Hải An Phạm Chí Bắc cho biết, là quận mới thành lập, nhu cầu cải tạo, xây dựng đường ngõ của quận Hải An rất lớn. Liên tục trong nhiều năm qua, quận đề nghị thành phố hỗ trợ và dành tối đa nguồn vốn ngân sách của địa phương nhưng cũng chỉ đáp ứng được một phần rất nhỏ nhu cầu. Từ năm 2018, nhờ chủ trương của Thành ủy, NQ của HĐND thành phố về hỗ trợ vật tư, đã giải tỏa được lo ngại và mở ra hướng giải quyết hiệu quả cao cho chỉnh trang, phát triển đô thị quận Hải An. Có thể nói, cơ chế hỗ trợ vật tư đã khơi thông, mở đường cho sự phát triển của đô thị Hải Phòng theo hướng khang trang, hiện đại.
Tin vui dồn dập bay về
Những tháng cuối năm 2018, tin vui về cải tạo ngõ phố, trồng cây xanh, lắp đặt đèn chiếu sáng dồn dập bay về thành phố. Mỗi ngày lại có số liệu mới về số ngõ đã hoàn thành, số cây xanh được trồng khiến cơ quan tổng hợp của thành phố phải liên tục cập nhật, bổ sung. Phong trào phát triển mạnh mẽ nên có ngày có cả trăm ngõ cùng khởi công, đến nỗi thuê nhân công cũng khó hơn. Vì vậy ở nhiều ngõ, người dân đứng ra tự làm.
Theo Chủ tịch UBND quận Hải An Phạm Chí Bắc, chưa bao giờ, quận làm được nhiều đường ngõ như năm nay. Tổng số ngõ đăng ký xin hỗ trợ xi măng là 561 ngõ tại 8 phường với tổng chiều dài hơn 51,3 km, tổng diện tích gần 150.000 m2. Số ngõ được thành phố xét duyệt, hỗ trợ vật tư là 373 ngõ. Đến nay, quận hoàn thành cải tạo, nâng cấp, đưa vào sử dụng 333 ngõ – tốc độ nhanh chưa từng thấy từ trước tới nay. Như vậy, chỉ trong vài tháng, quận Hải An hoàn thành khoảng 60% tổng số ngõ cần cải tạo, nâng cấp, chiếm 90% số ngõ đã được xét duyệt hỗ trợ vật tư. Số còn lại chắc chắn sẽ được hoàn thành trong năm 2018. Cùng với đó, quận lắp đặt được 113 bóng đèn chiếu sáng tại 46 ngõ (số được phê duyệt là 197 bóng/81 ngõ); trồng và bàn giao cho cá nhân, tổ chức quản lý 231 cây xanh trong tổng số 500 cây phê duyệt đợt 1. Số còn lại sẽ hoàn thành trong tháng 10-2018.
Tại quận Lê Chân, Thường trực Quận ủy họp bàn, ra thông báo yêu cầu hoàn thành dứt điểm việc nâng cấp, cải tạo ngõ ngách và trồng cây xanh theo NQ 05 trong tháng 11-2018; lắp đặt bóng điện chiếu sáng hoàn thành trong tháng 12-2018. Thế nhưng, theo UBND quận Lê Chân, sẽ hoàn thành sớm trước yêu cầu này khoảng 1 tháng. Cụ thể, đến nay, quận Lê Chân hoàn thành cải tạo 130/143 ngõ đăng ký và được xét duyệt; lắp đặt 213/292 bóng đèn chiếu sáng tại 118 ngõ; trồng 642 cây xanh tại 38 tuyến phố của 15 phường (tổng số khảo sát đề nghị đợt 1 là 1044 cây). Hiện các phường đang tích cực khẩn trương nhận số xi măng, pha đèn chiếu sáng, cây xanh đăng ký và được xét duyệt để triển khai tiếp và cơ bản hoàn thành trong tháng 10.
Cũng như vậy, Hồng Bàng – địa phương đi đầu trong thực hiện thí điểm cơ chế hỗ trợ vật tư hoàn thành nâng cấp 172 ngõ, ngách, tăng 22 ngõ so với số đăng ký ban đầu. Chưa dừng lại, trong tháng 10-2018, quận tiếp tục cải tạo thêm 30 ngõ, ngách; đồng thời thi công, lắp đặt 200 bóng điện tại 105 vị trí và tới cuối năm sẽ lắp đặt thêm 402 bóng tại 159 vị trí. Song song đó, quận Hồng Bàng được thành phố chọn thí điểm thực hiện cơ chế hỗ trợ gạch lát để cải tạo vỉa hè. Quận đã xây dựng kế hoạch lát gạch gần 69.000 m2 vỉa hè với chiều dài cần bó vỉa là 14.000 m ngay trong cuối năm nay.
Nhờ cơ chế hỗ trợ vật tư của thành phố mà các ngõ, ngách nội thành giờ đây đã hoàn toàn đổi khác. Hầu hết các ngõ xuống cấp đã được khắc phục. Theo Chủ tịch UBND quận Lê Chân Phạm Tiến Du, tại nhiều khu dân cư, nhân dân còn hăng hái đăng ký làm thêm ngoài các ngõ đã được xét duyệt và sẵn sàng đóng góp kinh phí nhằm tạo nên hệ thống hạ tầng đồng bộ cho cả khu vực.
(Còn tiếp)