Vân Nga
Cách khu tái định cư 7 tầng Vĩnh Niệm vài trăm mét, men theo con đường nhỏ dẫn đến tổ 12, khu Quán Sỏi, phường Vĩnh Niệm, ít ai có thể hình dung ngay giữa trung tâm thành phố Hải Phòng lại có một khu xóm hoang vắng, với những gian nhà xuống cấp, chung quanh cỏ mọc um tùm.
 |
| Các hộ dân tổ 12 khu Quán Sỏi, phường Vĩnh Niệm phải sống trong cảnh tạm bợ do vướng mắc trong vi phạm đất đai. |
Bà Phạm Thị Gái, một trong những người có nhà ở khu vực này cho biết: Năm 2006, gia đình bà mua mảnh đất diện tích 75m2 với giá 1,4 triệu đồng/m2. Khi đó, người bán nói là đất hợp pháp, có giấy tờ đầy đủ, nếu đồng ý mua, sẽ làm bản trích đo hiện trạng sử dụng đất mang tên cho gia đình bà Gái. Sau khi mua đất, bà Gái được phường Dư Hàng Kênh ký trích do. Sau đó gia đình bà tiến hành xây dựng nhà ở. Đến cuối năm 2006, khi xây nhà xong, bà Gái mới biết, thửa đất này trong khu vực ao nuôi thả cá, thuộc diện tích đất công ích do HTX nông nghiệp Dư Hàng Kênh (huyện An Hải cũ) quản lý. Một số cá nhân tự ý san lấp, chuyển nhượng, mua bán lòng vòng. Nhiều người không biết, đồng thời do nhu cầu cấp thiết về nhà ở, khả năng tài chính có hạn nên đã liều mua. Kết quả là phải gánh chịu hậu quả tới bây giờ.
Bà Gái nhiều lần làm đơn khiếu nại gửi các cấp có thẩm quyền đề nghị giải quyết, song đều nhận được câu trả lời, hợp đồng chuyển nhượng đất cho gia đình bà là thiếu cơ sở pháp lý do xây nhà trái phép trên đất nông nghiệp khi chưa chuyển đổi mục đích sử dụng là sai quy định. Từ đó đến nay hơn 10 năm trôi qua, nhà ở của gia đình bà Gái cũng như 14 hộ dân khác có nhà trên đất ở khu vực này không được cấp sổ đỏ (giấy chứng nhận quyền sử dụng đất). Các hộ dân không thể mua bán, nâng cấp, xây mới hay chuyển hộ khẩu về đây sinh sống. Bà Gái cho biết, khi mua đất về đây làm nhà ở, ở đây chưa có điện, nước, gần 1 năm sau, gia đình mới xin được cấp điện, nước, đến nay 15 hộ vẫn dùng chung đồng hồ nước. Hộ bà Gái có 11 người thuộc 3 thế hệ, hiện sống chung trong căn nhà xuống cấp, vợ chồng bà Gái từng là thanh niên xung phong, bản thân bà Gái trên 70 tuổi, nhưng luôn phấp phỏng vì không biết tình trạng này kéo dài đến khi nào, hướng xử lý của chính quyền ra sao? Bà Gái chia sẻ: "Cứ đến mùa mưa bão, 15 gia đình chúng tôi đều nơm nớp lo nhà dột, tốc mái. Khu vực này thấp trũng, thường ngập úng, không có hệ thống thoát nước, cỏ dại mọc um tùm, an ninh không bảo đảm”. Bên cạnh đó, hằng ngày, các gia đình trên phải chịu ô nhiễm từ xưởng in liền kề xả ra, một số hộ có điều kiện hơn thì cho thuê nhà rồi đi nơi khác sinh sống, những hộ ở lại hoàn cảnh khó khăn, thu nhập thấp, khó xoay xở nơi ăn chốn ở, muốn đi không được, ở cũng chẳng xong, muốn xây sửa, nâng cấp nhà ở thì không được phép.
Theo ông Lưu Quang Việt, tổ trưởng tổ 12, phường Vĩnh Niệm, những phản ánh của bà con là đúng. Khu vực này hiện có 15 hộ dân có nhà trên đất với hơn 50 nhân khẩu, chưa kể các hộ cho thuê nhà. Diện tích đất ở theo kiểm kê là 1.547m2. Ông Việt cho biết, từ khi ông tiếp nhận địa bàn, các hộ đều chấp hành tốt chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước. Tuy nhiên, vì sinh sống trên đất đai có sai phạm khiến bà con ở đây gặp nhiều khó khăn, phải sử dụng điện, nước giá cao, các hộ có nhà trên đất thì không được xây sửa, mua bán, nhiều hộ có đất cũng không làm được nhà. Thậm chí, các hộ đều không được chuyển hộ khẩu về phường Vĩnh Niệm, nhiều gia đình có các cháu đến tuổi đi học chịu thiệt thòi, phải đi học xa, hoặc mất tiền học trái tuyến. Trong các cuộc tiếp xúc cử tri với đại biểu HĐND quận Lê Chân và thành phố, tổ dân phố nhiều lần phản ánh song chưa được giải quyết dứt điểm.
Cuối tháng 10-2016, UBND quận Lê Chân mời tổ trưởng tổ dân phố và 15 hộ dân họp lấy ý kiến cộng đồng khu dân cư về việc "Điều chỉnh quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500" khu đất Quán Sỏi, phường Vĩnh Niệm, lập dự án đấu giá quyền sử dụng đất. Tại cuộc họp, lãnh đạo quận cho biết, sau 1 tháng kể từ ngày họp sẽ triển khai thu hồi diện tích này phục vụ dự án đấu giá quyền sử dụng đất. Theo đó các hộ có nhà trên đất được bố trí tái định cư ngay tại chỗ và phải trả 1/3 giá đất được đấu giá. Đến nay, 6 tháng đã trôi qua, chưa thấy quận Lê Chân có động thái triển khai. Thực tế trên kéo dài nhiều năm, khiến người dân lo lắng, chịu nhiều thiệt thòi vì không được thụ hưởng những điều kiện sống như các khu vực dân cư khác ở bên cạnh. Phường Vĩnh Niệm, quận Lê Chân xem xét sớm triển khai các giải pháp giải quyết dứt điểm tình trạng này, xóa bỏ một “ xóm liều” giữa lòng thành phố; tạo điều kiện để người dân yên tâm sinh sống lâu dài.
