Khoảng trống trong giáo dục hòa nhập ở Tây Hải Phòng

Trường Đại học Hải Dương vừa tổ chức Hội thảo khoa học "Thực trạng và các yếu tố ảnh hưởng đến tổ chức và hoạt động của trung tâm hỗ trợ phát triển giáo dục hòa nhập trên địa bàn tỉnh Hải Dương" (nay là Tây Hải Phòng).

Hội thảo nhằm đánh giá chính xác về hiệu quả hoạt động, các yếu tố ảnh hưởng đến các cơ sở giáo dục hoà nhập.

Theo điều tra, Tây Hải Phòng hiện có trên 54.000 người khuyết tật, nhu cầu hỗ trợ vượt quá khả năng đáp ứng của hệ thống trung tâm hiện có. Tỷ lệ trẻ khuyết tật còn cao, cơ hội đi học thấp hơn so với trẻ bình thường. Tỷ lệ đi học đúng tuổi giảm đáng kể, đặc biệt ở cấp tiểu học và THCS. Hệ thống hỗ trợ học đường còn nhiều lỗ hổng, nhất là giai đoạn chuyển tiếp can thiệp - hòa nhập - duy trì kết quả.

Nhóm nghiên cứu đã tiến hành khảo sát 8 trung tâm giáo dục hòa nhập tư thục và 12 trường tiểu học, THCS khu vực Tây Hải Phòng.

Bằng phương pháp điều tra bảng hỏi, có 384 phiếu được khảo sát là cán bộ quản lý, giáo viên, phụ huynh tại các Trung tâm hỗ trợ phát triển giáo dục hòa nhập, cán bộ quản lý tại các sở, ban, ngành, cán bộ quản lý và giáo viên tại các cơ sở giáo dục hòa nhập.

Kết quả nghiên cứu cho thấy, các trung tâm nhìn chung đã hình thành bộ máy tương đối đầy đủ, nhưng mức độ nhận diện của phụ huynh và đặc biệt là giáo viên trường hòa nhập còn thấp. Bộ phận hành chính - văn phòng, dù vận hành hiệu quả ở nội bộ, lại gần như “vô hình” đối với trường phổ thông và cộng đồng, cho thấy kênh truyền thông và cơ chế phối hợp chưa thật sự thông suốt.

Về hoạt động chuyên môn, trung tâm thực hiện nhiều nhiệm vụ quan trọng: đánh giá trẻ, xây dựng kế hoạch giáo dục cá nhân, tổ chức can thiệp, theo dõi sự tiến bộ và hỗ trợ trường phổ thông. Tuy nhiên, mức độ tham gia và hiểu biết của phụ huynh và giáo viên trường hòa nhập về quy trình chuyên môn còn hạn chế. Điều này tác động đến tính đồng bộ của các can thiệp và khả năng theo dõi liên tục giữa gia đình - trung tâm - nhà trường.

Sự phối hợp giữa trung tâm - gia đình - nhà trường hiện nay mang tính phân mảnh, thiếu gắn kết hệ thống, thiếu cơ chế chính thức và thiếu thông tin chia sẻ hai chiều. Điều này khiến hiệu quả hỗ trợ trẻ khuyết tật chưa đạt mức tối ưu và chưa khai thác được đầy đủ vai trò của từng lực lượng...

Từ kết quả trên, nhóm sẽ tiếp tục nghiên cứu đưa ra những giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động của các trung tâm hỗ trợ phát triển giáo dục hoà nhập; đồng thời hoàn thiện công tác quản lý nhà nước về giáo dục hoà nhập khu vực Tây Hải Phòng.