Không gian mạng không phải 'vùng ngoài pháp luật'

Từ ngày 1/7/2026, Nghị định số 174/2026/NĐ-CP của Chính phủ có hiệu lực, quy định mức xử phạt từ 30 - 50 triệu đồng đối với hành vi cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, sai sự thật trên mạng xã hội gây hoang mang dư luận.

So với trước đây, chế tài đã được nâng lên đáng kể, thể hiện quyết tâm của Nhà nước trong việc lập lại trật tự trên không gian mạng và ngăn chặn tình trạng tin giả, tin sai sự thật đang diễn biến ngày càng phức tạp.

Thực tế, việc xử phạt các hành vi đăng tải, chia sẻ thông tin sai sự thật không phải là quy định mới. Pháp luật đã có chế tài xử lý theo Nghị định 15/2020/NĐ-CP và các văn bản sửa đổi, bổ sung.

Tuy nhiên, cùng với sự phát triển mạnh mẽ của mạng xã hội, mỗi người đều có thể trở thành kênh phát hành thông tin chỉ bằng một chiếc điện thoại thông minh. Chỉ một bài viết, một đoạn video hay một bình luận thiếu kiểm chứng cũng có thể lan truyền với tốc độ rất nhanh, kéo theo nhiều hệ lụy cho cá nhân, tổ chức và toàn xã hội.

Điều đáng lo ngại là vẫn còn không ít người cho rằng việc chia sẻ lại thông tin của người khác hoặc bình luận trên mạng xã hội là chuyện nhỏ, không phải chịu trách nhiệm. Chính tâm lý chủ quan ấy khiến nhiều trường hợp phải trả giá.

Tại Hải Phòng, thời gian qua, lực lượng chức năng đã liên tục phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm trên không gian mạng. Tháng 6/2026, Công an thành phố đã xử phạt 7 trường hợp sử dụng tài khoản Facebook, TikTok để đăng tải bài viết, video, hình ảnh hoặc bình luận có nội dung xúc phạm uy tín, danh dự của lực lượng Công an với tổng số tiền 52,5 triệu đồng.

Trong đó có trường hợp đăng video xúc phạm lực lượng Cảnh sát giao thông; có trường hợp bình luận với nội dung thiếu chuẩn mực trên các trang mạng xã hội; có người đăng tải hình ảnh ghép mặc quân phục Công an nhân dân, gây hiểu nhầm về thân phận, chức vụ và ảnh hưởng đến hình ảnh của lực lượng Công an.

Mới đây, Phòng An ninh nội địa (Công an thành phố Hải Phòng) xử phạt hành chính một người dân ở xã Hà Tây đăng tải, bình luận nội dung sai sự thật, xuyên tạc, xúc phạm uy tín các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước và cơ quan, tổ chức trên mạng xã hội.

Những vụ việc trên cho thấy không gian mạng không phải là nơi đứng ngoài sự điều chỉnh của pháp luật. Mọi hành vi lợi dụng mạng xã hội để đăng tải, chia sẻ thông tin giả mạo, sai sự thật, xuyên tạc hoặc xúc phạm danh dự, uy tín của tổ chức, cá nhân đều có thể bị phát hiện và xử lý.

Việc nâng mức xử phạt theo Nghị định 174/2026/NĐ-CP vì thế không chỉ mang ý nghĩa tăng tính răn đe mà còn là lời nhắc nhở mạnh mẽ về trách nhiệm của mỗi người khi tham gia môi trường số.

Một thông tin bịa đặt có thể khiến người dân hoang mang, ảnh hưởng đến uy tín của cơ quan, doanh nghiệp, gây thiệt hại về kinh tế và làm mất nhiều thời gian, nguồn lực của cơ quan chức năng để xác minh, đính chính.

Trong bối cảnh mạng xã hội phát triển mạnh như hiện nay, chỉ một cú nhấp chuột thiếu suy nghĩ cũng có thể khiến thông tin sai sự thật lan truyền đến hàng nghìn, hàng chục nghìn người trong thời gian ngắn. Trước khi đăng tải, bình luận hay chia sẻ bất kỳ thông tin nào, hãy kiểm chứng từ các cơ quan báo chí chính thống hoặc nguồn thông tin chính thức. Đừng vì vài lượt thích, vài lượt chia sẻ hay sự hiếu kỳ nhất thời mà tiếp tay cho tin giả.

Việc sử dụng mạng xã hội văn minh không chỉ là yêu cầu của pháp luật mà còn là trách nhiệm công dân. Khi mỗi người biết cân nhắc trước mỗi lần nhấn nút "đăng" hay "chia sẻ", không gian mạng sẽ trở thành nơi lan tỏa thông tin tích cực, góp phần xây dựng xã hội văn minh, an toàn và thượng tôn pháp luật.