Cảnh trong vở diễn “Lời thề thứ 9” của nhà viết kịch Lưu Quang Vũ.
(HPĐT)- Một trong những mảng đề tài được lựa chọn thực hiện trong Đề án Sân khấu truyền hình Hải Phòng là các tác phẩm kinh điển. Suốt 2 năm qua, ngành Văn hóa và Thể thao chọn lựa và công diễn một số tác phẩm kinh điển của cố nhà viết kịch Lưu Quang Vũ. Các tác phẩm của ông không chỉ có giá trị vượt thời gian, gần gũi với tính cách người Hải Phòng, mà như “luồng gió” cổ động nhân dân thành phố trên con đường đổi mới hiện nay.
Vẫn mang sâu sắc hơi thở thời đại
Đoàn Kịch nói Hải Phòng công diễn 2 vở “Tôi và chúng ta” vào tháng 10-2020 và “Lời thề thứ 9” vào tháng 4-2021, được người yêu mến sân khấu kịch thành phố Cảng tán thưởng, đánh giá cao. “Luồng gió” đổi mới trong kịch của Lưu Quang Vũ từ hơn 30 năm trước vẫn nguyên giá trị đến ngày hôm nay.
Đạo diễn Lê Dũng (Đoàn Kịch nói Hải Phòng) cho biết, kịch Lưu Quang Vũ luôn đề cập đến những vấn đề bức xúc của xã hội, phản ánh các vấn đề thời sự nóng bỏng, nhưng lại đầy ắp tính triết lý và nhân văn. Trên cơ sở giá trị tư tưởng đó, Đoàn Kịch nói Hải Phòng đổi mới kịch bản, thêm nhân vật và tiên phong thực hiện phối hợp biểu diễn giữa các nghệ sĩ đất Cảng với các nghệ sĩ trung ương, để lần nữa khẳng định sức sống vượt thời gian của 2 tác phẩm này.
Đi vào giá trị cụ thể của từng vở kịch vừa “làm mưa, làm gió” trên sân khấu Nhà hát thành phố thời gian qua mới hiểu tại sao kịch cuốn hút người xem đến vậy. Ở tác phẩm “Tôi và chúng ta” cho thấy, đổi mới là yêu cầu tất yếu của cuộc sống trên mọi lĩnh vực. Nhưng để có được sự thay đổi đó là quá trình đấu tranh gay gắt, phải có những con người trí tuệ, có bản lĩnh, dám nghĩ dám làm, đi tiên phong. Tư tưởng ấy rất đang cần trong cuộc sống hiện nay, nhất là trong giai đoạn cả thành phố, đất nước đang nỗ lực bứt phá phát triển trên con đường hội nhập quốc tế. Còn ở tác phẩm “Lời thề thứ 9”, tư tưởng phê phán thói quan liêu, đùn đẩy trách nhiệm, vô cảm của những người được gọi là “công bộc của dân” vẫn thấy đâu đó trong cuộc sống hiện tại, khiến ai đó không khỏi giật mình khi xem lại vở kịch này.
NSƯT Trần Tường, Chủ tịch Chi hội Nghệ sĩ sân khấu Việt Nam tại Hải Phòng cho rằng, bất cứ người xem nào cũng có thể cảm nhận, bắt gặp những vướng mắc của bản thân trong cuộc sống ở 2 tác phẩm trên, nhưng không bế tắc mà được gợi mở giải quyết, từ đó thay đổi hành vi, lối sống theo hướng tốt đẹp nhất.
Nổi bật hình ảnh người và đất Hải Phòng
Nhà văn Đặng Thị Thúy, Phó chủ tịch Hội Liên hiệp văn học nghệ thuật Hải Phòng cho biết, Hải Phòng là vùng đất có duyên nợ sâu đậm với cuộc đời, sự nghiệp của Lưu Quang Vũ. “Thành phố cửa biển” là nơi lưu giữ những ký ức tuổi hoa trong trẻo và nhiệt thành của nhà thơ những năm đầu chập chững bước vào quân ngũ khi vừa tròn 17 tuổi. Đất Cảng cũng là nơi chốn đi về liên tục của Lưu Quang Vũ trong những năm cuối đời, khi tài năng viết kịch của ông nở rộ, chín muồi và không ít tác phẩm của ông lần đầu ra mắt người xem chính là trên các sân khấu Hải Phòng chật kín người hâm mộ.
Gắn bó với Hải Phòng, nên không ngạc nhiên khi hình ảnh con người, mảnh đất Hải Phòng in đậm trong các tác phẩm của ông. Vì lẽ đó, khi soi nội dung, tư tưởng của 2 tác phẩm “Tôi và chúng ta”, “Lời thề thứ 9” vào người và đất Hải Phòng, người xem đất Cảng thấy có hình ảnh quê hương trong đó. Điều đó cũng dễ lý giải bởi, Hải Phòng, thành phố có bề dày truyền thống văn hóa, lịch sử, luôn đi đầu cả nước trong đổi mới, có những con người dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm để có Hải Phòng phát triển hôm nay. Đó là yếu tố rất phù hợp để ngành Văn hóa lựa chọn tác phẩm “Tôi và chúng ta” và “Lời thề thứ 9” của cố nhà viết kịch Lưu Quang Vũ vào Đề án Sân khấu truyền hình trong năm 2020 và 2021, lãnh đạo ngành Văn hóa cho biết.
Phải khẳng định, các kịch bản của Đề án Sân khấu truyền hình năm 2021 được lựa chọn khắt khe với nhiều mảng đề tài khác nhau về lịch sử, danh nhân, huyền thoại, truyền thuyết, dân gian và các tác phẩm kinh điển. Dù nội dung nào, nhưng tư tưởng của các tác phẩm phải được nhất quán, đi đến đích cuối cùng là quảng bá con người, mảnh đất Hải Phòng, đúng mục đích của đề án đặt ra. Vì vậy, việc chọn các tác phẩm kinh điển của cố nhà viết kịch Lưu Quang Vũ rất phù hợp, giúp phát huy giá trị tư tưởng của tác phẩm, góp phần khẳng định rõ nét đặc trưng tính cách, sức sáng tạo và khát vọng phát triển của người và đất Hải Phòng. Các đêm diễn của Đoàn Kịch nói Hải Phòng về các tác phẩm của cố nhà viết kịch Lưu Quang Vũ đều thành công, để lại dấu ấn sâu sắc trong lòng người xem đất Cảng, góp phần làm nên thành công của Đề án Sân khấu truyền hình Hải Phòng./.
Bài và ảnh: Mạnh Quang
