Kiên quyết đấu tranh, triệt phá 'tín dụng đen'

Triệt xóa nhiều đường dây "tín dụng đen"

Thời gian qua, lực lượng Công an và các ngành chức năng trên địa bàn thành phố đã triển khai nhiều giải pháp nhằm kiểm soát hoạt động “tín dụng đen”. Tuy nhiên, trên thực tế, vi phạm trong lĩnh vực này vẫn diễn biến phức tạp.

Ít ngày qua, dư luận dậy sóng trước thông tin Công an thành phố khởi tố đối tượng cho vay nặng lãi, với mức lãi suất lên tới 2.190%/năm. Từ thông tin trình báo của 2 phụ nữ trên địa bàn phường Gia Viên và Đông Hải, Phòng Cảnh sát hình sự (PC02) Công an thành phố bóc gỡ, đưa ra ánh sáng đối tượng Quách Đức Anh, sinh năm 1996, trú tại phường Lê Chân.

Theo đó, từ ngày 1/3 đến ngày 25/3/2025, đối tượng 9X nói trên đã cho chị P.T.V.H., sinh năm 1989, trú tại phường Gia Viên vay tiền dưới hình thức vay họ góp 5 triệu đồng. Mỗi ngày, chị P.T.V.H phải trả 500 nghìn đồng. Hết thời gian vay, ngoài số tiền gốc, Quách Đức Anh thu của chị P.T.V.H. 7,5 triệu đồng tiền lãi, tương đương lãi suất 2,190%/năm.

Cũng thủ đoạn trên, từ ngày 2/1 đến ngày 28/7/2025, Quách Đức Anh còn cho chị T.T.H.N, sinh năm 1988, ở phường Đông Hải vay tiền dưới hình thức vay họ góp, liên tục 8 bát họ, lần lượt 3 bát 20 triệu đồng, 3 bát 30 triệu đồng và 2 bát 40 triệu đồng.

Mỗi ngày, tổng số tiền chị N. phải trả cho Quách Đức Anh là 11,5 triệu đồng. Sau 26 ngày, tổng số tiền chị này phải trả là 299 triệu đồng. Trừ tiền gốc vay, tổng số tiền lãi Quách Đức Anh thu được từ chị N. là 69 triệu đồng, tương đương mức lãi suất 421,1%/năm.

Hằng ngày, khoảng 18 giờ, Quách Đức Anh sẽ đến nhà 2 phụ nữ trên để thu tiền mặt trực tiếp.

Một vụ “tín dụng đen khác” xảy ra trên địa bàn xã Nghi Dương. Từ năm 2021, Lương Văn Thắng và Phạm Đức Chung đã hoạt động cho vay lãi nặng trên địa bàn thành phố. Các đối tượng này cho vay với lãi suất từ 2,5 nghìn đồng đến 4 nghìn đồng/1 triệu/1 ngày.

Thắng và Chung mua tài khoản quản lý cầm đồ 1Gold và hoạt động độc lập để theo dõi người vay, tiền vay, tiền lãi… Tiền cho vay, tiền lãi được luân chuyển qua tài khoản ngân hàng của các đối tượng.

Dữ liệu trên tài khoản 1Gold thể hiện, từ năm 2021 - 2025, Thắng cho vay trên 600 khoản, tổng số tiền cho vay gần 19 tỷ đồng, thu lãi 4,6 tỷ đồng; Chung cho vay trên 500 khoản, tổng số tiền cho vay gần 6 tỷ đồng, thu lãi 340 triệu đồng.

Phát hiện nhóm đối tượng do Lương Văn Thắng cầm đầu, có dấu hiệu cho vay nặng lãi trong giao dịch dân sự, PC02 (Công an thành phố) xác lập chuyên án đấu tranh, triệt phá. Đến ngày 21/8/2025, PC02 kết hợp Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (PA05, Công an thành phố) phát hiện, bắt giữ Lương Văn Thắng và Phạm Đức Chung vì có hành vi cho vay nặng lãi trong giao dịch dân sự.

Không tiếp tay, không im lặng, không che giấu

Từ đầu năm đến nay, PC02 phát hiện, xử lý 15 vụ với 22 đối tượng cho vay nặng lãi. Khởi tố 15 vụ với 22 bị can về tội cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự.

Theo đánh giá của PC02, hiện nay, tình hình tội phạm và vi phạm pháp luật liên quan đến “tín dụng đen” trên địa bàn thành phố đã được kiểm soát chặt chẽ, không còn công khai, manh động như trước.

Tuy nhiên, các đối tượng hoạt động tín dụng đen chuyển sang cầm chừng, núp bóng, lén lút, hoạt động lưu động, không có cơ sở, địa điểm cụ thể nhằm trốn tránh sự phát hiện, xử lý của lực lượng chức năng với nhiều phương thức, thủ đoạn tinh vi hơn.

Có đối tượng chuyển hướng sang “núp bóng” công ty tài chính, cơ sở kinh doanh cầm đồ, thậm chí ứng dụng công nghệ để cho vay trực tuyến, với những nền tảng cho vay tiền “duyệt siêu tốc”, “không cần thế chấp”. Quá trình giao dịch hoàn toàn không gặp mặt trực tiếp, tiền được chuyển khoản và lãi suất bị “cài cắm” dưới dạng “phí dịch vụ”, “phí phạt”, khiến người vay khó nhận biết được hành vi cho vay lãi nặng.

Tội phạm cho vay lãi nặng đang có xu hướng “ẩn mình” sâu hơn, hoạt động dưới nhiều vỏ bọc hợp pháp và tận dụng tối đa công nghệ để tránh sự phát hiện. Đây là thách thức không nhỏ đối với lực lượng công an trong quá trình đấu tranh triệt xóa. “Trước đây, các đối tượng hoạt động "tín dụng đen" tập trung tại các khu đô thị, khu công nghiệp, nay đã mở rộng phạm vi hoạt động ra vùng nông thôn, khu nhà trọ, vùng ven, khu vực giáp ranh nơi người dân còn hạn chế trong tiếp cận thông tin và dịch vụ tài chính chính thống”, trung tá Nguyễn Văn Đức, Trưởng Phòng PC02 nhận định.

Hoạt động “tín dụng đen” gây ra tác động tiêu cực toàn diện. Về mặt kinh tế, khiến người vay, nhất là người lao động thu nhập thấp, người kinh doanh nhỏ lẻ rơi vào vòng xoáy nợ nần, mất khả năng chi trả, bán tài sản, thậm chí nhiều gia đình rơi vào cảnh “khuynh gia bại sản”; nhiều trường hợp bế tắc, tự tử vì không thể trả nợ.

Về an ninh trật tự, “tín dụng đen” luôn gắn liền với các hành vi đòi nợ trái pháp luật, theo kiểu “xã hội đen”, gây hoang mang, bức xúc trong cộng đồng.

Trung tá Nguyễn Văn Đức khuyến cáo: Người dân tuyệt đối không vay tiền qua ứng dụng không rõ nguồn gốc, mạng xã hội, không giao dịch vay mượn với cá nhân, tổ chức không có giấy phép hoạt động tín dụng hợp pháp.

Khi gặp khó khăn về tài chính, nên tìm đến các kênh vay vốn chính thống như ngân hàng, quỹ tín dụng, hoặc các tổ chức tài chính được cấp phép. Chủ động tố giác khi phát hiện các hành vi cho vay lãi nặng, đòi nợ kiểu xã hội đen, dán tờ rơi quảng cáo cho vay tại các khu dân cư, chợ, trường học, các app cho vay không rõ nguồn gốc. "Thông điệp chúng tôi muốn gửi đến người dân là không tiếp tay, không im lặng, không che giấu trước hoạt động tín dụng đen”, trung tá Nguyễn Văn Đức nhấn mạnh.