Kiều bào - nguồn lực đồng hành với quê hương

Khơi dậy tiềm lực kiều bào

Hải Phòng đang sở hữu nguồn lực giàu tiềm năng từ cộng đồng người Hải Phòng sinh sống, học tập và làm việc ở nước ngoài. Với gần 135.000 người, lực lượng này có thể đóng góp trên nhiều phương diện, từ vốn đầu tư, tri thức, công nghệ đến kinh nghiệm quản trị và mạng lưới quan hệ quốc tế.

Nghị quyết số 23-NQ/TW của Bộ Chính trị tạo cơ sở để Hải Phòng tiếp tục đổi mới cách tiếp cận. Nếu trước đây công tác kiều bào chủ yếu chú trọng vận động, chăm lo và duy trì mối liên hệ với cộng đồng, thì giai đoạn mới đặt ra yêu cầu tăng cường đồng hành, kiến tạo điều kiện, phát huy vai trò chủ động của kiều bào trong phát triển đất nước, địa phương.

Theo ông Lê Văn Quý, Chủ tịch Hội Liên lạc Việt kiều thành phố Hải Phòng, nghị quyết thể hiện bước chuyển quan trọng về tư duy, xác định kiều bào là nguồn lực của đất nước, đồng thời đặt ra yêu cầu xây dựng mạng lưới kết nối hiệu quả hơn. Sự đổi mới này nhận được sự quan tâm, hưởng ứng tích cực từ cộng đồng, bởi bên cạnh lời kêu gọi đóng góp, kiều bào mong muốn có cơ chế thuận lợi để phát huy năng lực, tham gia trực tiếp vào các hoạt động phát triển quê hương.

Với Hải Phòng, khơi thông nguồn lực ấy cần gắn với định hướng phát triển và lợi thế riêng của thành phố. Là trung tâm kinh tế biển, có hoạt động giao thương quốc tế sôi động, Hải Phòng có nhu cầu lớn về công nghệ, nhân lực chất lượng cao, kinh nghiệm quản trị và liên kết thị trường. Đây cũng là những lĩnh vực cộng đồng kiều bào có thể phát huy thế mạnh.

Những người làm việc trong môi trường khoa học tiên tiến có thể kết nối chuyên gia, hỗ trợ đào tạo, chuyển giao công nghệ. Doanh nhân có thể giới thiệu đối tác, mở rộng thị trường, thu hút đầu tư. Người có kinh nghiệm quản trị quốc tế có thể tư vấn, chia sẻ mô hình tổ chức, phương thức vận hành hiện đại. Không chỉ đóng góp bằng nguồn vốn, kiều bào còn có thể trở thành cầu nối tri thức, giúp doanh nghiệp và địa phương tiếp cận cơ hội hợp tác mới.

Kết nối đầu tư và lan tỏa văn hóa

Thực tế tại Hải Phòng cho thấy, kết nối kiều bào không phải nhiệm vụ mới, nhưng yêu cầu phát huy nguồn lực đang đặt ra ở tầm mức cao hơn. Trước đây, Sở Ngoại vụ thành phố phối hợp với Hội Liên lạc Việt kiều và các cơ quan chức năng xây dựng đề án nghiên cứu tiềm lực kiều bào. Việc phân loại cộng đồng theo độ tuổi, trình độ, năng lực, lĩnh vực hoạt động và quốc gia sinh sống là cơ sở để kết nối có trọng tâm, đáp ứng nhu cầu cụ thể của thành phố.

Theo báo cáo của thành phố, năm 2025, Hải Phòng có gần 135.000 người sinh sống, học tập và làm việc tại 58 quốc gia, vùng lãnh thổ. Năm 2025, lượng kiều hối chuyển về thành phố qua hệ thống ngân hàng đạt 240 triệu USD; 6 tháng đầu năm 2026 đạt 104,38 triệu USD.

Nguồn lực từ kiều bào còn thể hiện qua hoạt động đầu tư, sản xuất, kinh doanh. Tính đến năm 2025, thành phố có 39 dự án đầu tư của người Việt Nam ở nước ngoài với tổng vốn đăng ký còn hiệu lực hơn 155 triệu USD. Một số dự án như Làng Quốc tế Việt kiều và các dự án tại Khu công nghiệp Phú Thái hoạt động ổn định, góp phần tạo việc làm, thúc đẩy sản xuất, phát triển kinh tế địa phương.

Theo bà Trần Thị Quỳnh Trang, Giám đốc Sở Ngoại vụ, Hải Phòng đã thiết lập quan hệ với hơn 130 quốc gia và vùng lãnh thổ, duy trì hợp tác hữu nghị với 31 địa phương quốc tế, đồng thời thu hút hoạt động của gần 60 tổ chức quốc tế và tổ chức phi chính phủ trên địa bàn. Mạng lưới này tạo điều kiện để thành phố phát huy vai trò cầu nối của kiều bào trong quảng bá hình ảnh, giới thiệu cơ hội hợp tác và thúc đẩy giao lưu nhân dân.

Những chuyến công tác, cuộc gặp giữa lãnh đạo thành phố với cộng đồng người Hải Phòng ở nước ngoài cũng có ý nghĩa thiết thực. Không chỉ cung cấp thông tin về quê hương, đây còn là dịp để chính quyền lắng nghe nguyện vọng, nhận diện nguồn lực có thể huy động và thúc đẩy chương trình hợp tác cụ thể.

Tại cuộc gặp Hội đồng hương Hải Phòng ở Moscow và bà con quê hương đang sinh sống, học tập, làm việc tại Liên bang Nga ngày 8/9 vừa qua, đồng chí Lê Ngọc Châu, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy, Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố, mong muốn các doanh nhân quan tâm nghiên cứu cơ hội đầu tư, sản xuất, kinh doanh tại quê hương.

Đội ngũ trí thức, chuyên gia, nhà khoa học và lưu học sinh phát huy kiến thức, kinh nghiệm, mạng lưới quan hệ quốc tế để tư vấn, hiến kế cho thành phố. Đồng chí Bí thư Thành ủy khẳng định Hải Phòng luôn lắng nghe, trân trọng tâm tư, nguyện vọng và những đề xuất tâm huyết của bà con. Tiếp tục tăng cường kết nối, cung cấp thông tin, tạo điều kiện thuận lợi để kiều bào tham gia đầu tư, nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ, giữ gìn bản sắc văn hóa và thực hiện các hoạt động an sinh xã hội.

Với Hải Phòng, khơi thông nguồn lực kiều bào không chỉ là thu hút vốn đầu tư hay vận động những đóng góp riêng lẻ, mà còn là xây dựng mạng lưới hợp tác rộng mở, kết nối tri thức, kinh nghiệm và tình cảm hướng về quê hương với nhu cầu phát triển cụ thể. Từ cộng đồng người Hải Phòng ở nước ngoài, cùng vai trò kết nối của Hội Liên lạc Việt kiều và những cơ chế đồng hành thiết thực, thành phố có thêm điều kiện phát huy sức mạnh đại đoàn kết, mở rộng hợp tác quốc tế và huy động nguồn lực cho chặng đường phát triển mới.