(HPĐT)- Ngày 5-11, tiếp tục chương trình kỳ họp thứ 10, Quốc hội thảo luận tại hội trường về kinh tế- xã hội, ngân sách nhà nước, đầu tư công, tài chính quốc gia, cơ cấu lại nền kinh tế, chương trình mục tiêu quốc gia.
_original.jpg)
Quang cảnh phiên họp.
Nhiều gợi ý phát triển kinh tế - xã hội
Đề xuất những giải pháp phát triển kinh tế tại phiên thảo luận, đại biểu Hoàng Văn Cường (Đoàn Hà Nội) cho rằng, tăng trưởng kinh tế là mấu chốt để ViệtNamtrở thành nước phát triển, với thu nhập bình quân đầu người hơn 40.000 USD vào năm 2045. Theo kinh nghiệm phát triển của “những con rồng châu Á”, Việt Nam cần có những giai đoạn tăng trưởng nhanh hơn 10%, mới có thể đạt mục tiêu đề ra. Đại biểu Hoàng Văn Cường đề nghị, trong chiến lược phát triển giai đoạn 2021-2030, Chính phủ cần tập trung nguồn lực vào tăng trưởng. Trong đó, giải pháp là phát triển các tập đoàn mạnh để làm trụ cột của nền kinh tế.
Về phương hướng, nhiệm vụ năm 2021, đại biểu Trần Hoàng Ngân (Đoàn TP. Hồ Chí Minh) đề nghị: Chính phủ nên xây dựng nhiều kịch bản, trong đó kịch bản tốt nhất là COVID- 19 được kiểm soát, vaccine có hiệu quả và kinh tế thế giới phục hồi. Trong điều kiện này, tăng trưởng kinh tế Việt Nam năm 2021 hơn 6% khả thi. Tuy nhiên, chúng ta phải có kịch bản trong trường hợp điều kiện diễn biến không thuận lợi, đó là chưa tìm ra vaccine, COVID- 19 có thể tái phát trở lại và kinh tế thế giới suy thoái kép- trong trường hợp này, tăng trưởng có thể chỉ đạt khoảng 4 - 4,5% như dự báo. Đồng tình với việc Chính phủ phải trích Quỹ dự phòng tài chính của năm nay để chi cho các địa phương đang gặp khó khăn do lũ lụt, nhưng đại biểu Trần Hoàng Ngân đề xuất: “phải giải quyết bài toán căn cơ hơn”. Vì năm nào chúng ta cũng chứng kiến lũ, lụt, bão tố ở khu vực miền Trung; phải tính đến yếu tố quy hoạch, chuyển người dân đến nơi an toàn...
Nhấn mạnh nhân lực là yếu tố nền tảng củao sự phát triển quốc gia, đại biểu Bùi Thị Quỳnh Thơ (Đoàn Hà Tĩnh) đề nghị Chính phủ quan tâm hơn quy hoạch nguồn nhân lực. Nhằm thực hiện phương châm “Chính phủ hành động”, các địa phương cần chủ động các giải pháp phát triển nguồn nhân lực, có chính sách, lộ trình đào tạo, thu hút nhân lực trong các cơ quan quản lý nhà nước, đơn vị sự nghiệp hiệu quả cao, đúng hướng. Bên cạnh đó, các ngành, địa phương cần tính toán, dự báo nhu cầu nguồn nhân lực các ngành, lĩnh vực; qua đó giúp người học đăng ký ngành mà thị trường cần, đáp ứng nhu cầu xã hội.
Các đại biểu Quốc hội Đoàn Hải Phòng tại kỳ họp. Ảnh: CTV Chí Nhân
Đề xuất giải pháp quản lý thủy điện
Tiếp tục phiên thảo luận, đại biểu Nguyễn Thị Lệ Thủy (Đoàn Bến Tre) cho rằng, thời gian qua còn điểm nóng về phá rừng. Số dự án kinh tế chuyển đổi diện tích rừng từ năm 2019 giảm 96% nhưng 90% số diện tích rừng chuyển đổi là rừng tự nhiên. Đại biểu đề nghị Chính phủ hoàn thiện hệ thống pháp luật về bảo vệ rừng tự nhiên, bảo tồn đa dạng sinh học; cân nhắc kỹ các dự án chuyển đổi rừng phát triển kinh tế; đánh giá tác động trồng rừng thay thế, xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về rừng…
Sử dụng quyền tranh luận để làm rõ thêm một số vấn đề liên quan đến triển khai các dự án thủy điện, việc xử lý các dự án thủy điện, điện mặt trời hết vòng đời dự án được các đại biểu nêu trước đó, Bộ trưởng Bộ Công thương Trần Tuấn Anh cho biết, khi có chủ trương đầu tư một dự án thủy điện, trước hết, các dự án này đều phải được bổ sung vào quy hoạch, trong đó có các tiêu chí về sử dụng đất thực hiện dự án. Địa phương quyết định việc bổ sung quy hoạch. Sau khi được thông qua, Bộ Công Thương tiếp tục xin ý kiến các bộ ngành liên quan để bảo đảm phù hợp các quy hoạch khác nhau. Các dự án thủy điện phải đăng công khai đánh giá tác động về môi trường… Đối với các dự án thủy điện hết vòng đời dự án, luật và các văn bản dưới luật quy định chủ đầu tư phải đánh giá lại an toàn hồ đập, có phương án tháo dỡ cụ thể. Chủ đầu tư dự án điện mặt trời có trách nhiệm xử lý các tấm pin khi hết thời gian sử dụng.
Sau phần giải trình của Bộ trưởng Trần Tuấn Anh, nhiều đại biểu tiếp tục tranh luận về vấn đề này. Đại biểu Nguyễn Thanh Hồng (Đoàn Bình Dương) cho biết, nếu nghe phát biểu của Bộ trưởng Trần Tuấn Anh từ hôm qua đến nay thì “mọi thứ đều đúng cả, chỉ có trời mưa nhiều quá!? Bộ trưởng nói là do chính quyền địa phương, do quy hoạch, khâu tổ chức thực hiện…Chúng ta làm nhiều đập thủy điện thì không vỡ ở thủy điện, đập thủy điện thì vỡ ở chỗ khác. Nước dâng cao thì phải tìm đường thoát, mà thoát nước tạo ra trái quy luật tự nhiên thì sẽ gây những hậu quả”.
Tranh luận với Bộ trưởng Trần Tuấn Anh, đại biểu Đỗ Ngọc Thịnh (Đoàn Khánh Hòa) và Dương Trung Quốc (Đoàn Đồng Nai) cho rằng, đối với các dự án thủy điện, chúng ta cần có tầm nhìn sau 30-40 năm để có chế tài buộc doanh nghiệp phải tuân thủ các quy định của pháp luật.
Giải trình ý kiến các đại biểu về thiên tai ở miền Trung vừa qua, Bộ trưởng Bộ Tài nguyên - Môi trường Trần Hồng Hà cho rằng, cần có đánh giá độc lập của cơ quan khoa học, bởi “lúc này đưa ra kết luận còn quá sớm”. Về chuyển đổi mục đích rừng, Bộ trưởng Trần Hồng Hà cho rằng, phải xác định các khu vực cần giữ là rừng tự nhiên, rừng phòng hộ, rừng đặc dụng, đồng thời kêu gọi các đại biểu ủng hộ thông qua dự thảo Luật Bảo vệ môi trường (sửa đổi)...
Thu ngân sách năm 2020 ước giảm khoảng 190 nghìn tỷ đồng
Giải trình, làm rõ các ý kiến đại biểu nêu trong các ngày thảo luận, Bộ trưởng Bộ Tài chính Đinh Tiến Dũng nêu rõ, dự toán thu ngân sách nhà nước (NSNN) năm 2020 được xây dựng trên cơ sở dự kiến tăng trưởng kinh tế 6,8%, lạm phát dưới 4%, kim ngạch xuất khẩu tăng 7%, kim ngạch nhập khẩu tăng 9%. Tốc độ tăng thu nội địa từ sản xuất- kinh doanh trên 10% so với thực hiện năm 2019, trong điều kiện thực hiện thu năm 2019 tăng rất cao, vượt 9,9% so với dự toán (139,7 nghìn tỷ đồng), tăng cả ngân sách trung ương và ngân sách địa phương.
Tuy nhiên, thu NSNN 10 tháng đạt 75,2% dự toán, giảm 10,3% so với cùng kỳ năm 2019; là mức thấp nhất trong 10 năm gần đây (trong đó, ngân sách trung ương đạt 70%, ngân sách địa phương đạt 81% dự toán). Một số địa phương có số thu lớn, có điều tiết về ngân sách trung ương nhưng thực hiện 10 tháng rất thấp như: Hà Nội 70,1%; TP. Hồ Chí Minh 64,8%; Vĩnh Phúc 60,8%; Đà Nẵng 56,4%; Quảng Nam 45,5%; Khánh Hòa 58,8%...
Đánh giá cả năm 2020, Bộ Tài chính rà soát, làm việc rất kỹ với các địa phương, trên cơ sở dự kiến tăng trưởng GDP 2-3% (kế hoạch là 6,8%), ước thu NSNN năm nay giảm khoảng 190 nghìn tỷ đồng (bằng 12,5%) so với dự toán. Chính phủ đề xuất Quốc hội cho phép tăng bội chi NSNN năm 2020 từ khoảng 95 - 133,5 nghìn tỷ đồng, tương ứng tỷ lệ bội chi khoảng 4,99 - 5,59% GDP. Với khoảng này thì nợ công ước khoảng 56,8 - 57,4% GDP.
Bao quát toàn diện, thẳng thắn, trách nhiệm
Kết thúc 3 ngày thảo luận ở hội trường về tình hình kinh tế- xã hội và ngân sách nhà nước, Phó chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển cho biết, có 112 đại biểu Quốc hội phát biểu, có 18 đại biểu tham gia tranh luận về một số vấn đề mà đại biểu quan tâm. Phó thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam và Bộ trưởng các Bộ: Nông nghiệp - Phát triển nông thôn; Công Thương; Tài nguyên - Môi trường; Giáo dục - Đào tạo; Tài chính; Kế hoạch - Đầu tư; Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc tham gia phát biểu giải trình thêm một số vấn đề liên quan. “Nội dung thảo luận bao quát toàn diện, đi sâu vào những vấn đề được đông đảo cử tri quan tâm, không khí thảo luận sôi nổi, thẳng thắn, trách nhiệm. Phần đông ý kiến đại biểu Quốc hội đều thống nhất nhiều nội dung trong các báo cáo của Chính phủ và các báo cáo thẩm tra của các cơ quan của Quốc hội”- Phó chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển nhấn mạnh.
Ngày 6-11, Quốc hội làm việc tại hội trường, nghe các báo cáo việc thực hiện các nghị quyết của Quốc hội và thực hiện chất vấn, trả lời chất vấn./.
