Kỳ họp thứ 10, Quốc hội Khóa 14: Thảo luận nhiều vấn đề an ninh nguồn nước, bảo vệ rừng

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc phát biểu tại tổ đại biểu Quốc hội. Ảnh: Chinhphu.vn  

Quyết định chủ trương chuyển mục đích sử dụng hơn 400 ha rừng phòng hộ

Trước khi bước vào chương trình làm việc, Quốc hội dành phút tưởng niệm cán bộ, chiến sĩ hy sinh và người dân tử nạn trong đợt mưa lũ vừa qua tại miền Trung. Phát biểu mở đầu đợt 2, kỳ họp thứ 10 (Quốc hội khóa 14), Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân thông tin: Tại đợt 2 kỳ họp, Quốc hội sẽ thông qua các nghị quyết kế hoạch phát triển kinh tế- xã hội, dự toán ngân sách nhà nước, phương án phân bổ ngân sách trung ương năm 2021, nghị quyết kỳ họp... trong đó những chính sách thúc đẩy sản xuất kinh doanh, giúp nền kinh tế vượt qua các khó khăn do thiên tai, đại dịch gây ra. Quốc hội xem xét, quyết định các vấn đề về nhân sự (bãi nhiệm đại biểu Quốc hội với ông Phạm Phú Quốc, miễn nhiệm nhân sự một số thành viên Chính phủ và phê chuẩn việc bổ nhiệm nhân sự một số thành viên Chính phủ, nhân sự Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao). Quốc hội tiến hành chất vấn về việc thực hiện các nghị quyết của Quốc hội về giám sát chuyên đề và chất vấn trong nhiệm kỳ khóa 14 và một số nghị quyết trong nhiệm kỳ khóa 13. Đồng thời, các đại biểu sẽ tiến hành thảo luận, góp ý kiến về các dự thảo Văn kiện trình Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ 13 của Đảng; quyết định ngày bầu cử toàn quốc đối với cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa 14, bầu cử đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2021-2026 và một số nội dung quan trọng khác.

Sau đó, Quốc hội nghe báo cáo của Chính phủ và báo cáo thẩm tra của Ủy ban Khoa học Công nghệ và Môi trường về đề nghị chủ trương chuyển mục đích sử dụng rừng để thực hiện dự án hồ chứa nước sông Than (tỉnh Ninh Thuận) và dự án hồ chứa nước Bản Mồng (tỉnh Nghệ An).

Dự án hồ chứa nước sông Than được UBND tỉnh Ninh Thuận phê duyệt lần đầu tại Quyết định số 971/QĐ-UBND năm 2010 với tổng mức đầu tư 716,587 tỷ đồng; diện tích sử dụng đất 801,15 ha nhưng dự án phải tạm dừng do khó khăn về nguồn vốn. Sau đó, dự án được điều chỉnh tổng mức đầu tư và được khởi động lại vào tháng 7- 2018, đến nay triển khai xây dựng được khoảng 35% khối lượng công việc. Dự án có phát sinh tiêu chí quan trọng quốc gia do có sử dụng 100,63 ha rừng phòng hộ đầu nguồn. Chính phủ đề nghị Quốc hội xem xét, quyết định chủ trương chuyển mục đích sử dụng 100,63 ha rừng phòng hộ để thực hiện dự án là đúng quy định; vị trí rừng phải chuyển đổi của dự án là bắt buộc để bảo đảm hiệu quả đầu tư công trình.

Về dự án hồ chứa nước Bản Mồng (tỉnh Nghệ An), dự án được khởi công năm 2010 nhưng đến năm 2011, dự án tạm dừng. Năm 2017, dự án được bố trí vốn trở lại trong trung hạn 2016-2020 để tiếp tục thực hiện và được Chính phủ cho phép phân kỳ đầu tư thành 2 giai đoạn. Tuy nhiên, dự án phát sinh tiêu chí quan trọng quốc gia do có sử dụng 312,95 ha rừng phòng hộ đầu nguồn. Do đó, Chính phủ đề nghị Quốc hội xem xét quyết định chủ trương chuyển mục đích sử dụng 1.131,22 ha đất rừng trên địa bàn hai tỉnh Nghệ An (544,77 ha) và Thanh Hóa (586,45 ha) để thực hiện dự án hồ chứa nước Bản Mồng (tỉnh Nghệ An).

Trình bày báo cáo thẩm tra về chủ trương chuyển mục đích sử dụng rừng sang mục đích khác của 2 dự án, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Phan Xuân Dũng cho biết: các dự án khi đi vào hoạt động sẽ giải quyết tốt nhu cầu về nước tưới cho sản xuất nông nghiệp; cấp nước thô cho sản xuất công nghiệp, dịch vụ và dân sinh; cải thiện điều kiện hạ tầng thiết yếu cho phát triển kinh tế- xã hội của 2 huyện miền núi thường xuyên chịu khô hạn của tỉnh Ninh Thuận, vùng Tây Nghệ An và Nam Thanh Hóa; góp phần điều tiết nước, cắt giảm lũ, phòng, chống thiên tai; từng bước giải quyết nhu cầu thiếu nước và khép kín hệ thống công trình thủy lợi.

Với tính thiết yếu nêu trên, Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường nhất trí cho rằng, hai dự án đủ điều kiện trình Quốc hội xem xét, quyết định chủ trương chuyển đổi mục đích sử dụng rừng tại kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa 14.

Gắn phát triển kinh tế với phòng, chống thiên tai, dịch bệnh

Cũng trong buổi sáng, đại biểu Quốc hội thảo luận tại tổ về kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, ngân sách nhà nước năm 2020; kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, dự toán ngân sách nhà nước, phương án phân bổ ngân sách trung ương năm 2021; kết quả thực hiện các nghị quyết của Quốc hội về kế hoạch 5 năm giai đoạn 2016-2020: phát triển kinh tế - xã hội, cơ cấu lại nền kinh tế, tài chính quốc gia, đầu tư công trung hạn.

Phát biểu thảo luận, đại biểu Trần Hoàng Ngân (Đoàn thành phố Hồ Chí Minh) cho rằng: Năm 2020, Chính phủ đặt “mục tiêu kép”, vừa kiểm soát dịch bệnh, vừa bảo đảm tăng trưởng dương. Thực tế, 9 tháng năm 2020, nước ta đạt mức tăng trưởng GDP 2,12%, lạm phát kiểm soát dưới 4%, các cân đối lớn được bảo đảm. Đại dịch COVID-19 xảy ra, tổng cầu giảm, thương mại thế giới giảm 20-30%, nhưng quý 3-2020, kim ngạch xuất khẩu của nước ta tăng 11% và được xem là quốc gia tăng trưởng xuất khẩu cao nhất thế giới. “Việt Nam được thế giới ca ngợi là ngọn hải đăng trong chống dịch và là điểm sáng trong tăng trưởng kinh tế. Đây là những nỗ lực rất đáng trân trọng”- đại biểu Trần Hoàng Ngân cho biết.

Vấn đề bão lũ miền Trung  được nhiều đại biểu quan tâm, phát biểu ý kiến thảo luận. Phát biểu về vấn đề này, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc nhấn mạnh, cần hạn chế thủy điện nhỏ để không xảy ra tình trạng chiếm rừng, đất rừng. Đối với những dự án quan trọng có liên quan đến đất rừng, phải trình Quốc hội để xin ý kiến, xem xét. Thủ tướng cho biết, Việt Nam là một trong những quốc gia có độ che phủ rừng lớn, Chính phủ luôn chú trọng đến công tác trồng rừng.

Trong khi đó, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân đề nghị, Chính phủ cần chỉ đạo rà soát lại các kịch bản biến đổi khí hậu để điều chỉnh phù hợp. Đồng thời, cần nâng cao chất lượng dự báo thiên tai, đánh giá những nguy cơ tổn thương do thiên tai mang lại để chuẩn bị nguồn lực để ứng cứu. Bên cạnh đó, phải lồng ghép nội dung phòng ngừa thiên tai, khắc phục hậu quả thiên tai vào quy hoạch, kế hoạch, chiến lược cho cả nhiệm kỳ tới.

Theo đại biểu Phạm Văn Hòa (Đoàn Đồng Tháp), nạn phá rừng rất nghiêm trọng, tác động nặng nề đến môi trường mà bão lũ miền Trung vừa qua là minh chứng rất rõ. “Vừa qua, Quốc hội, Chính phủ cho dừng gần 500 thủy điện “cóc” (dạng dự án thủy điện có công suất nhỏ) là rất sáng suốt, vì thủy điện “cóc” gây thiệt hại không nhỏ. “Thậm chí có nhiều ý kiến lo lắng doanh nghiệp làm thủy điện nhỏ chủ yếu là để lấy gỗ, không trồng bù rừng. Quy định về duyệt thủy điện cần được xem xét, làm chặt chẽ hơn để bảo vệ rừng, tránh nguy cơ sạt lở”- đại biểu Phạm Văn Hòa nêu.

Xem xét việc bãi nhiệm đại biểu Quốc hội đối với ông Phạm Phú Quốc

Trong phiên làm việc chiều, Quốc hội nghe nội dung Tờ trình và báo cáo thẩm tra dự thảo Nghị quyết về thí điểm quản lý, sử dụng đất quốc phòng, an ninh kết hợp với hoạt động lao động sản xuất, xây dựng kinh tế.

Tiếp đó, sau khi nghe Ủy ban Thường vụ Quốc hội trình Quốc hội bãi nhiệm đại biểu Quốc hội đối với ông Phạm Phú Quốc (Đoàn thành phố Hồ Chí Minh), Quốc hội thảo luận về nội dung này.

Trong phiên làm việc chiều, Quốc hội thực hiện thảo luận tại Tổ về dự án Luật Phòng, chống ma túy (sửa đổi). Phát biểu thảo luận, phần đông các đại biểu nhấn mạnh quan điểm trong công tác phòng, chống ma tuý phải lấy phòng ngừa và dự phòng là chính; đây là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị; đầu tư cho công tác phòng, chống ma túy là đầu tư cho sự phát triển bền vững của đất nước. Nhà nước bảo đảm kinh phí thực hiện đối với các dịch vụ cơ bản cho người cai nghiện ma túy; các địa phương theo phân cấp quản lý của Luật Ngân sách nhà nước quan tâm bố trí nguồn ngân sách cho hoạt động này; cá nhân và gia đình người nghiện ma túy có trách nhiệm tham gia, đóng góp.

Đối với quy định về cai nghiện cho người từ đủ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi, đại biểu Thạch Phước Bình (Đoàn Trà Vinh) và Đinh Thị Kiều Trinh (Đoàn Nghệ An) đề nghị, cần bổ sung quy định cụ thể về việc lập hồ sơ đưa người nghiện ma túy từ đủ 12 đến dưới 18 tuổi vì lập hồ sơ là một khâu, thủ tục quan trọng trong quy trình đưa người cai nghiện đi cai nghiện bắt buộc...

Đại biểu Mai Hồng Hải (Đoàn Hải Phòng) phát biểu thảo luận tại tổ. (Ảnh: Chí Nhân)

Phát biểu tại tổ, đại biểu Mai Hồng Hải (Đoàn Hải Phòng) cho biết, nghị quyết tái cơ cấu nền kinh tế giai đoạn 2016-2020, xác định rõ 3 trọng tâm tái cơ cấu là: tổ chức tín dụng; đầu tư công và doanh nghiệp nhà nước. Đến nay, cả 3 lĩnh vực đều tập trung thực hiện việc xây dựng cơ chế và đạt kết quả quan trọng, thúc đẩy phát triển kinh tế- xã hội. Tuy nhiên, đến nay việc tái cơ cấu doanh nghiệp nhà nước còn hạn chế, chưa đạt mục tiêu đề ra. Do đó, để đẩy nhanh việc sắp xếp cần giao UBND các địa phương là đơn vị chủ trì thực hiện sắp xếp về nhà đất, tài sản của doanh nghiệp, tổ chức trong quá trình cổ phần hóa. Đồng thời, tiếp tục đổi mới việc quản trị tại các doanh nghiệp nhà nước.

Hôm nay 3-11, Quốc hội tiếp tục làm việc./.