(HPĐT)- Hội nghị Văn hóa toàn quốc dự kiến khai mạc ngày 24-11 theo hình thức trực tuyến từ điểm cầu chính Thủ đô Hà Nội, với sự tham gia của 63 điểm cầu các tỉnh, thành phố trên cả nước. Hội nghị nhằm đánh giá việc triển khai đường lối, chủ trương, các nghị quyết, chỉ thị, kết luận của Đảng về công tác văn hóa, văn nghệ thời gian qua. Đây cũng là diễn đàn lắng nghe, góp ý để khắc phục hạn chế trong lĩnh vực văn hóa; xây dựng văn hóa, con người Việt Nam đậm đà bản sắc dân tộc. Nhà biên kịch TÔ HOÀNG VŨ, Chủ tịch Hội Liên hiệp văn học nghệ thuật Hải Phòng trao đổi với Báo Hải Phòng chung quanh ý nghĩa của sự kiện lớn này.
Các văn nghệ sĩ của Hội Liên hiệp văn học nghệ thuật Hải Phòng thưởng lãm các tác phẩm tại Trại sáng tác về đề tài thiếu nhi.
- Sau 75 năm kể từ Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất năm 1946, đến nay, Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ 3 được tổ chức. Ông đánh giá thế nào về ý nghĩa của sự kiện này?
- Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần này khẳng định sự quyết tâm và tầm nhìn chiến lược của Đảng về phát triển văn hóa tương xứng phát triển kinh tế, khẳng định văn hóa là động lực phát triển đất nước. Gần đây, năm 2014, Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa 11) ban hành Nghị quyết 33 về xây dựng và phát triển văn hóa, con người Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững đất nước. Vì vậy, Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ 3 thể hiện sự cấp thiết hơn nữa trong xây dựng, phát triển đời sống văn hóa, xây dựng con người văn hóa để đáp ứng yêu cầu này. Thông qua đó, khích lệ lòng dân, các văn nghệ sĩ, trí thức càng tin tưởng để chung sức, đồng lòng phát triển sự nghiệp văn hóa lớn lao của dân tộc.
- Những năm gần đây, các văn nghệ sĩ, trí thức Hải Phòng đóng góp như thế nào trong sự nghiệp phát triển văn hóa, nghệ thuật của thành phố, đất nước?
- Với quyết tâm góp phần xứng đáng vào sự nghiệp xây dựng, phát triển con người và thành phố Cảng xanh, văn minh, hiện đại, Hội Liên hiệp văn học nghệ thuật Hải Phòng luôn bám sát sự lãnh đạo, chỉ đạo của Thành ủy, HĐND, UBND thành phố, tranh thủ sự quan tâm chỉ đạo, giúp đỡ của Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam và sự hỗ trợ, phối hợp của các sở, ban, ngành, đơn vị liên quan trong quá trình triển khai, thực hiện nhiệm vụ. Hội làm tốt vai trò tập hợp, đoàn kết, phát huy tính chủ động, tích cực xã hội và tài năng sáng tạo của đội ngũ văn nghệ sĩ. Do đó, tổ chức Hội được củng cố, xây dựng vững mạnh, đội ngũ văn nghệ sĩ, trí thức Hải Phòng không ngừng nỗ lực cố gắng, vượt qua những khó khăn, thách thức để nâng cao chất lượng, mở rộng phạm vi sáng tạo nghệ thuật, đạt được nhiều kết quả đáng khích lệ. Nhiều hoạt động văn học nghệ thuật được tổ chức, số lượng tác phẩm được nhận giải thưởng quốc tế, quốc gia và của các bộ, ngành trung ương tăng lên đáng kể. Các hoạt động phong trào có bước phát triển sâu rộng, thu hút ngày càng nhiều các văn nghệ sĩ, tầng lớp nhân dân tham gia.
Thời gian qua, nhất là 5 năm gần đây, sự nghiệp văn học, nghệ thuật Hải Phòng tiếp tục khẳng định chất lượng, uy tín, vị thế trong khu vực và cả nước, phục vụ hiệu quả các sự kiện chính trị quan trọng, khẳng định được vai trò và dấu ấn của mình trong sự phát triển mạnh mẽ của thành phố, góp phần tích cực trong định hướng tư tưởng thẩm mỹ, nâng cao mức thụ hưởng văn hóa, nghệ thuật của nhân dân; đồng thời cũng góp phần quan trọng để tuyên truyền, quảng bá những thành tựu nổi bật, bứt phá và hình ảnh thành phố Hải Phòng đến bạn bè trong nước và quốc tế. Thời gian tới, với phương châm “Sáng tạo - Chuyên nghiệp - Hiệu quả - Phát triển”, các văn, nghệ sĩ, trí thức tiếp tục phát huy tinh thần trách nhiệm và khát vọng được đóng góp nhiều hơn nữa vào sự phát triển của thành phố và đất nước, góp phần xứng đáng vào công cuộc xây dựng Hải Phòng trở thành thành phố công nghiệp phát triển hiện đại, thông minh, bền vững.
- Ông có đề xuất, gửi gắm kỳ vọng gì tại Hội nghị Văn hóa toàn quốc?
- Một đất nước cũng như một cơ thể, gồm cả “phần hồn” và “phần xác”. “Phần hồn” là linh hồn, là bản sắc văn hóa, là những giá trị nhân văn được hun đúc qua hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước, “Phần xác” là nền móng hạ tầng, là văn minh vật chất, là thực thể kinh tế - xã hội. Một đất nước – cơ thể muốn phát triển bền vững, văn minh hiện đại phải là sự tổng hòa giữa hai thành tố cơ bản ấy. Vì vậy, cần nhận thức sâu sắc rằng, xây dựng và phát triển văn hóa là sự nghiệp lâu dài và rộng mở. Văn hóa không phải là việc đơn thuần của ngành Văn hóa mà là công việc của toàn dân. Đảng và Nhà nước thực hiện vai trò lãnh đạo và quản lý. Người dân là chủ thể sáng tạo và là người thụ hưởng. Đội ngũ văn nghệ sĩ, trí thức giữ vai trò và đóng góp quan trọng vào phát triển văn hóa. Như vậy, văn nghệ sĩ, trí thức không chỉ là người đề xuất, tham mưu, hiến kế mà còn là người trực tiếp tham gia xây dựng, phát triển sự nghiệp văn hóa vừa có tính hiện đại, tiên tiến, vừa có tính dân tộc sâu sắc theo tinh thần Nghị quyết Trung ương 5 (khóa 8).
Việc tổ chức Hội nghị Văn hóa toàn quốc sẽ là “Hội nghị Diên Hồng” để lãnh đạo Đảng, Nhà nước đưa ra những thông điệp, chính sách quan trọng về văn hóa, đồng thời là cơ hội để huy động trí tuệ tập thể của đội ngũ văn, nghệ sĩ, trí thức hiến kế phát triển văn hóa, là hết sức cần thiết. Vì vậy, Đảng và Nhà nước tiếp tục quan tâm, thực hiện các chính sách thiết thực, tạo không gian sáng tạo đối với văn nghệ sĩ, trí thức. Đối với người dân, phải được tạo sự hưởng thụ và cũng là người đồng sáng tạo văn hóa. Bên cạnh đó, cần có cơ chế, chính sách, quy định hiệu quả trong việc tôn tạo, phát huy giá trị di sản văn hóa vật thể và phi vật thể khi thành phố và cả nước đang đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa.
Riêng đối với Hải Phòng, chúng tôi mong muốn thành phố sớm triển khai việc xây dựng Nhà Sáng tác tại Đồ Sơn và thành lập Bảo tàng Văn học nghệ thuật tai trung tâm thành phố (nhà kiến trúc Pháp 2-3 tầng) theo chỉ đạo của lãnh đạo thành phố đầu năm 2018; đồng thời tôn tạo trụ sở Hội Liên hiệp văn học nghệ thuật để các văn nghệ sĩ rộng mở không gian sáng tạo, để Hội thực sự là ngôi nhà chung văn hoá dưới sụ lãnh đạo của Đảng, quản lý của Nhà nước, mà nhà văn Nguyễn Đình Thi, nhà văn Nguyên Hồng, nhạc sĩ Trần Hoàn thành lập từ năm 1964 (là Hội Văn học nghệ thuật cấp tỉnh đầu tiên trên miền Bắc xã hội chủ nghĩa). Để từ đó, văn hóa trở thành nền tàng của xã hội, vừa là mục tiêu, động lực phát triển kinh tế, xã hội mang tính bền vững, xây dựng đất nước giàu đẹp, văn minh và giàu giá trị văn hóa, lịch sử.
- Trân trọng cảm ơn ông!
BÙI HƯƠNG (thực hiện)
