(HPĐT)- Ngay từ tháng 1-2024, một số tín hiệu cho thấy lãi suất huy động và cho vay đang giảm và có thể còn giảm thêm. Đây là những tác động của các chính sách nới lỏng tiền tệ thực thi từ năm 2023 đang ngấm dần vào nền kinh tế.
Anh Vũ Văn Khương ở thôn Xuân Hùng, xã Hùng Tiến (huyện Vĩnh Bảo) được vay nguồn vốn ưu đãi từ ngân hàng Agribank để mở rộng diện tích trồng cây hoa đào.
Lãi suất cho vay có thể giảm trong ngắn hạn
Giám đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Chi nhánh Hải Phòng Nguyễn Thị Dung cho biết: Trong năm 2023, NHNN thực hiện 4 lần giảm lãi suất điều hành, với mức giảm 0,5 - 2%/năm. Lần thứ nhất có hiệu lực từ giữa tháng 3-2023 và lần thứ tư vào tháng 6-2023. Sau lần giảm lãi suất gần đây nhất, lãi suất cho vay qua đêm chỉ còn 5%/năm, lãi suất tái cấp vốn là 4,5%/năm, lãi suất tái chiết khấu là 3,0%/năm... Diễn biến cuối năm 2023 và đầu năm 2024 cho thấy, bối cảnh đang thay đổi khá rõ ràng, nhiều ngân hàng giảm mạnh lãi suất đầu vào và lãi suất đầu ra tiếp tục có xu hướng giảm thấp hơn nữa. Ngay từ đầu năm 2024, NHNN Chi nhánh Hải Phòng chỉ đạo các chi nhánh tổ chức tín dụng (TCTD) chủ động xây dựng các chương trình, gói sản phẩm tín dụng với lãi suất hợp lý; hướng nguồn vốn tín dụng vào các lĩnh vực sản xuất, kinh doanh. Qua đó, bảo đảm hoạt động tín dụng an toàn, hiệu quả; tiếp tục kiểm soát chặt chẽ tín dụng vào các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro; tạo điều kiện cho doanh nghiệp, người dân tiếp cận vốn tín dụng ngân hàng.
Dự báo tình hình kinh tế cũng như lãi suất thời gian tới, nhất là sau Tết Nguyên đán Giáp Thìn 2024, PGS.TS Đỗ Thị Mai Thơm, Phó trưởng Khoa Quản trị tài chính, Trường đại học Hàng hải Việt Nam phân tích: Nửa cuối năm 2023 đến nay, mặc dù lãi suất thấp là yếu tố thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp có thể mạnh dạn vay tiền nhiều hơn để phục vụ nhu cầu tiêu dùng và kinh doanh, nhưng những biến động tương lai cũng là yếu tố cần tính toán, nhất là với các khoản vay trung và dài hạn theo lãi suất thả nổi. Dự báo lãi suất đầu vào đã đi vào vùng đáy, khó có khả năng giảm thêm, khi cầu tín dụng sẽ có xu hướng tăng lên. Lãi suất ngắn hạn đang có xu hướng tiếp tục giảm, tuy nhiên về trung hạn và dài hạn, còn phụ thuộc các yếu tố vĩ mô như diễn biến của tình hình xuất nhập khẩu, lạm phát… Trong đó, hoạt động xuất nhập khẩu phục hồi có thể sẽ làm gia tăng nhu cầu vay vốn và theo đó tạo ra áp lực làm lãi suất tăng trở lại.
Tính đến ngày 31-12-2023, tổng nguồn vốn huy động trên địa bàn Hải Phòng đạt 322.850 tỷ đồng, tăng 12,88% so với năm 2022; tổng dư nợ cho vay các thành phần kinh tế ước đạt 203.900 tỷ đồng, tăng 12,44% so với năm 2022; cho vay ngắn hạn đạt 111.343 tỷ đồng, chiếm tỷ trọng 54,61%; cho vay trung, dài hạn đạt 92.557 tỷ đồng, chiếm tỷ trọng 45,39%. Đặc biệt, về cho vay đối với 5 lĩnh vực ưu tiên (lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn; doanh nghiệp nhỏ và vừa; sản xuất-kinh doanh hàng xuất khẩu; công nghiệp hỗ trợ; ứng dụng công nghệ cao) đạt 96.018 tỷ đồng.
Ngành hút dòng tiền
Các chuyên gia tài chính cho rằng, thông thường khi lãi suất giảm, kênh tiền gửi ngân hàng không còn hấp dẫn. Song thực tế còn tùy thuộc nhiều yếu tố như lạm phát hay tính ổn định so với các kênh đầu tư khác gồm vàng, chứng khoán, bất động sản... thời điểm đó. Tiền gửi hiện vẫn ổn định, trong khi chứng khoán đang có nhiều biến động, bất động sản chưa thực sự khởi sắc, vàng tăng giá nhưng không ổn định và chênh lệch khá cao so với thế giới, ngoại tệ có khả năng tăng giá nhưng không có sự bảo đảm chắc chắn. Tuy nhiên, khi lãi suất huy động của ngân hàng giảm sâu như hiện nay, sẽ có dòng tiền đổ vào thị trường bất động sản, đổ vào đầu tư, sản xuất, kinh doanh từ nay đến hết quý 1- 2024.
Tổng Giám đốc BIDV Lê Ngọc Lâm thông tin: Lãi suất cho vay ngắn hạn của ngân hàng trong khoảng 6 - 6,5%, trung dài hạn 8 - 9%. Lãi suất cho vay trung, dài hạn tại BIDV sẽ được đánh giá lại 3 - 6 tháng một lần, bằng lãi suất cơ sở cộng với biên độ. Mặt bằng lãi suất huy động giảm, lãi suất cho vay cũng sẽ giảm, nên gần như không còn các khoản vay lãi suất cao.
Về phía hộ sản xuất, doanh nghiệp, việc các TCTD giảm lãi suất cho vay là tín hiệu vui. Anh Vũ Văn Khương (chủ nhà vườn Khương đào cảnh) ở xóm 8, thôn Xuân Hùng, xã Hùng Tiến (huyện Vĩnh Bảo) bày tỏ: “Tôi trồng đào cảnh trên diện tích gần 1,5 ha, phải đầu tư nguồn vốn rất lớn về thuê, mua mặt bằng, giống cây, nhân công… chi phí hàng chục tỷ đồng. Để duy trì hoạt động nhà vườn cũng như việc làm cho lao động tại địa phương, tôi được vay nguồn vốn hỗ trợ ưu đãi từ Agribank Chi nhánh huyện Vĩnh Bảo (Đông Hải Phòng), trung bình dư nợ từ 4 đến 5 tỷ đồng/năm. Tôi vẫn mong Nhà nước, NHNN Việt Nam, Agribank có những chính sách, giảm lãi suất vay hơn nữa để doanh nghiệp, người dân dễ dàng tiếp cận nguồn vốn vay yên tâm sản xuất, kinh doanh”.
Theo Chủ tịch Hội Nữ doanh nhân Hải Phòng Nguyễn Thị Minh Hà, năm 2023, hoạt động sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp nói chung và doanh nghiệp do nữ doanh nhân làm chủ nói riêng phải đối mặt với nhiều khó khăn, chưa thể lấy lại đà tăng trưởng trong ngắn hạn do ảnh hưởng chung của nền kinh tế. Trong bối cảnh khó khăn về đầu ra, các doanh nghiệp chủ động tìm khách hàng tiềm năng, thị trường mới, nâng cao chất lượng sản phẩm nhằm đáp ứng các yêu cầu khắt khe nhất. Từ đó, các doanh nghiệp phải có định hướng chiến lược phát triển kinh doanh trong dài hạn dựa trên các giải pháp phát triển bền vững, bảo đảm hiệu quả nguồn vốn, trong đó có nguồn vốn vay.
BÀI VÀ ẢNH: THẢO ANH
