Người dân làng Lai Thượng vui mừng trên quê hương
(HPĐT)- Cuộc sống giàu đẹp hiện hữu trong những nếp nhà, ngõ xóm khang trang, trước thềm xuân mới Tân Sửu 2021, bà con nhân dân làng văn hóa Lai Thượng, xã Tân Dân (huyện An Lão) náo nức đón xuân. Tình làng, nghĩa xóm thêm bền chặt, gắn kết, tạo động lực để người dân địa phương phấn đấu góp phần đưa xã Tân Dân – 1 trong 8 xã điểm của thành phố xây dựng xã nông thôn mới kiểu mẫu - về đích vào cuối năm 2021.
Làng quê “thay da đổi thịt”
Nằm ở đầu xã Tân Dân có hình chữ điền vuông vắn với diện tích hơn 33 ha và 256 hộ dân, làng Lai Thượng có tuyến đường liên huyện 306 chạy qua, nối với xã An Thắng và xã Thái Sơn cùng huyện. Phía trước làng là cánh đồng Chùa và con sông Đa Độ chảy qua, với bến đò Nguyễn sang xã Quốc Tuấn. Trong thời kỳ kháng chiến, từ bến đò Nguyễn, dân làng đưa cán bộ vượt sông tham gia hoạt động cách mạng. Phía sau làng có cánh đồng màu mỡ dưới chân dãy núi Phướn.
Làng Lai Thượng là vùng quê giàu truyền thống cách mạng và văn hóa. Trong cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, làng Lai Thượng có hơn 35 liệt sĩ, có những người con thuộc Chi bộ Đảng đầu tiên của huyện An Lão từ năm 1947. Làng có chùa Phúc Lai, từng là nơi hội họp bí mật của cán bộ kháng chiến chống Pháp, nhưng sau đó bị giặc càn đốt. Đôi rồng đá của chùa được vua Lê ban vào thế kỷ 14 hiện lưu giữ tại khuôn viên UBND xã Tân Dân. Chùa Phúc Lai đang được dân làng khôi phục và mở rộng. Rằm tháng Giêng Tân Sửu 2021 tới đây, nhân dân làng Lai Thượng sẽ rước đôi rồng đá trở lại chùa. Ngoài ra, giữa làng trước đây có ngôi đình thờ 2 vị thần Thành hoàng là Du Phương Thiền Sư và Công Sương Hoàng Thái Hậu. Trong những năm chiến tranh, có lúc đình được sử dụng làm lớp học cấp 1 cho con em dân làng. Trên nền ngôi đình xưa, nhân dân làng Lai Thượng xây mới nhà văn hóa từ năm 2009. Đây trở thành nơi sinh hoạt văn hóa cộng đồng và tâm linh của bà con trong làng.
Dân làng Lai Thượng chủ yếu sống bằng nghề nông, trồng lúa và cây giống rau gia vị. Tự hào về truyền thống cách mạng và văn hóa của địa phương, người dân nơi đây nỗ lực khắc phục khó khăn, tích cực lao động, góp phần xây dựng làng Lai Thượng ngày càng đổi mới, giàu đẹp. Năm 2008, làng Lai Thượng cơ bản đạt 19/19 tiêu chí nông thôn mới và được công nhận làng văn hóa. Đến nay, làng Lai Thượng không còn hộ nghèo, chỉ còn 7 hộ cận nghèo. Trong làng có nhiều người tốt nghiệp đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp, 2 tiến sĩ. Thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới, dân làng chung sức, đồng lòng đóng góp tiền của, công sức thực hiện bê tông hóa hệ thống đường làng, ngõ xóm. Trong đó, nhiều người con xa quê của làng có nhiều đóng góp trong xây dựng nông thôn mới, khuyến học, khuyến tài… Đến nay, 100% tuyến đường lớn, nhỏ của làng văn hóa Lai Thượng khang trang, rộng dài. Nhà cao tầng mọc lên san sát, nhiều gia đình ngày càng khá giả, thu nhập bình quân khoảng 41 triệu đồng/người/năm.
Ngày hội tất niên gắn kết tình làng nghĩa xóm
Ông Nguyễn Văn Quang, Bí thư Chi bộ kiêm Trưởng Ban công tác Mặt trận thôn Lai Thượng cho biết, đời sống kinh tế, văn hóa, xã hội của dân làng ngày càng được nâng cao. Làng có nét đẹp văn hóa riêng, đó là theo thông lệ 10 năm nay, vào dịp Tết đến, Xuân về, dân làng quây quần trong ngày hội tất niên tại nhà văn hóa. Năm nào cũng vậy, hội tất niên được tổ chức vào ngày 21 tháng Chạp với quy mô hàng trăm người tham gia. Vào dịp này, người làng Lai Thượng dù ở nước ngoài hay công tác, làm ăn, sinh sống ở khắp mọi miền đất nước cũng nhớ về cội nguồn, sắp xếp công việc để trở về làng tham dự và ăn bữa cơm đoàn kết tình làng, nghĩa xóm. Nhiều người con xa quê đóng góp xây dựng quê hương như các ông: Nguyễn Văn Tuấn, Nguyễn Văn Thế, Nguyễn Văn Khanh hiện định cư tại Cộng hòa liên bang Đức, Vũ Văn Thích (thành phố Hồ Chí Minh), Bùi Nguyên Tâm (quận Lê Chân)... Từ hoạt động tất niên, tình làng nghĩa xóm ngày càng thêm bền chặt. Những lời ca tiếng hát, điệu múa “cây nhà lá vườn” của bà con trong làng cất cao, vang xa ngợi ca quê hương. Bà con dân làng quây quần cộng đồng như đại gia đình dưới mái nhà chung của tình yêu thương cùng tâm nguyện tiếp tục xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp. Hơn cả, thành truyền thống “uống nước nhớ nguồn”, “tương thân tương ái”, tại hội tất niên, làng văn hóa biếu tặng quà Mẹ Việt Nam anh hùng, các bậc cao niên trong làng, các hộ nghèo, các cháu học sinh giỏi. Dù món quà chưa lớn, nhưng có ý nghĩa khích lệ, động viên bà con cố gắng vươn lên học tập, thoát nghèo, làm giàu cho gia đình và quê hương.
Đồng chí Vũ Văn Tiến, Chủ tịch UBND xã Tân Dân cho biết, làng văn hóa Lai Thượng là một trong số ít làng đi đầu trên địa bàn xã về xây dựng nông thôn mới, đưa Tân Dân về đích nông thôn mới vào năm 2017 và đẩy mạnh xây dựng xã nông thôn mới kiểu mẫu của thành phố trong năm nay. Tin rằng bà con làng Lai Thượng ngày càng phát huy tinh thần đoàn kết, gắn bó tình làng, nghĩa xóm, giữ gìn nét đẹp văn hóa để góp phần xây dựng quê hương ngày thêm giàu mạnh.
Lai Thượng quê mình
Làng tôi họ Nguyễn sinh ba
Họ Dương, họ Vũ khúc ca rộn rang
Họ Trương bề thế vẻ vang
Nắm tay họ Phạm thành làng từ lâu
Nghĩa tình sinh tử nặng sâu
Đã thành cái nếp xa đâu nhớ về
Một chiều sải cánh thăm quê
Trên cao dõi xuống mải mê ngắm nhìn
Dãy núi phướn dấu chân in
Dòng sông Đa Độ vỗ nghìn sóng êm
Đường làng gió mát rộng them
Trẻ thơ vui dưới trăng đêm trổ tài
Ai xa còn chút mơ hoài
Mai về sẽ thấy đêm dài đã qua
NGUYÊN TÂM
