(HPĐT)- Việc lãnh đạo một số doanh nghiệp “nghìn tỷ đô” hàng đầu thế giới như Apple, NVIDIA... thăm, làm việc tại Việt Nam đang tạo ra những kỳ vọng về “làn sóng mới” đầu tư vào nước ta trong lĩnh vực công nghệ cao như trí tuệ nhân tạo (AI), sản xuất chíp bán dẫn, thiết bị điện tử thế hệ mới... Đây là những lĩnh vực được Việt Nam cùng Hải Phòng xác định là trọng điểm ưu tiên phát triển, xây dựng chuỗi cung ứng để hòa nhịp mạnh mẽ hơn nữa với Cách mạng công nghiệp 4.0.
Tiếp đại diện Apple, Thủ tướng Chính phủ đề nghị tập đoàn này xác định Việt Nam là một “cứ điểm của Apple” trên toàn cầu để đầu tư, mở rộng hoạt động; tiếp tục thúc đẩy các đối tác trong chuỗi cung ứng của Apple mở rộng sản xuất tại Việt Nam; đưa doanh nghiệp Việt Nam có đủ điều kiện, tiêu chuẩn tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị của Apple…Trước cam kết mua nhiều hơn sản phẩm do các đối tác sản xuất tại Việt Nam, tăng cường đầu tư cho nhà cung cấp tại Việt Nam của lãnh đạo Apple, Thủ tướng cũng ghi nhận những đề xuất của Apple, trong đó có việc thúc đẩy tiếp cận năng lượng xanh, sạch cho các nhà sản xuất của tập đoàn này tại Việt Nam.
Được biết, công ty công nghệ lớn nhất thế giới này là nhà đầu tư nước ngoài lớn nhất vào Việt Nam nếu tính từ 2019 trở lại đây (hơn 16 tỷ USD), thông qua các đối tác trong chuỗi cung ứng. Trong số này, tại Hải Phòng có Công ty TNHH Pegatron Việt Nam (Khu kinh tế Đình Vũ- Cát Hải), một nhà cung ứng lớn của Apple. Trong xu thế chuyển dịch chuỗi cung ứng đang diễn ra mạnh mẽ, Việt Nam nói chung, Hải Phòng nói riêng đang nổi lên như một điểm đến hấp dẫn với nhiều lợi thế nổi trội, từ sự ổn định chính trị, môi trường đầu tư kinh doanh thuận lợi đến điều kiện hạ tầng, nguồn nhân lực dồi dào. Như thế, thành phố Cảng sắp tới hoàn toàn có thể đón thêm nhiều “đại bàng” đến “lập tổ” hoặc mở rộng hoạt động.
Tuy nhiên, một trong những thách thức mới nổi lên trong việc thu hút các tập đoàn lớn chính là "tiêu chuẩn xanh", như đề xuất của Apple về việc các đối tác được tiếp cận năng lượng sạch. Với Hải Phòng, vấn đề này không phải bây giờ mới đặt ra. Trong các cuộc gặp gỡ, làm việc của lãnh đạo thành phố với một số doanh nghiệp FDI lớn trên địa bàn, cũng đề cập nhiều tới nhu cầu về năng lượng tái tạo, xanh, sạch. Các doanh nghiệp thuộc Tập đoàn LG- nhà đầu tư lớn nhất và vẫn tiếp tục mở rộng quy mô hoạt động tại Hải Phòng mong thành phố tập trung phát triển năng lượng tái tạo hoặc đề xuất Trung ương bảo đảm đủ nguồn cung ứng cho các nhà máy tại Khu công nghiệp Tràng Duệ (huyện An Dương). Theo đại diện LG, tới năm 2025, đây là yêu cầu bắt buộc để đáp ứng tiêu chí phát triển xanh của thế giới, vì thế doanh nghiệp đề ra lộ trình chuyển đổi sử dụng năng lượng tái tạo, đạt 100% vào năm 2050. Là tổ hợp khu công nghiệp lớn, DEEP C định hướng phát triển khu công nghiệp sinh thái, hướng tới sử dụng 30% năng lượng tái tạo năm 2030, tiến tới đạt 50-100% nếu đấu nối được với điện gió ngoài khơi; đề nghị được tạo điều kiện thực hiện dự án sản xuất điện sạch tại khu vực bãi rác Đình Vũ...
Nhìn rộng hơn, theo Bộ Kế hoạch và Đầu tư cũng như các chuyên gia kinh tế, để đón được “đại bàng” FDI, bắt buộc phải chuyển đổi toàn diện, đáp ứng yêu cầu các bên liên quan trong chuỗi cung ứng toàn cầu, trong đó có tiêu chuẩn xanh. Trước đây, để thu hút các nhà đầu tư lớn trên thế giới, Việt Nam đưa ra nhiều chính sách hấp dẫn như: Ưu đãi thuế, cải thiện môi trường kinh doanh, sẵn sàng hạ tầng hỗ trợ … Còn nay cần có thêm “chuẩn xanh”, mà vai trò trung tâm thuộc về các khu công nghiệp (KCN). Xu thế sẽ là mô hình KCN sinh thái xanh- xu hướng của thế giới: Khu công nghiệp - đô thị dịch vụ, công nhân có chỗ ở bảo đảm điều kiện để yên tâm làm việc; quản lý thông minh; kết nối nguồn điện sạch; xử lý chất thải đạt chuẩn; tích hợp logistics, nhà kho, bến cảng...
Đáng mừng là từ việc sớm nhận thức được xu thế, Hải Phòng đã và đang có những bước đi vững chắc theo hướng này. Thời gian qua, thành phố luôn khuyến khích, tạo điều kiện cho các nhà đầu tư phát triển mô hình KCN xanh, sinh thái, thân thiện môi trường. Trong đó, thí điểm chuyển đổi mô hình KCN từ truyền thống sang sinh thái tại các KCN DEEP C và Nam cầu Kiền, hướng tới mô hình kinh tế tuần hoàn, bước đầu đạt nhiều hiệu quả thiết thực như tiết kiệm tài nguyên, giảm chi phí, bảo vệ sức khỏe cộng đồng và môi trường; thực hiện Dự án xây dựng khu nhà ở công nhân viên của Công ty TNHH Pegatron Việt Nam tại Đình Vũ, khi hoàn thành bảo đảm chỗ ở khang trang cho hàng vạn công nhân...
Mới đây, tại Diễn đàn Nhịp cầu phát triển Việt Nam 2024 với chủ đề hướng tới nền kinh tế xanh, bền vững, lãnh đạo thành phố khẳng định, Hải Phòng tiếp tục đi tiên phong trong thực hiện Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh. Trong đó, thành phố đang khẩn trương, nghiên cứu đề xuất với Chính phủ thành lập Khu kinh tế ven biển phía Nam Hải Phòng theo định hướng khu kinh tế xanh đầu tiên tại Việt Nam với mô hình phát triển mới, hiện đại bao gồm xanh, sinh thái, kinh tế tuần hoàn, kinh tế số và cộng sinh cộng nghiệp, các chuỗi liên kết... Ghi nhận đề nghị của doanh nghiệp về nguồn cung ứng năng lượng tái tạo, thành phố đang nỗ lực phát triển điện gió ngoài khơi; tới đây khởi công Nhà máy xử lý chất thải rắn sinh hoạt bằng công nghệ đốt rác phát điện tại Đình Vũ với tổng mức đầu tư lên đến 2.499 tỷ đồng, cung cấp khoảng 20 MW điện, đồng thời xử lý triệt để 1000 tấn rác/ngày. Nỗ lực lập “tổ xanh”, Hải Phòng không chỉ đón thêm nhiều “đại bàng” lớn, mà còn hướng tới “thành phố xanh” với nền kinh tế xanh, bền vững./.
Minh Vũ