(HPĐT)- Dịp cuối năm, tình trạng người lang thang, xin ăn xuất hiện ngày càng nhiều trên các tuyến đường, trong đó không ít đối tượng bị cộng đồng phát hiện nằm trong một đường dây ăn xin chuyên nghiệp. Bên cạnh đó, trên mạng xã hội cũng có nhiều bài viết xin ủng hộ vì hoàn cảnh khó khăn do dịch bệnh bị lật tẩy là những chiêu lừa. Trước những biến tướng ấy, mỗi người nên tỉnh táo khi làm từ thiện, để lòng tốt không bị đối tượng xấu lợi dụng, trục lợi.
.jpg)
Hai cháu bé được cư dân mạng phát hiện không phải đi lạc.
Đầu tháng 11-2021, Phòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (Công an thành phố) phát đi thông báo tìm người thân của hai bé gái Nguyễn Thị H., 12 tuổi và Nghiêm Như H., 7 tuổi, nhà ở phố Cấm, phường Lạc Viên (quận Ngô Quyền) đi lạc tới ngõ 453 đường Thiên Lôi (quận Lê Chân). Ngay sau khi thông tin và hình ảnh của hai cháu bé được đăng tải trên mạng xã hội, rất nhiều người nhận ra hai cháu này không phải bị lạc mà trước đây từng đi lang thang, xin tiền qua rất nhiều tuyến phố. Mặc dù còn cả bố, mẹ, nhưng do gia đình chưa quan tâm, quản lý con cái, thậm chí dạy con đi xin tiền mọi người, nên các cháu thường xuyên lang thang khắp nơi.
Trước đó, vào cuối tháng 9-2021, trên nhóm Hội người Vĩnh Bảo yêu người Vĩnh Bảo xuất hiện bài viết của thành viên chụp ảnh một bé gái bán vài đồ nông sản, kêu gọi mọi người mua ủng hộ để giúp đỡ. Theo thông tin người viết bài cung cấp, khi hỏi chuyện, bé gái nói mình mồ côi cha, gia đình khó khăn nên phải đi bán hàng phụ giúp mẹ trang trải cuộc sống. Tuy nhiên, sau khi bài viết đăng tải lên, rất nhiều người phát giác rằng gia đình bé gái này còn đầy đủ cả bố và mẹ, nhưng cha mẹ cháu lại lợi dụng con mình để trục lợi lòng tốt từ xã hội. Hằng ngày, bé được cha chở tới ngã 3, ngã 4 của những tuyến đường đông đúc kèm theo một số mặt hàng quê như ốc, cua… để bán với giá đắt hơn ở chợ rất nhiều. Vì thương bé gái, rất nhiều người mua hàng giúp cháu mà không hề biết lòng tốt của mình đang bị lợi dụng.
Theo chị Vũ Thị Hoàn, ở phường Đông Hải (quận Lê Chân), trước đây mỗi khi ra đường mà gặp người già, trẻ nhỏ đi bán hàng rong hoặc những người khuyết tật xin tiền ở ngoài đường, chị thường dành ra ít tiền lẻ để tặng với mong muốn giúp họ bớt khó khăn trong cuộc sống. Tuy nhiên, hai, ba năm trở lại đây, chị Hoàn không làm như vậy nữa. Bản thân chỉ là người lao động có cuộc sống bình thường, không quá khá giả, nhưng chị luôn muốn sẻ chia với những người có hoàn cảnh khó khăn hơn mình để lan tỏa những điều tốt đẹp trong cuộc sống. Tuy nhiên, qua mạng xã hội, thấy rất nhiều trường hợp cá nhân lợi dụng lòng tốt của mọi người để hành nghề ăn xin, bị phát giác khiến chị ngần ngại, hạn chế cho tiền những người lang thang, xin ăn hay bán hàng rong gặp ở trên đường. Cũng qua các hội, nhóm trên mạng xã hội, chị Hoàn còn biết, hiện nhiều người coi lang thang, xin ăn là một nghề. Những người này không chỉ có một mình mà có cả một đội ngũ hỗ trợ, chuyên chở bằng xe máy tới tận điểm thích hợp để “hành nghề”. Không ít người tàn tật, yếu thế bị các đối tượng lợi dụng “chăn dắt”, trở thành công cụ kiếm tiền để nuôi một đường dây những người khỏe mạnh ở đằng sau. Vì vậy, chị Hoàn tự nhủ, không nên tiếp tay cho hành vi của các đối tượng xấu, bóc lột sức lao động của những người khuyết tật, người già, trẻ em nữa.
Phó chủ tịch UBND phường Đằng Giang (quận Ngô Quyền) Bùi Thị Thanh Hải cho biết: Trên địa bàn phường có điểm nóng về lang thang, xin ăn là khu vực ngã tư đường Lê Hồng Phong gần vòng xuyến Big C. Theo thông tin nắm được, các đối tượng xin tiền tại khu vực này có dấu hiệu hoạt động có tổ chức. Chính quyền địa phương chỉ đạo Đội quản lý trật tự đô thị phường vận động các đối tượng này không hoạt động xin tiền, nhưng kết quả chưa cao. Theo quy định, chỉ những người không còn người thân thích, không có nơi nương tựa thì địa phương mới làm thủ tục để đưa họ về Trung tâm Bảo trợ xã hội để nuôi dưỡng, chăm sóc. Còn đối với những người lang thang, xin ăn vẫn có gia đình, ngoài việc tuyên truyền, vận động, hiện địa phương chưa có giải pháp chấn chỉnh.
Ngoài hoạt động của các đội nhóm xin tiền ở các ngã ba, ngã tư đường phố, hiện đối tượng xấu có rất nhiều chiêu bài để lợi dụng lòng tốt của các cá nhân, tổ chức trong xã hội. Bộ Công an từng cảnh báo tình trạng một số đối tượng lập các trang mạng xã hội với danh nghĩa hoạt động từ thiện để lừa đảo, chiếm đoạt tài sản của các nhà hảo tâm.
Theo anh Đỗ Minh Hà, Trưởng nhóm tình nguyện Hải Đăng (Thành Đoàn Hải Phòng): Với truyền thống tương thân tương ái, sẻ chia, đùm bọc, các hoạt động thiện nguyện, quyên góp ủng hộ các hoàn cảnh khó khăn luôn nhận được sự quan tâm rất lớn từ cộng đồng. Tuy nhiên, đến nay, bên cạnh những kênh duy trì hoạt động với ý nghĩa đích thực, không ít tổ chức, cá nhân lợi dụng hoạt động từ thiện này để trục lợi, tạo nên những biến tướng, hệ lụy xấu trong đời sống. Không chỉ trục lợi từ các cá nhân, tập thể có lòng hảo tâm, việc trục lợi từ hoạt động từ thiện này còn làm phức tạp trật tự xã hội. Do vậy, bên cạnh sự vào cuộc của chính quyền các địa phương, lực lượng Công an để kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các hành vi lợi dụng, trục lợi từ hoạt động từ thiện, mỗi người có thể góp sức chấn chỉnh bằng cách làm từ thiện đúng lúc, đúng chỗ, lựa chọn những kênh làm từ thiện uy tín qua các tổ chức hội, đoàn thể như Ủy ban MTTQ các cấp, Hội Liên hiệp Phụ nữ, Đoàn Thanh niên… Với những người lang thang, xin ăn, mọi người không nên cho tiền ủng hộ. Có như vậy mới mong chấm dứt được vấn nạn này để những người như vậy có cuộc sống ổn định, đồng thời bộ mặt đô thị không còn nhếch nhác, bảo đảm an toàn giao thông trên các tuyến đường./.
Bài và ảnh: Thành Lê
