Cán bộ BHXH quận Đồ Sơn tuyên truyền chính sách BHXH tự nguyện cho ngư dân tại Cảng cá Ngọc Hải.
(HPĐT)- Toàn thành phố hiện có hơn 7.000 phương tiện khai thác hải sản, nuôi trồng thủy sản và dịch vụ hậu cần thủy sản, với hàng chục nghìn lao động. Do đó, ngư dân là đối tượng tiềm năng để phát triển số lượng người tham gia bảo hiểm xã hội (BHXH) tự nguyện. Tuy nhiên, số lượng ngư dân tham gia BHXH tự nguyện còn khá khiêm tốn, chưa tương xứng tiềm năng. Theo thống kê của BHXH Hải Phòng, số ngư dân tham gia BHXH tự nguyện tại 8 quận, huyện biên giới biển khoảng vài nghìn người.
Nhiều khó khăn
Giám đốc BHXH quận Đồ Sơn Hoàng Hồng Giang cho biết, với đặc thù là địa phương ven biển, có khoảng 1.000 người dân làm nghề đánh bắt hải sản, vì vậy, BHXH quận xác định đây là đối tượng tiềm năng để phát triển BHXH tự nguyện. Nhưng trên thực tế, công tác phát triển số ngư dân tham gia BHXH tự nguyện gặp nhiều khó khăn, hạn chế. Theo đó, từ đầu năm 2019 đến nay, mới có 115 ngư dân tham gia BHXH tự nguyện, tốc độ phát triển khá chậm.
Nguyên nhân của tình trạng trên do công tác tuyên truyền, vận động gặp nhiều khó khăn, ngư dân thường xuyên lao động trên biển, xa đất liền, không thường xuyên ở nhà nên rất khó tiếp cận, gặp gỡ. Trong khi đó, việc tổ chức tuyên truyền bằng hội nghị tập trung không đem lại hiệu quả, phần lớn người tham gia hội nghị là những người ở nhà như: vợ, bố, mẹ của ngư dân, không phải là đối tượng chính được “nhắm” tới. Không những thế, hiện nay, phần lớn ngư dân chưa thực sự quan tâm đến BHXH tự nguyện. Đơn cử như anh Nguyễn Văn Nhàn, chủ tàu cá ở phường Hải Sơn (quận Đồ Sơn), với mức thu nhập từ 8-12 triệu đồng/tháng, từ trước đến nay, anh chỉ quan tâm đến các loại bảo hiểm thuyền viên, bảo hiểm tàu cá, bảo hiểm tai nạn… Còn chính sách BHXH tự nguyện, anh Nhàn cũng như nhiều ngư dân khác chưa quan tâm.
Trưởng Phòng Truyền thông và Khai thác đối tượng (BHXH thành phố) Nguyễn Quang Minh khẳng định: “Tham gia BHXH tự nguyện là lựa chọn phù hợp đối với ngư dân bởi đặc thù nghề nghiệp của ngư dân khác so với lao động tự do. Bởi, với lao động đi biển, khi nhiều tuổi khó có thể bảo đảm sức khỏe cho những chuyến ra khơi dài ngày và làm những công việc nặng nhọc. Mặt khác, với mức thu nhập ở mức khá (8-12 triệu đồng/tháng), việc trích 1 phần nhỏ tham gia BHXH tự nguyện nằm trong khả năng của nhiều ngư dân. Do đó, vấn đề ở đây làm sao để chính sách BHXH tự nguyện đến nhanh, đến gần với ngư dân hơn”.
Tăng cường phối hợp, đổi mới công tác tuyên truyền
Trước những khó khăn, hạn chế trong công tác phát triển BHXH tự nguyện với đối tượng là ngư dân, cơ quan BHXH xác định công tác tuyên truyền, vận động, thay đổi suy nghĩ, nhận thức của ngư dân là giải pháp hữu hiệu nhất. Theo đó, BHXH thành phố chỉ đạo BHXH các quận, huyện tổ chức biên soạn tài liệu, tờ gấp tuyên truyền dành riêng cho ngư dân. Đồng thời, các tổ tuyên truyền, cử cán bộ “đến từng ngõ, gõ cửa từng nhà”, chọn thời điểm nước kém, ngư dân không ra khơi để vận động hoặc tổ chức hội nghị tuyên truyền để có kết quả cao hơn. Đối với người dân làm nghề nuôi trồng thủy sản, các đơn vị cử cán bộ trực tiếp xuống các lồng bè, tàu thuyền; phát thanh hằng ngày tại cảng cá, khu vực neo đậu của tàu thuyền để thông tin về chính sách lan tỏa nhanh hơn. Chị Nguyễn Thị Thu Huyền, cán bộ tuyên truyền BHXH quận Đồ Sơn cho biết: “Đến nhà tuyên truyền lần 1 không được, chúng tôi tiếp tục đến lần 2, lần 3. Việc tuyên truyền trực tiếp đòi hỏi sự kiên trì, mất nhiều thời gian, nhưng hiệu quả đem lại khá cao”.
Với nguồn nhân lực hạn chế, cán bộ BHXH khó có thể tổ chức tuyên truyền tại tất cả xã, phường trong một thời gian nhất định mà phải chia ra theo từng tháng, từng quý. Tuy nhiên, nếu vài tháng mới quay lại tuyên truyền 1 lần thì hiệu quả không cao. Do vậy, để chính sách BHXH tự nguyện lan toả rộng rãi cần có sự hỗ trợ của các đoàn thể, cán bộ dân số, đại lý thu, trưởng thôn...
Phó giám đốc BHXH Hải Phòng Nguyễn Văn Thạnh cho biết: Thời gian tới, BHXH thành phố chỉ đạo BHXH các quận, huyện ven biển tham mưu với chính quyền địa phương, phối hợp các tổ chức đoàn thể: Hội Phụ nữ, Hội Nông dân, Đoàn thanh niên… thành lập ban chỉ đạo, giao chỉ tiêu từng xã, phường, đại lý thu; đổi mới hình thức tuyên truyền; phối hợp lồng ghép các buổi tuyên truyền khác của địa phương. Đồng thời, chỉ đạo BHXH các quận, huyện cử cán bộ có năng lực, trình độ về các xã, phường làm công tác tập huấn, hướng dẫn đội ngũ cộng tác viên về kỹ năng, kiến thức chuyên môn cũng như mở rộng mạng lưới đại lý thu tại các xã, thôn vùng biên giới biển, đảo; hỗ trợ ngư dân các thủ tục tham gia, kịp thời giải đáp các thắc mắc, băn khoăn để ngư dân yên tâm, tin tưởng vào chính sách BHXH tự nguyện.
Bài và ảnh: Hoàng XuânHiện nay, người tham gia BHXH tự nguyện được nhà nước hỗ trợ mức đóng, cụ thể: hộ nghèo được hỗ trợ 30%; hộ cận nghèo được hỗ trợ 25% và 10% đối với các đối tượng khác. Mức đóng hằng tháng bằng 22% mức thu nhập tháng do người tham gia BHXH tự nguyện lựa chọn; phương thức đóng linh hoạt: hằng tháng, 3 tháng/lần, 6 tháng/lần, 12 tháng/lần… Quyền lợi được hưởng: sau khi đóng đủ 20 năm được hưởng lương hưu hằng tháng, được cấp thẻ bảo hiểm y tế miễn phí, chế độ tử tuất, mai táng phí…
