Luật Thi hành án dân sự mới đơn giản hoá thủ tục, bảo vệ quyền lợi người dân

Nhân dịp Luật Thi hành án dân sự năm 2025 có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, phóng viên Báo và phát thanh, truyền hình Hải Phòng phỏng vấn ông Đỗ Văn Chọn, Phó Trưởng Thi hành án dân sự thành phố Hải Phòng về những nội dung đáng chú ý của đạo luật này.

- Luật Thi hành án dân sự năm 2025 được Quốc hội thông qua ngày 5/12/2025, thay thế Luật Thi hành án dân sự năm 2008 và các lần sửa đổi, bổ sung trước đây. Thưa ông, Luật Thi hành án dân sự năm 2025 có những điểm mới nổi bật nào tác động trực tiếp đến người dân và doanh nghiệp?

- Luật Thi hành án dân sự năm 2025 có nhiều điểm mới quan trọng, tập trung vào 9 nhóm nội dung lớn nhằm khắc phục những bất cập trong thực tiễn và đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp, chuyển đổi số hiện nay.

Cụ thể, luật hoàn thiện các nguyên tắc thi hành án dân sự theo hướng bảo đảm tốt hơn quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân; quy định rõ hơn nhiệm vụ, quyền hạn và trách nhiệm của cơ quan Thi hành án dân sự, chấp hành viên và các cơ quan liên quan; đơn giản hóa trình tự, thủ tục thi hành án, giảm thời gian và chi phí thực hiện.

Bên cạnh đó, luật hoàn thiện cơ chế xác minh điều kiện thi hành án; bổ sung, hoàn thiện các biện pháp bảo đảm và cưỡng chế thi hành án; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong hoạt động thi hành án dân sự; hoàn thiện quy định về quản lý, xử lý vật chứng và tài sản thi hành án.

Luật cũng tăng cường cơ chế phối hợp giữa cơ quan Thi hành án dân sự với các ngành, địa phương; đồng thời hoàn thiện các quy định về kiểm tra, giám sát, giải quyết khiếu nại, tố cáo nhằm nâng cao tính công khai, minh bạch trong quá trình tổ chức thi hành án.

Những đổi mới này không chỉ giúp nâng cao hiệu quả thi hành án mà còn góp phần tạo môi trường pháp lý minh bạch, ổn định, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp.

- Theo ông, các quy định mới sẽ bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người được thi hành án như thế nào?

Một trong những mục tiêu quan trọng của luật là bảo đảm tốt hơn quyền lợi của người được thi hành án trên thực tế.

Điểm đáng chú ý là cơ chế xác minh điều kiện thi hành án được hoàn thiện, giúp cơ quan Thi hành án dân sự chủ động hơn trong việc thu thập thông tin về tài sản, thu nhập của người phải thi hành án, hạn chế tình trạng tẩu tán tài sản hoặc chây ỳ thực hiện nghĩa vụ. Các biện pháp bảo đảm và cưỡng chế thi hành án cũng được quy định cụ thể, chặt chẽ hơn, tạo cơ sở pháp lý để xử lý hiệu quả các trường hợp không tự nguyện chấp hành bản án, quyết định của tòa án.

Cùng với đó, việc đẩy mạnh chuyển đổi số giúp người dân và doanh nghiệp thuận lợi hơn trong việc tiếp cận thông tin, theo dõi tiến độ giải quyết vụ việc và thực hiện các thủ tục liên quan. Luật đồng thời tăng cường trách nhiệm của cơ quan, người có thẩm quyền; hoàn thiện cơ chế kiểm tra, giám sát và giải quyết khiếu nại, tố cáo, qua đó hạn chế sai sót, nâng cao tính minh bạch trong hoạt động thi hành án dân sự.

Đối với doanh nghiệp, việc thi hành nhanh chóng các bản án, quyết định liên quan đến hoạt động kinh doanh, thương mại sẽ góp phần bảo vệ quyền tài sản, giảm rủi ro pháp lý và củng cố niềm tin của nhà đầu tư.

Có thể khẳng định, các quy định mới đều hướng tới mục tiêu bảo đảm bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật được thực thi nghiêm minh, bảo vệ công lý và quyền lợi chính đáng của người dân.

- Để Luật Thi hành án dân sự năm 2025 được triển khai hiệu quả từ ngày 1/7/2026, Thi hành án Dân sự thành phố Hải Phòng đã chuẩn bị những điều kiện gì, thưa ông?

- Ngay sau khi luật được ban hành, Thi hành án dân sự thành phố Hải Phòng đã chủ động xây dựng kế hoạch triển khai với nhiều nhiệm vụ, giải pháp cụ thể.

Trước hết, đơn vị tập trung quán triệt, tuyên truyền, phổ biến các nội dung mới của luật đến toàn thể công chức, người lao động trong ngành và các cơ quan, đơn vị có liên quan. Đồng thời, tổ chức các lớp tập huấn, bồi dưỡng chuyên sâu nhằm giúp đội ngũ chấp hành viên, thẩm tra viên và công chức chuyên môn nắm vững những quy định mới, bảo đảm áp dụng thống nhất trong thực tiễn. Cùng với công tác đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ, Thi hành án dân sự thành phố chỉ đạo rà soát các hồ sơ, vụ việc đang thụ lý để chủ động xử lý những vấn đề phát sinh trong giai đoạn chuyển tiếp khi luật có hiệu lực.

Đơn vị cũng đẩy mạnh chuyển đổi số, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, điều hành, số hóa hồ sơ và cung cấp dịch vụ công trực tuyến nhằm nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Một nhiệm vụ quan trọng khác là phối hợp thực hiện việc chuyển giao các kho vật chứng không nằm trong khuôn viên trụ sở cơ quan Thi hành án dân sự về Bộ Công an quản lý theo quy định mới của pháp luật. Bên cạnh đó, công tác phối hợp với tòa án, viện kiểm sát, công an, các sở, ngành và chính quyền địa phương tiếp tục được tăng cường nhằm kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, nâng cao hiệu quả tổ chức thi hành án trên địa bàn.

Với sự chuẩn bị đồng bộ về nhân lực, nghiệp vụ, cơ sở vật chất và hạ tầng công nghệ thông tin, Thi hành án dân sự thành phố Hải Phòng tin tưởng Luật Thi hành án dân sự năm 2025 sẽ được triển khai hiệu quả từ ngày 1/7/2026, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác thi hành án dân sự, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân, phục vụ yêu cầu phát triển của thành phố trong giai đoạn mới.

Xin trân trọng cảm ơn ông!